اخبار اقتصادی بریتانیا - لندن
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی بریتانیا - لندن در هفته اول مهر ۱۴۰۵ مندرج در رسانههای این کشور به شرح زیر ارائه میگردد.
- چشمانداز اقتصادی دولت جدید بریتانیا؛ عبور از سیاستهای سنتی با چالش هزینههای گزاف
فایننشال تایمز
نخستوزیر بریتانیا در کنفرانس حزب کارگر با ارائه یک برنامه ۱۰ ساله، تغییرات بنیادینی را در ساختار سیاسی و اقتصادی کشور مطرح کرد. او وعده داد که ممنوعیت ۴۰ ساله مالکیت دولتی شرکتهای آب را لغو کند و با راهاندازی نهادهای جدید، کنترل بخش عمومی را افزایش دهد. این رویکرد به دنبال ایجاد تحول ساختاری در اداره کشور است؛ این سخنرانی چارچوب تازهای برای مدیریت امور عمومی ترسیم کرد. یکی از جنجالیترین تصمیمات اعلامشده، اصلاح قانون مستمریها از سال ۲۰۳۰ میلادی است که طی آن مکانیسم حفاظتی موسوم به قفل سهگانه به قفل دوگانه تبدیل میشود. هدف از این تغییر، تأمین مالی ایجاد یک سیستم مراقبت اجتماعی ملی برای شهروندان اعلام شده است تا هزینههای خدمات سالمندان پوشش داده شود؛ گفتنی است، قفل سهگانه[1] که سازوکار افزایش سالانه مستمری بر اساس تورم، دستمزدها یا نرخ ثابت ۲.۵ درصد است. منتقدان معتقدند این تصمیم خطرات سیاسی زیادی به همراه دارد اما دولت بر اجرای آن پافشاری میکند.
دولت جدید با چالشهای سنگین مالی و اقتصادی از جمله بالاترین هزینه استقراض ۱۰ ساله دولت در اوراق قرضه با نرخ ۵.۳۸ درصد از سال ۱۹۹۹ میلادی مواجه است. همزمان، افزایش قیمت جهانی انرژی و رکوردشکنی قیمت گازوئیل در آستانه رسیدن به مرز ۲ پوند در هر لیتر، فشار شدیدی بر خانوادهها وارد کرده است. دولت ناچار است میان اهداف بلندپروازانه و انضباط مالی تعادل ایجاد کند. در حوزه مسکن، دولت برنامههای گستردهای از جمله کاهش زمان خالی بودن املاک برای مداخله شوراها و طرحهای حمایتی جدید برای خانهدار شدن جوانان ارائه داده است. همچنین، نخستوزیر بر لزوم بازنگری در روابط بریتانیا با اتحادیه اروپا و یافتن گزینههای تازه برای همکاریهای منطقهای تأکید کرد. این مجموعه اقدامات نشاندهنده تغییر مسیر اساسی در سیاستگذاریهای کلان بریتانیا است.
https://www.ft.com/content/64816c78-a707-42e4-bb3f-2f199e29eac3?syn-25a6b1a6=1
- سایه سنگین بحران انرژی و هزینههای استقراض بر اقتصاد بریتانیا
گاردین
دولت جدید بریتانیا با واقعیتهای سخت اقتصادی مواجه است زیرا ادامه جنگ علیه ایران بهای انرژی را به شدت افزایش داده است. قیمت نفت خام در بیشتر روزهای اخیر بالای ۱۰۰ دلار باقی مانده و نهاد تنظیمگر انرژی هشدار داده است که سقف قیمت انرژی ممکن است در ماه ژانویه تا ۲۴ درصد افزایش یابد. این شرایط فشارهای تورمی را به طور چشمگیری تشدید میکند. نرخ تورم در بریتانیا از ۳ درصد فراتر رفته و کارشناسان پیشبینی میکنند بانک مرکزی نرخ بهره را طی ۱۲ ماه آینده تا سطح ۴.۷۵ درصد افزایش دهد. علاوه بر این، وقوع قویترین سامانه آبوهوایی النینو در ۱۰۰۰ سال گذشته میتواند قیمت مواد غذایی را باز هم بالاتر ببرد. این عوامل دستبهدست هم دادهاند تا ثبات اقتصادی را تهدید کنند.
دولت در حالی که با افزایش هزینههای استقراض و فروش جهانی اوراق قرضه روبهروست، ناچار است سیاستهای حمایتی محدودی مانند سقف ۲ پوندی کرایه اتوبوس یا طرحهای مسکن ارائه دهد. با این حال، خزانهداری به دلیل هزینههای انباشته تمایلی به اجرای بستههای حمایتی سنگین ندارد. این محدودیت مالی فضای مانور دولت را به شدت تنگ کرده است. اقتصاددانان از دولت میخواهند در لایحه بودجه پیشرو رویکردی جسورانه مانند ایجاد تثبیتکننده قیمت گاز اتخاذ کند تا فشارهای تورمیکاهش یابد. تأمین مالی هزینههای دفاعی و وعدههای دولت احتمالاً نیازمند دور تازهای از افزایش مالیاتها خواهد بود. این چالشها نشان میدهند که وعده بازنشانی بنیادین سیاسی با موانع جدی روبهروست.
https://www.theguardian.com/business/2026/sep/27/burnham-plan-radical-reset-economic-reality
- رکوردشکنی گازوئیل در بریتانیا؛ ورود به کانال ۲ پوند
فایننشال تایمز
میانگین قیمت گازوئیل در بریتانیا تحتتأثیر تهدید تحریمهای صادراتی ایالات متحده و اختلالات عرضه در خاورمیانه و روسیه، در آستانه شکستن سقف تاریخی ۲ پوند در هر لیتر قرار دارد. گروه خودروسازی آرایسی اعلام کرده است که میانگین قیمتها روز سهشنبه به رقم کمسابقه ۱۹۹.۵۳ پنس رسید و طی روزهای آینده از مرز ۲۰۰ پنس عبور خواهد کرد، این جهش بیسابقه فشار سنگینی بر مصرفکنندگان وارد میکند. بریتانیا به دلیل ناکافی بودن زیرساختهای پالایشی، ناچار است حدود ۵۵ درصد از گازوئیل مصرفی جادهای خود را وارد کند. این کشور همزمان با دو شوک بزرگ ناشی از جنگهای ایران و اوکراین مواجه شده است که شامل محدودیت در تنگه هرمز و مهار صادرات توسط روسیه میشود، در این شرایط، اتکای بازار به ایالات متحده افزایش یافته، اما تهدید دونالد ترامپ برای اعمال محدودیت صادراتی، شرایط را بحرانیتر کرده است.
خردهفروشان سوخت در بریتانیا تلاش میکنند با جذب افزایش قیمتهای عمدهفروشی، از عبور قیمت از مرز روانی ۲ پوند جلوگیری کنند تا مشتریان خود را از دست ندهند. دادههای شرکت اجپترول نشان میدهد که اپراتورها با افزایش ۱۳ درصدی استفاده از مخازن زیرزمینی از ماه ژوئیه، ظرفیت ذخیرهسازی خود را به بیش از ۵۰ درصد رساندهاند. با این حال، حاشیه سود خردهفروشان به شدت تحتتأثیر قرار گرفته است. بخش حملونقل جادهای بریتانیا به شدت از این وضعیت آسیب دیده است به طوری که شرکتهای حملونقل برای هر خودرو ۳۰۰ پوند هزینههای اضافی پرداخت میکنند. انجمن حملونقل جادهای هشدار داده است که ادامه این روند به ورشکستگی صدها کسبوکار کوچک منجر خواهد شد. اصناف مختلف از دولت خواستهاند از هرگونه افزایش برنامهریزیشده در مالیات سوخت خودداری کند.
https://www.ft.com/content/807daf90-94e6-40a3-b446-20a4395b42d4?syn-25a6b1a6=
- تعطیلی بزرگترین پالایشگاه بریتانیا و تشدید بحران گازوئیل
تلگراف
بحران سوخت در بریتانیا با تعطیلی موقت بزرگترین پالایشگاه این کشور به مدت ۱۰ هفته تشدید شده است. پالایشگاه فاولی واقع در همپشایر که توسط شرکت اکسانموبیل اداره میشود، تا ماه نوامبر برای تعمیرات متوقف خواهد شد. این تأسیسات تقریباً یکپنجم سوخت جادهای بریتانیا و سوخت فرودگاه هیترو را تأمین میکند، توقف فعالیت این مرکز فشار سنگینی بر بازار وارد میکند. این تعطیلی همزمان با عبور میانگین قیمت گازوئیل از مرز ۲ پوند در هر لیتر رخ داده است و نگرانیها را درباره جهش دوباره قیمتها افزایش میدهد. شرکت سازنده تلاش میکند با افزایش واردات، مشتریان را تأمین کند اما این امر کشور را آسیبپذیرتر میسازد. تحلیلگران معتقدند ذخایر محدود کشور تنها پاسخگوی تقاضای یک هفته است.
ظرفیت پالایشی بریتانیا طی دهههای گذشته به شدت کاهش یافته و از ۱۸ پالایشگاه در دهه ۱۹۸۰ میلادی اکنون تنها ۴ پالایشگاه باقی مانده است. این کشور سالانه حدود ۲۲ میلیون تن گازوئیل مصرف میکند اما حتی با فعالیت کامل پالایشگاهها تنها ۴۵ درصد نیاز خود را تولید میکند. رویکرد مبتنی بر تأمین بهموقع کالا، کشور را در برابر بحرانها شکننده کرده است. دولت بریتانیا اعلام کرده است که جریان واردات روان است و تعطیلی پالایشگاه تأثیری بر امنیت انرژی نخواهد داشت. با این حال، نمایندگان اپوزیسیون از سیاستهای دولت انتقاد کرده و هشدار دادهاند که اتکای بیش از حد به تعداد اندکی از پالایشگاهها کشور را در معرض خطرات جدی قرار میدهد. این چالشها نشاندهنده آسیبپذیری ساختاری اقتصاد است.
https://www.telegraph.co.uk/business/2026/09/30/diesel-prices-higher-than-2-a-litre-for-first-time/
- چرخش بریتانیا به سمت فناوری بومی در بخش سلامت
فایننشال تایمز
جدال بر سر جایگزینی شرکت آمریکایی پالانتیر[2] در ساختار دادهای سیستم سلامت ملی بریتانیا[3]، نمونهای روشن از تقابل میان امنیت دادههای عمومی و اتکای فناوری به قدرتهای خارجی است. دولت بریتانیا در راستای سیاست «خرید بریتانیایی»، در صدد است تا پیش از فرارسیدن موعد تمدید یا فسخ قرارداد ۳۳۰ میلیون پوندی خود در مارس آینده، شرکتی داخلی را جایگزین این غول فناوری کند. نگرانکنندهترین مسئله برای نهادهای نظارتی، خطر دسترسی نامحدود شرکتهای بیگانه به اطلاعات خصوصی بیماران و همچنین پیشینه وابستگی سیاسی پالانتیر به بخش دفاعی ایالات متحده است. این تصمیم استراتژیک، با هدف کاهش وابستگی ساختاری و جلوگیری از اعتراضات اجتماعی نسبت به حاکمیت بر دادههای ملی اتخاذ شده است.
تحلیل این رویکرد نشان میدهد که فرایند بومیسازی پلتفرم دادههای یکپارچه با موانع فنی و ریسکهای عملیاتی قابلتوجهی روبرو است. کارشناسان داده هشدار میدهند که حذف ناگهانی این نرمافزار، به منزله پذیرش ریسک ناشناخته در پروژههای بزرگ است، چرا که در حال حاضر هیچ شرکت بریتانیایی، زیرساختی آزمودهشده با توانمندی مشابه ارائه نمیدهد. یکی از سناریوهای مطرح، تقسیم این پروژه میان چند شرکت داخلی یا تمدید موقت ۱۲ ماهه قرارداد فعلی است تا فرصت کافی برای توسعه زیرساختهای بومی فراهم شود.
از منظر سیاستگذاری اقتصادی، بازنگری در این قراردادها بخشی از برنامه کلان بریتانیا برای ایجاد «توانمندیهای حاکمیتی» یا همان توانایی یک کشور در تامین فناوریهای کلیدی بدون وابستگی به خارج است. کابینه دولت با تغییر قوانین خریدهای دولتی و بازنویسی شاخصهای «ارزش اجتماعی» تلاش میکند سرمایهگذاریهای عمومی را به سمت ایجاد اشتغال و ارتقای مهارت در داخل کشور هدایت کند. این رویکرد، واکنشی آگاهانه به تحولات سیاسی بینالمللی و روند رو به رشد خودکفایی دیجیتال در کشورهای اروپایی محسوب میشود.
ابعاد این تغییر استراتژیک علاوه بر بخش سلامت، بخش دفاعی را نیز در بر میگیرد؛ جایی که پالانتیر قراردادی ۲۴۰ میلیون پوندی با وزارت دفاع بریتانیا منعقد کرده است. اگرچه مدیران پالانتیر با اشاره به ذخیرهسازی دادهها در داخل بریتانیا و اشتغال یکششم نیروی کار جهانی خود در این کشور سعی در بریتانیایی نشان دادن ماهیت خود دارند، اما دولت مصمم است با ایجاد فضای رقابتی، انحصار این شرکت را بشکند. انگیزه اصلی این اقدام، جلب اعتماد عمومی در اشتراکگذاری دادهها و بهرهگیری از سرمایههای ملی برای جهش در حوزه هوش مصنوعی داخلی است.
https://www.ft.com/content/9a6e17fe-55e4-4a6d-8761-8346ec765ba9?syn-25a6b1a6=1
- افت قیمت مسکن در بریتانیا تحت تأثیر نرخ بالای وامهای مسکن
فایننشال تایمز
افت قیمت مسکن در بریتانیا، پیامد مستقیم افزایش هزینههای وام و بیرونقی بازار تحت تاثیر شرایط کلان اقتصادی است. بر اساس آمار موسسه نیشنواید، قیمت مسکن در سپتامبر نسبت به ماه قبل ۰.۲ درصد کاهش یافت و نرخ رشد سالانه آن نیز از ۱.۶ درصد در اوت به ۰.۸ درصد افت کرد. علت اصلی این رکود، شتاب گرفتن انتظارات تورمی در بازارهای مالی و احتمال افزایش نرخ بهره بانکی از ۳.۷۵ درصد است. این فشارها مستقیما بر «نرخ بهره بازار» یا پایه محاسباتی سود وامهای مسکن اثر گذاشته و قدرت خرید متقاضیان را تضعیف کرده است.
کاهش تقاضا در این بازار با افت موافقتنامههای تسهیلات مسکن و افزایش سود واقعی پرداختی همراه بوده است. دادههای بانک مرکزی نشان میدهد نرخ بهره موثر یعنی درصد سود واقعی پرداختی برای وامهای جدید در ماه اوت به ۴.۶۰ درصد رسید که بالاترین حد در دو سال اخیر است. خریداران و فروشندگان به دلیل بلاتکلیفی اقتصادی و در انتظار تعیین تکالیف مالیاتی در لایحه بودجه ۲۸ اکتبر، دست از معامله کشیدهاند. این عدم قطعیت سبب شده تا رشد قیمتها در چهار ماه از پنج ماه گذشته سیری نزولی داشته باشد.
واکنش دولت به این رکود، ارائه طرحهای حمایتی برای تسهیل ورود «خریداران خانه اولی» بوده است. اگرچه این سیاست میتواند نقدینگی را در مناطق ارزانتر کشور افزایش دهد، اما کارشناسان آن را تنها بخشی از راهکار حل بحران میدانند. از سوی دیگر، رفتارهای قیمتی در تمامی مناطق بریتانیا یکسان نبوده و تفاوتهای جغرافیایی چشمگیری در تحلیل بازار به چشم میخورد. بررسیهای منطقهای در سه ماهه سوم نشان میدهد که ضعف بازار بیشتر در مناطق گرانتر متمرکز شده است. کمترین میزان رشد قیمت مربوط به لندن، جنوب شرقی، آنگلیای شرقی و جنوب غربی بوده است. در مقابل، مناطقی مانند شمال انگلستان، اسکاتلند و ایرلند شمالی بیشترین مقاومت قیمتی و قویترین عملکرد را ثبت کردهاند. این تمایز نشان میدهد که حساسیت نسبت به افزایش نرخ تسهیلات، در مناطق با قیمت املاک بالاتر، به مراتب شدیدتر است.
https://www.ft.com/content/8702be93-442f-49c5-ac48-f06c541bc7af?syn-25a6b1a6=1
- چرا سیستم مالیاتی بریتانیا مانع رشد اقتصادی است؟
اکونومیست
ساختار مالیاتی بریتانیا با وجود دریافت ۵۷۰ میلیارد پوند در سال از محل مالیات بر درآمد و بیمه ملی، به دلیل نقض اصل «بیطرفی مالیاتی»[4] یعنی اخذ مالیات بدون ایجاد انحراف و ترجیح یک نوع درآمد بر دیگری، یکی از ناکارآمدترین نظامهای مالی در میان ۳۸ کشور عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی است. ناهماهنگی در تعیین نرخها سبب شده است تا افزایش درآمد والدینی که ۱۰۰,۰۰۰ پوند در سال درآمد دارند، نرخ مالیات نهایی آنها را به ۶۲ درصد برساند و امکان استفاده از خدمات رایگان نگهداری کودک را سلب کند. این نوسانات شدید و تعیین نرخهای نامتناسب در سطوح مختلف درآمدی، انگیزه نیروی کار را برای افزایش ساعات کاری و ارتقای بهرهوری به شدت تضعیف میکند. عدم تبعیت از استانداردهای یکپارچه در اخذ مالیات، موجب ترجیح برخی مشاغل و تبعیض میان انواع درآمدهای اقتصادی شده است. برای نمونه، درآمدهای یک کارمند میانگین حدود ۵۵ درصد بیشتر از یک فرد خویشفرما مشمول مالیات میشود، زیرا افراد خوداشتغال نرخهای پایینتری میپردازند و از پرداخت حق بیمه کارفرما معاف هستند. همچنین معافیتهای متعدد در بخش «مالیات بر ارزش افزوده» که سالانه ۱۹۰ میلیارد پوند درآمد ایجاد میکند، خزانهداری بریتانیا را با کسر درآمدی نزدیک به ۷۰ میلیارد پوند مواجه کرده است. راهکار کارشناسان، اعمال نرخهای همگون بر انواع درآمد و لغو استثنائات مالیاتی جهت تخصیص عادلانه منابع است.
سیاستهای مالیاتی ناکارآمد در حوزه مسکن و دارایی نیز مانع از تخصیص بهینه سرمایه و پویایی بازار کار شده است. اخذ «حق تمبر» با حداکثر نرخ ۱۲ درصد بر معاملات املاک، درآمدی کمتر از ۲۵ میلیارد پوند در سال ایجاد میکند، اما هزینه نقل و مکان را افزایش داده و جابهجایی نیروی کار را محدود میسازد. از سوی دیگر، «مالیات شورای شهر» بر اساس ارزشگذاری قدیمی املاک در سال ۱۹۹۱ دریافت میشود و نابرابری شدیدی میان صاحبان خانههای مجلل و آپارتمانهای کوچک ایجاد کرده است. لغو حق تمبر و ارزیابی مجدد ارزش واقعی املاک، میتواند کارایی اقتصادی این بخش را به طور چشمگیری افزایش دهد. اجرای اصلاحات ساختاری در نظام مالیاتی بریتانیا به دلیل وجود ذینفعان متعدد و گروههای متضرر، نیازمند تصمیمگیریهای شجاعانه از سوی دولت است. با وجود پیشبینی افزایش نسبت مالیاتها به تولید ناخالص داخلی تا ۳۸ درصد در سال ۲۰۳۰، اصلاح قوانین موجود برای تحقق رشد اقتصادی پایدار اجتنابناپذیر به نظر میرسد. بهینهسازی فرایند اخذ مالیات از طریق کاهش نرخهای کلی و حسیسازی حمایتهای اجتماعی، علاوه بر برطرف ساختن عوارض تنازلی سیستم فعلی، بستر مناسبی را برای ارتقای توان رقابتی کشور فراهم میآورد.
https://www.economist.com/britain/2026/10/01/britains-taxes-are-strewn-with-loopholes-and-perverse-incentives
- اصلاحات ساختاری بریتانیا در بخش آب و انرژی؛ بازگشت به مالکیت عمومی
فایننشال تایمز
سخنرانی اندی برنهام در کنفرانس حزب کارگر، چالشهای کلان اقتصادی بریتانیا و راهکارهای اصلاحی دولت را در قالب برنامهای ۱۰ ساله برای ایجاد گسست از سیاستهای گذشته تبیین کرد. محور اصلی این برنامهها، تعدیل سازوکار قفل سهگانه[5] یعنی قانون افزایش سالانه حقوق بازنشستگی بر اساس بالاترین نرخ میان تورم، رشد دستمزدها یا رقم ثابت ۲.۵ درصد از سال ۲۰۳۰ و تبدیل آن به قفل دوگانه[6] است. هدف از این تصمیم، آزادسازی منابع مالی برای تاسیس سازمان ملی خدمات مراقبت جهت ارائه خدمات حمایتی رایگان به سالمندان و بیماران است؛ اگرچه اندیشکدهها تاکید دارند پسانداز حاصله به تنهایی پاسخگوی تامین هزینههای همگانی این بخش نخواهد بود.
دولت برای مهار هزینههای عمومی و ارتقای توان تولیدی کشور، اصلاحات ساختاری گستردهای را در حوزه زیرساختها و خدمات پایه روی کار آورده است. لغو ممنوعیت «مالکیت عمومی» به معنای بازگرداندن اختیار اداره شرکتهای آب به دولت و شهرداریها جهت جلوگیری از سودجویی بخش خصوصی و راهاندازی نهاد «شبکه ملی بریتانیا» برای تسریع در اتصال مزارع تجدیدپذیر به شبکه برق، از اقدامهای بنیادی در این راستاست. هدف این سیاستها کاهش هزینههای انرژی شرکتها ظرف ۱۰ سال و تسریع در روند خانهسازی دولتی جهت مهار تورم و حمایت از خریداران خرد اعلام شده است.
در حوزه بازرگانی و بینالملل، تغییر شرایط اقتصادی جهانی سبب شده است تا دولت موضع خود را نسبت به برگزیت و همکاریهای مرزی بازبینی کند. برنهم با تاکید بر خسارتهای ناشی از تضعیف تعاملات منطقهای، اعلام کرد که گزینههای گوناگونی را برای برپایی یک رابطه راهبردی با بروکسل ارائه خواهد داد تا بر اساس اجماع ملی تصمیمگیری شود. همچنین اصلاح سیستم انتخاباتی از طریق تشکیل یک کمیسیون ملی، جهت جلوگیری از تشکیل حکومتهای تفرقهافکن با درصد آرای پایین، در دستور کار قرار گرفته است.
با وجود استقبال گسترده نمایندگان حزب، برنامههای اعلامشده با واکنشهای متفاوت و تردیدهایی در بازارهای مالی و احزاب رقیب مواجه شده است. اتحادیههای کارگری و احزاب اپوزیسیون تغییر در حقوق بازنشستگان را پیامد غیرقابل قبولی دانسته و خواستار اخذ «مالیات بر ثروت» شدهاند. از سوی دیگر، بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله دولتی در سطح ۵.۳۸ درصد باقی ماند که نشاندهنده احتیاط سرمایهگذاران نسبت به اجرای این تصمیمات پس از انتخابات عمومیبعدی است؛ موضوعی که موثر بودن اصلاحات پیشنهادی را به ثبات سیاسی و اجرایی سالهای آینده منوط میسازد.
https://www.ft.com/content/64816c78-a707-42e4-bb3f-2f199e29eac3?syn-25a6b1a6=1
[1]. Triple Lock
[2]. Palantir
[3]. NHS
[4]. Tax Neutrality
[5]. Triple Lock
[6]. Double Lock