مازاد تجاری اکوادور طی پنج ماه اول 2026
بر اساس تازهترین گزارش بانک مرکزی اکوادور، تراز تجارت خارجی این کشور در فاصله ژانویه تا مه ۲۰۲۶ با ثبت مازاد ۲ میلیارد و ۱۴۴ میلیون دلاری، همچنان مثبت باقی مانده است. هرچند این رقم نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۳۸ درصد کاهش نشان میدهد، اما استمرار مازاد تجاری بیانگر حفظ توان صادراتی اقتصاد اکوادور در شرایط افزایش واردات و نوسانات بازارهای جهانی است.
ارزش کل صادرات اکوادور طی پنج ماه نخست سال جاری به ۱۶ میلیارد و ۲۸۸ میلیون دلار رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۵ درصد رشد داشته. در مقابل، واردات با رشد سریعتر ۱۸ درصدی به ۱۴ میلیارد و ۱۴۳ میلیون دلار افزایش یافته است؛ موضوعی که علت اصلی کاهش مازاد تجاری نسبت به سال گذشته به شمار می آید.
مهمترین عامل رشد صادرات اکوادور، افزایش درآمدهای نفتی بوده. صادرات نفت با ارزش ۴ میلیارد و ۵۴ میلیون دلار، نسبت به سال گذشته ۱۶ درصد افزایش یافته. این رشد عمدتاً ناشی از افزایش ۲۵ درصدی متوسط قیمت نفت خام اکوادور در بازارهای جهانی بوده؛ عاملی که کاهش ۶ درصدی حجم صادرات نفت را جبران نموده است.
در بخش غیرنفتی نیز، صادرات رشد ۲ درصدی را تجربه کرده، هرچند عملکرد بخشهای مختلف یکسان نبوده. میگو همچنان مهمترین کالای صادراتی غیرنفتی اکوادور باقی مانده و با ثبت رقم ۳ میلیارد و ۸۹۲ میلیون دلار، رشد ۱۲ درصدی را نسبت به سال گذشته نشان می دهد. چین همچنان بزرگترین مقصد صادرات میگوی اکوادور محسوب میشود.
بخش معدن نیز یکی از موتورهای اصلی رشد صادرات بوده. صدور محصولات معدنی با جهش ۴۷ درصدی به ۲ میلیارد و ۲۲۱ میلیون دلار رسیده که نشاندهنده افزایش اهمیت این بخش در ساختار صادراتی این کشور است.
صدور موز و پلانتین(موز پختنی) نیز با رشد ۷ درصدی به ۲ میلیارد و ۲۳ میلیون دلار رسیده است و روسیه همچنان مهمترین بازار این محصولات میباشد.
صادرات کاکائو و فرآوردههای آن با کاهش قابل توجه ۵۹ درصدی به رقم ۸۲۰ میلیون دلار سقوط نموده که البته علت آن کاهش قیمت جهانی این محصول نسبت به سال قبل است و نه کاهش صدور. بانک مرکزی تأکید کرده که اگر این بخش، از محاسبات حذف شود، صادرات غیرنفتی اکوادور در واقع ۱۴ درصد رشد را نشان میدهد؛ موضوعی که بیانگر تأثیر بسیار منفی افت قیمت جهانی کاکائو بر عملکرد کلی صادرات غیرنفتی است.
در سمت واردات، بیشترین افزایش مربوط به سوخت و روانکارها بوده که با رشد ۳۵ درصدی به ۳ میلیارد و ۶۸۳ میلیون دلار رسیده و ایالات متحده مهمترین تأمینکننده این کالاها بوده. در عین حال، چین جایگاه خود را بعنوان بزرگترین تأمینکننده کالاهای مصرفی، مواد اولیه و کالاهای سرمایهای اکوادور حفظ کرده است.
عملکرد ماه مه ۲۰۲۶ نیز حاکی از بهبود وضعیت تجارت خارجی است. در این ماه، اکوادور ۶۴۵ میلیون دلار مازاد تجاری داشته؛ در حالی که در آوریل با کسری ۷۰ میلیون دلاری مواجه شده. صادرات ماه مه به ۳ میلیارد و ۶۹۸ میلیون دلار رسید که نسبت به ماه قبل ۱۶ درصد و نسبت به مه ۲۰۲۵ حدود۱۲ درصد افزایش داشت. صادرات نفت، محصولات معدنی و میگو بیشترین سهم را در این رشد ایفا نموده اند.
آمارهای پنج ماه نخست امسال نشان میدهند که اقتصاد خارجی اکوادور همچنان از مازاد تجاری برخوردار است، اما کاهش محسوس این مازاد نسبت به سال گذشته، حاکی از افزایش فشار ناشی از رشد سریع واردات است. در عین حال، وابستگی درآمدهای صادراتی به نوسانات قیمت نفت و همچنین افت شدید درآمدهای حاصل از صادرات کاکائو، آسیبپذیری ساختار صادراتی کشور را آشکار میکند. در مقابل، رشد صادرات میگو، محصولات معدنی و موز نشان میدهد که تنوع نسبی صادرات غیرنفتی در حال افزایش است؛ روندی که در صورت تداوم، میتواند بخشی از وابستگی اقتصاد اکوادور به نفت و کاکائو را کاهش دهد. با این حال، تداوم رشد واردات و نوسانات قیمت کالاهای اساسی همچنان از مهمترین چالشهای اقتصاد این کشور در ماههای آینده خواهد بود.
همزمان با انتشار آمار تجارت خارجی، موسسه ملی آمار و سرشماری اکوادور (INEC) اعلام نموده که نرخ تورم سالانه این کشور در ژوئن ۲۰۲۶ به ۱.۶۵ درصد و تورم ماهانه به ۰.۷۹ درصد رسیده است. هرچند این نرخها در مقایسه با بسیاری از کشورهای منطقه همچنان پایین محسوب میشوند، اما نسبت به ماههای گذشته روندی افزایشی را نشان میدهد. بیشترین افزایش قیمت در مقیاس سالانه مربوط به گازوئیل (۷۶ درصد)، بنزین سوپر (۴۹ درصد) و بنزینهای اکتان پایین (۲۹ درصد) بوده است. در مقیاس ماهانه نیز افزایش تعرفه برق (۳۳ درصد) و رشد قیمت سوخت از عوامل اصلی تورم محسوب میشوند. در نتیجه، هزینه سبد معیشت خانوار در ژوئن به ۸۲۴.۸۵ دلار رسید که نسبت به سال قبل ۱۲.۲۱ دلار و نسبت به ماه قبل ۳.۳۸ دلار افزایش یافته. اگرچه متوسط درآمد ماهانه خانوارها (۸۹۹.۷۳ دلار) همچنان از هزینه سبد معیشت بیشتر است، اما افزایش قیمت حاملهای انرژی میتواند در ماههای آینده بر هزینه تولید، حملونقل و در نهایت رقابتپذیری صادرات اکوادور نیز اثرگذار باشد.