سفر رئیس جمهور اکوادور به چین

دانیل نوبوآ، رئیس‌جمهور اکوادور، روز ۱۶ اگوست به دعوت شی جین‌پینگ وارد پکن شد. سفر رسمی دولتی وی به چین تا ۲۳ اوت ادامه داشت. این نخستین سفر رسمی دولتی نوبوآ به چین در دوره ریاست‌جمهوری وی محسوب می‌شود؛ هرچند او پیش از این در ژوئن ۲۰۲۵ نیز برای شرکت در نشست تابستانی مجمع جهانی به چین سفر کرده بود.

سفر کنونی بخشی از یک تور آسیایی است که پس از چین، ویتنام و سنگاپور را نیز دربرمی‌گیرد و محور اصلی آن توسعه تجارت، جذب سرمایه‌گذاری در حوزه‌های انرژی، معدن، زیرساخت، فناوری و همکاری‌های اقتصادی است. رسانه‌های اکوادور این سفر را در مقطعی مهم از روابط دو کشور ارزیابی کرده‌اند؛ زیرا چین از یک سو دومین شریک تجاری اکوادور و نخستین شریک این کشور در تجارت غیرنفتی است و از سوی دیگر، مجموعه‌ای از موضوعات مهم و حل‌نشده، از جمله محدودیت صادرات میگو، قرارداد بهره‌برداری از بزرگترین نیروگاه برقابی اکوادور، سرمایه‌گذاری‌های معدنی و بدهی به بانک‌های چینی، در دستور کار روابط دوجانبه قرار دارد. اهم موضوعات، برنامه‌ها و اقدامات هیات‌اکوادوری به شرح ذیل می‌باشد:

دیدارها و ملاقات های مهم

دیدار با همتای چینی: مهم‌ترین بخش سفر در ۱۸ اوت با استقبال رسمی‌شی جین‌پینگ از نوبوآ در تالار بزرگ خلق پکن و برگزاری مذاکرات روسای جمهور انجام شد. شی جین‌پینگ ضمن تأکید بر اهمیت راهبردی روابط با اکوادور، خواستار تقویت همکاری در انرژی، معدن، زیرساخت، امور مالی، اقتصاد دیجیتال، انرژی‌های نو، هوش مصنوعی و توسعه سبز شد. نوبوآ نیز چین را «شریک و دوست مهم» اکوادور توصیف و بر افزایش صادرات اکوادور به بازار چین و حضور بیشتر شرکت‌های چینی در این کشور تأکید کرد. دو طرف همچنین درباره وضعیت آمریکای لاتین گفتگو کردند و شی بر حق کشورهای منطقه برای انتخاب مستقل شرکای خارجی بر اساس منافع ملی خود تأکید نمود.

دیدار با نخست وزیر چین: محور اصلی این ملاقات، توسعه صادرات اکوادور و جذب سرمایه‌گذاری چینی بود. نوبوآ خواستار افزایش صادرات موز، میگو، کاکائو، قهوه و گل و همچنین گشایش بازار چین به روی محصولات جدیدی مانند آووکادو، بلوبری، آناناس و محصولات طیور شد. وی پیشنهاد ایجاد یک دستورکار اولویت‌دار برای پروتکل‌های بهداشتی و قرنطینه‌ای، با جدول زمانی مشخص و نظارت در سطح عالی، را مطرح کرد. در بخش سرمایه‌گذاری نیز انرژی، زیرساخت، مسکن، خودروهای برقی، انرژی‌های تجدیدپذیر، معدن و صنایع کشاورزی از حوزه‌های مورد تأکید اکوادور بود.

دیدار با رئیس کمیته دائمی‌کنگره ملی چین: در این دیدار، درباره روابط سیاسی و دیپلماتیک دو کشور گفتگو شد.

دیدار با شهردار شانگهای و شرکت در نشست با شرکت های چینی:  وی در این برنامه‌ها ضمن معرفی ظرفیت های تجاری اکوادور در حوزه‌های غذا، لجستیک، انرژی، معدن، گردشگری، زیرساخت و اقتصاد دیجیتال، پیشنهاد تقویت پیوند میان بنادر گوایاکیل و شانگهای و استفاده از مسیر دریایی گوایاکیل ـ چانکای ـ شانگهای برای صادرات محصولات اکوادوری به چین را مطرح کرد.

اسناد و توافق‌های امضاشده

طی این سفر، هفت سند همکاری میان دو کشور امضاء شد که دو مورد از این اسناد، توافق‌های همکاری بلاعوض هستند که مجموعاً ۴۲.۷ میلیون دلار ارزش دارند. حدود ۲۸ میلیون دلار برای حوزه امنیت، به‌ویژه خرید ۱۲۵ دستگاه خودرو برای گشت پلیس و همچنین تقویت تجهیزات اتاق‌های عمل و خدمات دیالیز وزارت بهداشت اکوادور اختصاص می‌یابد. مبلغ ۱۴.۷ میلیون دلار دیگر نیز برای پروژه‌های مورد توافق دو دولت در حوزه‌های آموزش، تولید و پیشگیری از مخاطرات طبیعی اختصاص خواهد یافت.

پنج سند دیگر شامل همکاری در اقتصاد دیجیتال، «نقشه راه همکاری اقتصادی و تجاری چین ـ اکوادور»، همکاری برای حمایت از تجارت آزاد و چندجانبه‌گرایی، همکاری در توسعه صنایع سبز و همکاری ارتباطی میانChina Media Group (CMG)  و دبیرخانه ارتباطات دولت اکوادور است. همچنین دو کشور بر توسعه همکاری در زمینه انرژی خورشیدی و فتوولتائیک، کاهش انتشار کربن و مقابله با پیامدهای احتمالی ال‌نینو توافق کرده‌اند. از جمله پروژه‌های مورد اشاره، ایجاد یک سامانه هواشناسی مبتنی بر هوش مصنوعی برای بهبود پایش اقلیمی و پیش‌بینی حوادث شدید آب‌وهوایی است.

اقدامات چین در جریان سفر

یکی از اقدامات مهم پکن هم‌زمان با سفر نوبوآ، رفع تعلیق صادرات از سوی هشت واحد فرآوری میگوی اکوادور بود. این واحدها از اواخر ۲۰۲۵ و اوایل ۲۰۲۶ به دلیل نگرانی‌های بهداشتی مرتبط با متابی‌سولفیت سدیم و ویروس لکه سفید از بازار چین تعلیق شده بودند. در حال حاضر شش واحد دیگر همچنان با محدودیت صادرات مواجه‌اند و اتحادیه ملی آبزی‌پروری اکوادور امیدوار است این موارد نیز حل‌وفصل شوند.

در کنار موارد مذکور، موضوع نیروگاه برقابی کوکا کودو (که توسط شرکت‌ چینی ساخته شده) همچنان یکی از مهم‌ترین پرونده‌های اقتصادی ـ فنی روابط دو کشور است. اکوادور در آوریل ۲۰۲۶ رسماً این نیروگاه ۱۵۰۰ مگاواتی را از شرکت سینوهیدرو تحویل گرفت و مذاکرات برای واگذاری بهره‌برداری و نگهداری آن به شرکت مادر یعنی پاورچاینا ادامه دارد. بر اساس توافق‌های پیشین، اکوادور قرار است ۲۰۰ میلیون دلار پرداخت نقدی از طرف چینی دریافت کند و ۲۰۰ میلیون دلار اعتبار نیز برای پروژه‌های انرژی تجدیدپذیر اخذ نماید. قرارداد واگذاری بهره‌برداری ۲۵ ساله این نیروگاه در حال نهایی‌شدن است.

جایگاه چین در تجارت خارجی اکوادور

در شش ماهه نخست ۲۰۲۶، صادرات اکوادور به چین به ۳.۶۴۴ میلیارد دلار رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۲۳ درصد افزایش داشته است. در مقابل، واردات از چین با رشد ۲۸ درصدی به ۴.۴۷۲ میلیارد دلار رسید. در نتیجه، کسری تجاری اکوادور با چین در این دوره به ۸۲۸ میلیون دلار رسید. چین پس از آمریکا دومین شریک تجاری کوادور و در محاسبه تجارت غیرنفتی، نخستین شریک تجاری این کشور محسوب می‌شود.

در بخش صادرات، میگو با ۱.۹۱۷ میلیارد دلار در صدر قرار دارد و بیش از نیمی از صادرات میگوی اکوادور راهی بازار چین می‌شود. پس از آن، محصولات معدنی عمدتاً مس و سرب با ۱.۳۷۳ میلیارد دلار قرار دارند. در سال ۲۰۲۵ اکوادور حدود ۵.۹۲ میلیارد دلار صادرات غیرنفتی به چین و ۷.۸۲۱ میلیارد دلار واردات از این کشور داشته که کسری ۱.۹ میلیارد دلاری ایجاد کرده است. بنابراین، یکی از اهداف اصلی نوبوآ در سفر کنونی، تبدیل رابطه تجاری با چین از یک رابطه عمدتاً مبتنی بر صادرات مواد اولیه و واردات کالاهای صنعتی به رابطه‌ای متوازن‌تر و متنوع‌تر است.

سرمایه‌گذاری و موضوع معدن

معدن یکی دیگر از محورهای مهم این روابط دوجانبه است. شرکت‌های چینی در پروژه‌های راهبردی اکوادور، بویژه مس و زیرساخت‌های انرژی، حضور قابل توجهی دارند. شرکت  اکواکورینته، متعلق به کنسرسیوم چینی CRCC-Tongguan، معدن مس میرادور را اداره می‌کند.درسال ۲۰۲۵، سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی چین در اکوادور حدود ۵۸ میلیون دلار بود که حدود ۴۹ میلیون دلار آن در بخش معدن و استخراج مواد معدنی متمرکز شد. در این چارچوب، اکوادور در تلاش برای جذب سرمایه و فناوری چین در بخش‌های جدیدتر، از جمله انرژی‌های تجدیدپذیر، زیرساخت، خودروهای برقی، مسکن و صنایع کشاورزی است.

بدهی اکوادور به چین

موضوع مالی دیگر، بدهی تاریخی اکوادور به چین است. حجم این بدهی که در دوره دولت چپگرای رافائل کورئا در سال ۲۰۱۶ به حدود ۸.۱۴۴ میلیارد دلار رسیده بود، تا می امسال به ۱.۷۱۱ میلیارد دلار کاهش یافته و تنها حدود ۳.۲ درصد بدهی خارجی اکوادور را تشکیل می‌دهد. بخش عمده بدهی فعلی، به میزان حدود ۱.۲۴۷ میلیارد دلار، مربوط به اکسیم‌بانک چین است و تا سال ۲۰۳۹ بازپرداخت خواهد شد.

بر اساس ارزیابی کارشناسان اقتصادی اکوادور، احتمالاً اولویت نوبوآ در چین دریافت تأمین مالی جدید برای پروژه‌های زیربنایی است نه بازسازی بدهی موجود. حوزه انرژی بویژه توسعه نیروگاه‌ها و زیرساخت برق، یکی از محتمل‌ترین حوزه‌های دریافت منابع جدید از چین عنوان شده است.