راهبرد قزاقستان برای تبدیل‌شدن به قطب گردشگری آسیای مرکزی؛ از گردشگری ماجراجویانه تا رویدادهای بین‌المللی

قزاقستان در حال بازتعریف نقش گردشگری در اقتصاد کشور است و تلاش می‌کند گردشگری را از یک منبع صرف برای درآمدهای حاصل از ورود گردشگران، به یک اکوسیستم منطقه‌ای متصل‌کننده سفرهای ماجراجویانه، رویدادهای بین‌المللی و بازارهای جهانی گردشگری تبدیل کند.

تحولات اخیر شامل همکاری با سازمان‌های بین‌المللی گردشگری، برگزاری رویدادهای بزرگ ورزشی و صنعتی در آستانه و آلماتی و توسعه ارتباط مستقیم با شرکت‌های گردشگری خارجی است. هدف این اقدامات، استفاده از ظرفیت‌های جغرافیایی، زیرساختی، طبیعی و فرهنگی قزاقستان برای ایجاد یک محصول گردشگری رقابتی در آسیای مرکزی عنوان شده است.

یکی از محورهای اصلی این رویکرد، همکاری با انجمن تجارت سفرهای ماجراجویانه (ATTA) است. در دیدار ۲۶ اوت در آستانه، معاون وزیر گردشگری و ورزش قزاقستان و مدیرعامل ATTA درباره ارزیابی بین‌المللی ظرفیت‌های گردشگری کشور، آموزش راهنمایان، استانداردهای ایمنی و گردشگری پایدار گفت‌وگو کردند. یادداشت تفاهم میان Kazakh Tourism و ATTA نیز ارزیابی تخصصی ظرفیت‌های گردشگری مناطق، آموزش حرفه‌ای و برگزاری تورهای آشنایی برای شرکای خارجی را پیش‌بینی می‌کند.

بر اساس برآورد ATTA، بازار جهانی سفرهای ماجراجویانه خروجی در سال ۲۰۲۴ به ۱.۱۶ تریلیون دلار رسیده و ۶۷ درصد گردشگران بین‌المللی آمادگی تجربه سفرهای ماجراجویانه را دارند.

هم‌زمان، قزاقستان از برگزاری رویدادهای بین‌المللی به‌عنوان یکی دیگر از ابزارهای توسعه گردشگری استفاده می‌کند. قرار است این کشور در سال ۲۰۲۶ حدود ۲۰ رویداد بزرگ ورزشی بین‌المللی در سطح جهانی و قاره‌ای برگزار کند. آستانه نیز در سال ۲۰۲۷ میزبان شش مسابقه قهرمانی جهان و پنجاه‌ویکمین کنگره یوفا خواهد بود.

بازار آلمان نیز یکی از محورهای توسعه روابط گردشگری خارجی است. در ۲۶ اوت، آستانه میزبان DRV Destination Forum 2026 بود که نزدیک به ۱۳۰ شرکت‌کننده، از جمله ۶۹ نماینده شرکت‌های گردشگری، آژانس‌های مسافرتی، انجمن‌های صنعتی و رسانه‌های تخصصی آلمان را گرد هم آورد. برآورد DRV نشان می‌دهد این اقدامات می‌تواند تعداد گردشگران آلمانی ورودی به قزاقستان را در سال آینده ۲۵ درصد افزایش دهد و پس از آن نیز رشد سالانه ادامه یابد.

 تبدیل ظرفیت‌های طبیعی به محصول گردشگری بین‌المللی

قزاقستان بسیاری از عناصر لازم برای توسعه گردشگری ماجراجویانه را در اختیار دارد؛ از جمله:

• مناطق گسترده کوهستانی؛
• سواحل دریای خزر؛
• چشم‌اندازهای استپی؛
• دره‌ها و کانیون‌ها؛
• میراث فرهنگی متنوع.

با این حال، وجود جاذبه‌های طبیعی به‌تنهایی برای تبدیل‌شدن یک کشور به مقصد موفق گردشگری بین‌المللی کافی نیست.

چالش اصلی، تبدیل این ظرفیت‌ها به محصولات گردشگری قابل دسترسی، قابل رزرو و قابل اعتماد برای گردشگران بین‌المللی و اپراتورهای گردشگری خارجی است.

در همین چارچوب، همکاری قزاقستان با انجمن تجارت سفرهای ماجراجویانه (ATTA) اهمیت پیدا می‌کند.

همکاری قزاقستان با ATTA

در تاریخ ۲۶ اوت ۲۰۲۶ در آستانه، میراث تولبایف، معاون وزیر گردشگری و ورزش قزاقستان و شانون استاول، مدیرعامل ATTA درباره ظرفیت‌های گردشگری قزاقستان گفت‌وگو کردند.

موضوعات اصلی این مذاکرات شامل موارد زیر بود:

• ارزیابی بین‌المللی ظرفیت‌های گردشگری قزاقستان؛
• آموزش راهنمایان گردشگری؛
• استانداردهای ایمنی؛
• توسعه گردشگری پایدار.

تولبایف اظهار کرد که گردشگران بیش از گذشته به دنبال تجربه‌های منحصربه‌فرد شامل طبیعت، فرهنگ و مسیرهای فعال هستند و قزاقستان ظرفیت قابل توجهی در این حوزه دارد.

وی تأکید کرد که همکاری با ATTA امکان ایجاد یک روند نظام‌مند را فراهم می‌کند که از آموزش راهنمایان تا همکاری با شرکای خارجی را در بر می‌گیرد.

بر اساس یادداشت تفاهم امضاشده میان Kazakh Tourism و ATTA، زمینه‌های همکاری شامل موارد زیر است:

• ارزیابی تخصصی ظرفیت‌های گردشگری مناطق؛
• آموزش حرفه‌ای؛
• برگزاری تورهای آشنایی برای شرکای خارجی.

دو طرف همچنین امکان برگزاری رویدادهای بزرگ ATTA در قزاقستان را بررسی خواهند کرد.

 ظرفیت بازار جهانی گردشگری ماجراجویانه

بر اساس برآورد ATTA، ارزش بازار جهانی سفرهای ماجراجویانه خروجی در سال ۲۰۲۴ به ۱.۱۶ تریلیون دلار رسیده است.

همچنین طبق این برآورد، ۶۷ درصد گردشگران بین‌المللی برای سفرهای ماجراجویانه آمادگی دارند؛ سفرهایی که می‌توانند ترکیبی از طبیعت، فرهنگ و فعالیت‌های مختلف باشند.

برای قزاقستان، جذب حتی سهم کوچکی از این بازار می‌تواند موجب ایجاد تقاضا برای مناطق خارج از مراکز سنتی گردشگری شود.

با این حال، تحقق این ظرفیت نیازمند فراهم‌کردن مجموعه‌ای از زیرساخت‌ها و خدمات است، از جمله:

• حمل‌ونقل قابل اعتماد؛
• امکانات اقامتی؛
• راهنمایان آموزش‌دیده؛
• استانداردهای ایمنی؛
• محصولات گردشگری قابل ادغام در برنامه‌های سفر بین‌المللی

رویدادهای بین‌المللی به‌عنوان محرک گردشگری

توسعه گردشگری در قزاقستان با برنامه‌های این کشور برای میزبانی رویدادهای بزرگ بین‌المللی نیز پیوند خورده است.

آستانه و آلماتی قرار است در پاییز، میزبان مجموعه‌ای از رویدادهای ورزشی و صنعتی بین‌المللی باشند که شامل:

• مسابقات قهرمانی جهان؛
• رقابت‌های بین‌المللی؛
• نشست‌های نهادهای حاکمیتی آژانس جهانی مبارزه با دوپینگ؛

خواهد بود.

یرُبول میرزاباسی‌نوف، وزیر گردشگری و ورزش قزاقستان اعلام کرد که در پاییز، قزاقستان میزبان مسابقاتی در رشته‌های مختلف ورزشی خواهد بود؛ از جمله جام رئیس‌جمهور، مسابقات قهرمانی جهان و فینال‌های مجموعه‌های بین‌المللی بزرگ.

وی تأکید کرد که اهمیت این رویدادها نباید صرفاً به برگزاری مسابقات محدود شود.

از دیدگاه وزارت گردشگری و ورزش، هر رویداد باید یک میراث عملی و ماندگار برای کشور ایجاد کند؛ از جمله:

• فراهم‌کردن امکان رقابت ورزشکاران قزاقستان در داخل کشور با قدرتمندترین رقبای جهان؛
• افزایش سطح تخصص و مهارت نیروهای حرفه‌ای؛
• کمک به توسعه زیرساخت‌ها؛
• ترویج گردشگری رویدادمحور.

قزاقستان برنامه دارد در سال ۲۰۲۶ حدود ۲۰ مسابقه بزرگ بین‌المللی در سطح جهانی و قاره‌ای برگزار کند.

همچنین انتظار می‌رود آستانه در سال ۲۰۲۷ میزبان شش مسابقه قهرمانی جهان و پنجاه‌ویکمین کنگره یوفا باشد.

 آثار اقتصادی رویدادهای بین‌المللی

اهمیت اقتصادی رویدادهای بین‌المللی تنها به فروش بلیت محدود نمی‌شود.

برگزاری چنین رویدادهایی باعث ورود گروه‌های مختلفی از جمله:

• ورزشکاران؛
• مسئولان؛
• هواداران؛
• نمایندگان رسانه‌ها؛

به کشور می‌شود و در نتیجه تقاضا برای خدمات مختلف از جمله:

• هتل‌ها؛
• رستوران‌ها؛
• حمل‌ونقل؛
• سایر خدمات گردشگری و شهری

افزایش می‌یابد.

رویدادهای بین‌المللی همچنین می‌توانند برای مقصد گردشگری، دیده‌شدن در سطح بین‌المللی ایجاد کنند؛ به‌ویژه برای مقاصدی که در حالت عادی دسترسی محدودی به مخاطبان خارجی دارند.

بازار آلمان و آزمون ظرفیت گردشگری قزاقستان

آستانه در تاریخ ۲۶ اوت ۲۰۲۶ میزبان DRV Destination Forum 2026 بود.

این رویداد نزدیک به ۱۳۰ شرکت‌کننده را به قزاقستان آورد که در میان آنها ۶۹ نماینده از شرکت‌های گردشگری، آژانس‌های مسافرتی، انجمن‌های صنعتی و رسانه‌های تخصصی آلمان حضور داشتند.

تولبایف، معاون وزیر گردشگری و ورزش قزاقستان، آلمان را یکی از بازارهای راهبردی مهم گردشگری کشور دانست.

وی با اشاره به رشد مستمر جریان گردشگران، بر علاقه قزاقستان به توسعه بیشتر همکاری‌های عملی با بخش گردشگری آلمان تأکید کرد.

به گفته وی، هدف قزاقستان این است که از تبلیغ عمومی‌کشور به سمت همکاری برای:

• توسعه محصولات گردشگری مشخص؛
• بازاریابی و ترویج مشترک محصولات؛
• توسعه روابط B2B؛
• ایجاد شراکت‌های بلندمدت میان شرکت‌های دو کشور

حرکت کند.

 نقش DRV در بازار گردشگری آلمان

انجمن DRV نماینده بیش از ۳ هزار شرکت گردشگری آلمانی است و حدود ۹۰ درصد سفرهای گردشگری سازمان‌یافته در آلمان را پوشش می‌دهد.

بر اساس برآوردهای DRV، اقدامات انجام‌شده در چارچوب همکاری‌های جدید می‌تواند تعداد گردشگران آلمانی ورودی به قزاقستان را در سال آینده ۲۵ درصد افزایش دهد.

بر اساس همین برآورد، پس از این افزایش نیز رشد سالانه گردشگران آلمانی می‌تواند ادامه پیدا کند.

الزامات توسعه گردشگری بین‌المللی

توسعه گردشگری ماجراجویانه، برگزاری رویدادهای بین‌المللی و جذب گردشگران خارجی، هر یک نیازمند مجموعه‌ای از زیرساخت‌ها و استانداردهای مشخص هستند.

در حوزه گردشگری ماجراجویانه، وجود استانداردهای ایمنی مورد پذیرش بین‌المللی و راهنمایان واجد صلاحیت ضروری است.

در مقاصد دورافتاده نیز نیاز به:

• جاده‌ها و مسیرهای دسترسی؛
• امکانات اقامتی؛
• خدمات امدادی و اضطراری

وجود دارد.

در حوزه رویدادهای بین‌المللی، فراهم‌کردن:

• ظرفیت هتل‌ها؛
• ظرفیت حمل‌ونقل؛
• اماکن و محل‌های برگزاری

ضروری است.

از سوی دیگر، اپراتورهای گردشگری خارجی برای همکاری به لجستیک قابل پیش‌بینی و بسته‌های گردشگری دارای توجیه تجاری نیاز دارند.

منبع:

https://astanatimes.com/2026/08/kazakhstan-expands-air-

connectivity-as-new-routes-digital-border-controls-reshape-travel/