صادرات غیرنفتی عربستان در اکتبر 2025

درتاریخ 25 دسامبر 2025 خبری در عرب نیوز منتشر شد که براساس داده‌های سازمان آمار عربستان[1] (GASTAT) صادرات غیرنفتی عربستان در اکتبر 2025 نسبت به مدت مشابه سال گذشته 32.3 درصد رشد داشته و به رقم سی و سه میلیارد و هشتصد و هشتاد میلیون ریال سعودی (9.03 میلیارد دلار) رسید. این افزایش، به‌ویژه در بخش‌هایی چون ماشین‌آلات، تجهیزات الکتریکی و محصولات شیمیایی، نشان‌دهنده پیشرفت‌های چشم‌گیر عربستان در راستای برنامه چشم‌انداز 2030 است. هدف اصلی این برنامه، تنوع‌بخشی به اقتصاد و کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی است.

جدول 1: رشد صادرات غیرنفتی عربستان در اکتبر 2025

تقویت بخش‌های غیرنفتی:

    رشد صادرات غیرنفتی در ماشین‌آلات، تجهیزات الکتریکی و محصولات شیمیایی به ترتیب با سهم 23.6٪ و 19.4٪ از کل صادرات، نشان‌دهنده موفقیت عربستان در توسعه صنایع پیشرفته و حرکت به سمت تولید کالاهای با ارزش افزوده بالا است. این رشد در بخش‌های تکنولوژی و صنایع صنعتی، گامی‌کلیدی در جهت تحقق تنوع اقتصادی عربستان است و به کاهش وابستگی به واردات تکنولوژی‌های پیشرفته کمک می‌کند.

کاهش وابستگی به نفت:

    کاهش سهم صادرات نفتی از 72.5٪ به 67.4٪ در سال جاری، به وضوح نشان‌دهنده کاهش وابستگی عربستان به نفت است. این تغییر، به ویژه در شرایط نوسانات شدید قیمت نفت، می‌تواند به پایداری اقتصادی کشور کمک کند. این کاهش سهم، نه تنها نشان‌دهنده موفقیت در تقویت بخش‌های غیرنفتی است بلکه همچنین تأکید بر رشد پایدار و پویایی اقتصاد عربستان دارد. افزایش صادرات غیرنفتی از 33.4٪ به 42.3٪ در مقایسه با واردات، نیز به نوبه خود نمایانگر تعادل تجاری بهتر و رقابت‌پذیری بیشتر در بازار جهانی است.

مقاصد صادرات و واردات:

گسترش روابط تجاری با کشورهای مهم:

چین ، به‌عنوان بزرگترین مقصد صادرات غیرنفتی عربستان با رقم چهارده میلیارد و ششصد و هشتاد میلیون ریال سعودی در صدر قرار دارد. پس از آن، کشورهای امارات متحده عربی و هند با رقم‌های یازده میلیارد و سیصد و هفتاد میلیون ریال سعودی و ده میلیارد و بیست و پنج میلیون ریال سعودی در رتبه‌های دوم و سوم   قرار دارند. این موضوع نشان‌دهنده دسترسی عربستان به بازارهای بزرگ جهانی است که نه تنها باعث افزایش تنوع بازارهای صادراتی می‌شود بلکه به ثبات اقتصادی و جایگاه عربستان در تجارت جهانی کمک می‌کند.

جدول 2: مقاصد صادراتی برتر عربستان در اکتبر2025

واردات عربستان و وابستگی به منابع خارجی:

چین همچنان بزرگترین تأمین‌کننده واردات عربستان با 24.8 درصد از کل واردات است که نشان می‌دهد عربستان همچنان وابستگی قابل توجهی به واردات از کشورهای بزرگ دارد. این وابستگی می‌تواند یکی از چالش‌های پیش روی باشد، چرا که برای تکمیل فرآیند تنوع‌بخشی به اقتصاد، نیاز به کاهش وابستگی به واردات و تقویت تولید داخلی احساس می‌شود.

جدول 3: واردات عربستان در اکتبر2025

عملکرد بنادر و تسهیل تجارت:

    بنادر سعودی در تسهیل صادرات غیرنفتی نقش حیاتی دارند. در اکتبر 2025، بندر اسلامی جده با صادرات به ارزش سه میلیارد و هفتصد و شصت میلیون ریال سعودی در رتبه اول قرار دارد. بعد از آن، بندر رأس الخیر و بندر ملک فهد صنعتی جبیل به ترتیب سه میلیارد و ششصد و چهل میلیون ریال سعودی و سه میلیارد و دویست و ده میلیون ریال سعودی ، صادرات غیرنفتی را پردازش کرده‌اند. این اطلاعات نشان‌دهنده نقش استراتژیک بنادر سعودی در رشد تجارت غیرنفتی است و بر اهمیت زیرساخت‌های حمل و نقل و تسهیل تجارت جهانی در افزایش صادرات غیرنفتی عربستان را تأکید می‌کند.

جدول 4: عملکرد بنادر سعودی در اکتبر 2025 (صادرات غیرنفتی)

منابع:

https://www.arabnews.com/node/2627412/business-economy

[1] Saudi Arabian General Authority for Statistics

[2] این عبارت به صادرات کالاهایی اشاره دارد که مستقیماً از کشور صادر می‌شوند و شامل کالاهایی که قبلاً از کشورهای دیگر وارد شده و دوباره صادر می‌شوند (صادرات مجدد) نمی‌شود. در واقع، تنها کالاهای تولید داخلی که به بازارهای خارجی ارسال می‌شوند در این دسته قرار می‌گیرند.