اخبار اقتصادی قزاقستان - آکتائو
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی قزاقستان در هفته چهارم مردادماه 1405مندرج در روزنامهها و رسانههای این کشور به شرح زیر میباشد:
مشخص شدن منشأ قطعی خاموشی گسترده اخیر در آسیای مرکزی
قرقیزستان سرانجام درباره منشأ خاموشی گستردهای که در ۱۴ اوت 2026چهار کشور آسیای مرکزی را تحت تأثیر قرار داد، توضیح داد. قطعی برق ابتدا در بیشکک آغاز شد و سپس بخشهایی از جنوب قزاقستان، از جمله آلماتی، ازبکستان و تاجیکستان را دربر گرفت. وزارت انرژی قرقیزستان اعلام کرد که منشأ اولیه این اختلال، از کار افتادن کوتاهمدت دو ژنراتور نیروگاه برقآبی توکتوگول بوده است. به گفته این وزارتخانه، این اتفاق باعث تغییر در جریان برق شبکه منطقهای و فعال شدن سامانههای کنترل اضطراری شد. با این حال، قرقیزستان تأکید کرده که این اختلال اولیه را نباید علت مستقیم قطعی برق در سایر کشورها دانست و برای مشخص شدن دلایل قطعی در قزاقستان، ازبکستان و تاجیکستان به بررسیهای بیشتری نیاز است.
کارشناسان معتقدند این حادثه ضعفهای موجود در شبکه برق منطقهای آسیای مرکزی را آشکار کرده است؛ بهویژه در شرایطی که افزایش مصرف برق، رشد اقتصادی و گرمای ناشی از تغییرات اقلیمی فشار بیشتری بر زیرساختهای انرژی وارد کردهاند. از سوی دیگر، وزارت انرژی ازبکستان اعلام کرد که سامانههای ذخیرهسازی انرژی که اخیراً در این کشور توسعه یافتهاند، به محدود کردن آثار خاموشی کمک نموده اند.
https://eurasianet.org/origin-of-recent-central-asian-blackout-pinpointed
رشد شرکتهای خارجی با افزایش حضور سرمایه گذاران ازبک و چینی در قزاقستان
تعداد شرکتهای فعال با مشارکت سرمایهگذاران خارجی در قزاقستان طی دو ماه، از ژوئن تا اوت ۲۰۲۶، ۲۱ درصد افزایش یافته و با رشد ۹.۴ هزار واحدی به حدود ۵۴ هزار شرکت رسیده که بیشترین رشد مربوط به سرمایهگذاران ازبکستان و چین بوده است. تعداد شرکتهای ازبک در این مدت تقریباً دو برابر شده و از ۵.۴ هزار به ۱۰.۶ هزار شرکت رسیده و تعداد شرکتهای چینی نیز از ۴.۳ هزار به ۸.۳ هزار شرکت افزایش یافته است. حضور شرکتهایی از قرقیزستان، هند، امارات متحده عربی و نیجریه نیز افزایش داشته و در مقابل، تعداد شرکتهای روسی که با ۱۷ هزار واحد همچنان در صدر قرار دارند، ۳.۹ درصد کاهش یافته است. از نظر حوزه فعالیت، تجارت، ساختوساز، صنایع تولیدی، خدمات و حملونقل و انبارداری بیشترین سهم را در میان شرکتهای خارجی دارند. از نظر جغرافیایی، آلماتی همچنان اصلیترین مقصد سرمایهگذاران خارجی به شمار آمده و تعداد شرکتهای خارجی در این شهر طی دو ماه ۳۸.۹ درصد افزایش یافته است. پس از آن آستانه و شیمکنت قرار دارند.
https://azh.kz/ru/news/view/131230
تبدیل مانگیستائو به یکی از قطبهای اصلی صادرات کودهای شیمیایی قزاقستان
قزاقستان در نظر دارد تا سال ۲۰۳۰ نیاز داخلی خود به انواع اصلی کودهای معدنی را به طور کامل تأمین کرده و حضور خود را در بازارهای بینالمللی گسترش دهد. در این چارچوب، استان مانگیستائو نقش مهمی در توسعه صنعت شیمیایی کشور ایفا خواهد کرد. از مهمترین طرحهای در دست اجرا در این استان میتوان به پروژه تولید اوره شرکت «Qazesta Fertilizers» با ظرفیت سالانه ۷۰۰ هزار تن و پروژه «KazAzot PRIME» در آکتائو با ظرفیت تولید سالانه ۵۷۷ هزار تن اوره و ۵۰۰ هزار تن نیترات آمونیوم اشاره کرد. پیشبینی میشود با بهرهبرداری از سه مجتمع بزرگ تولید کودهای شیمیایی در سالهای ۲۰۲۹ و ۲۰۳۰، نیاز داخلی قزاقستان به اوره تأمین شده و زمینه توسعه صادرات فراهم شود. کارشناسان معتقدند مانگیستائو با بهرهگیری از موقعیت جغرافیایی مناسب، زیرساختهای صنعتی آکتائو و ظرفیتهای صادراتی خود، به یکی از مراکز مهم صنعت شیمیایی و صادرات کودهای معدنی قزاقستان تبدیل خواهد شد.
https://otpannews.kz/ru/news/18859
تولید ناخالص منطقهای استان قزاقستان غربی در سه سال گذشته
توکایف رئیسجمهور قزاقستان با ناریـمان توریغالییف، استاندار قزاقستان غربی، دیدار و گزارشی درباره وضعیت اقتصادی و اجتماعی این منطقه دریافت کرد. بر اساس این گزارش، حجم تولید ناخالص منطقهای طی سه سال ۱۳.۶ درصد افزایش یافته و در اول ژانویه ۲۰۲۶ به ۵ تریلیون تنگه(11میلیارد دلار) رسیده است. میزان سرمایهگذاری جذبشده در سال گذشته نیز ۸۷۴.۵ میلیارد تنگه(19میلیون دلار) بوده که ۱۶.۶ درصد بیشتر از سال قبل است. بهزودی ساخت کارخانه فرآوری گاز در میدان قرهچاگاناک با ظرفیت سالانه ۵ میلیارد مترمکعب آغاز میشود. همچنین بازسازی گذرگاه مرزی جادهای سریم در مرز قزاقستان و روسیه در حال انجام است. در بخش کشاورزی، تولیدات این استان در سال گذشته به ۳۲۰ میلیارد تنگه(711میلیون دلار) رسید. همچنین از زمان اجرای برنامه «آуыл آمَناتی»، برای ۱۴۱۴ پروژه تأمین مالی شده و نزدیک به ۲ هزار شغل جدید ایجاد شده است.توکایف در پایان بر ادامه توسعه منطقه، نوسازی سریع زیرساختهای شهری و خدمات عمومی و بهبود کیفیت زندگی مردم تأکید کرد.
https://kaz.inform.kz/news/memleket-basshisi-batis-kazakstan-oblisinin-akm-nariman-toregalievt-kabildadi-dd367734
توقف واردات خودرو از روسیه به قزاقستان
واردات خودروهای سواری از روسیه به قزاقستان در ژوئن ۲۰۲۶ تقریباً به صفر رسید. بر اساس گزارش تاس، ارزش خودروهای واردشده از روسیه در کل این ماه تنها ۷۲ دلار بوده است. این در حالی است که ارزش واردات خودرو از روسیه در ماه آوریل به حدود ۵.۵ میلیون دلار رسیده و در ماه میبه ۱۱۱.۴ هزار دلار کاهش یافت. کارشناسان، علت اصلی این کاهش شدید را تغییر مقررات مربوط به عوارض گمرکی(هزینه اسقاط) خودرو میدانند که از ماه می اجرایی شد. بر اساس مقررات جدید، برای خودروهای وارداتی از روسیه و بلاروس ضریب ۱۳۶ تعیین شده، در حالی که این ضریب برای خودروهای وارداتی از بیشتر کشورهای دیگر ۳.۵ است. در نتیجه، عوارض اسقاط یک خودروی روسی با حجم موتور ۱ تا ۲ لیتر به حدود ۲۹.۴ میلیون تنگه (حدود ۶۳.۷ هزار دلار) رسیده که در بسیاری موارد از قیمت خود خودرو نیز بیشتر بوده و واردات آن را از نظر اقتصادی توجیهناپذیر میکند. با وجود کاهش شدید واردات خودرو، روسیه همچنان بزرگترین شریک وارداتی قزاقستان محسوب میشود و ۳۰.۹ درصد از کل واردات کالا به این کشور را به خود اختصاص داده است.
https://azh.kz/ru/news/view/131272
تغییر مقررات اقامت دائم و تابعیت اتباع خارجی در مانگیستائو
روند اخذ تابعیت قزاقستان از طریق روش سادهشده به طور موقت متوقف شده است. برای دریافت اجازه اقامت دائم (ВНЖ)سیستم جدید ارزیابی امتیازی اجرا شده است. متقاضیان باید از طریق سامانه migration.enbek.kz ثبتنام کرده، در آزمون زبان شرکت کنند و مراحل بررسی و مصاحبه را طی کنند. پذیرش درخواست در مراکز خدمات عمومی (ЦОН) فقط پس از کسب امتیاز لازم در ارزیابی اولیه امکانپذیر است. در استان مانگیستائو دو گروه از این ارزیابی معاف هستند:
کودکان زیر ۱۸ سال که یکی از والدینشان شهروند قزاقستان یا دارنده اقامت دائم است.
اتباع خارجی بالای ۶۰ سال که برای پیوستن به خانواده به قزاقستان آمدهاند.
پلیس مهاجرت نسبت به فعالیت واسطههایی که وعده اخذ سریع تابعیت یا اقامت را میدهند هشدار داده و تأکید کرده است که شهروندان فقط از طریق ادارات رسمی مهاجرت وزارت کشور اطلاعات دریافت کنند.
https://www.lada.kz/aktau_news/society/156690-kak-kurort-dlia-spasatelei-v-aktau-vygliadit-iznutri.html
آغاز پروازهای مستقیم بین باکو و آتیرائو
فرودگاه بینالمللی آتیرائو نخستین پرواز شرکت هواپیمایی آذربایجان ایرلاینز (AZAL) در مسیر باکو – آتیرائو – باکو را پذیرفت. نخستین هواپیمای این شرکت در تاریخ ۱۶ اوت وارد آتیرائو شد و پروازهای منظم این مسیر از این پس چهار بار در هفته، روزهای دوشنبه، سهشنبه، جمعه و یکشنبه انجام خواهد شد. راهاندازی این پروازها امکان سفر مستقیم میان غرب قزاقستان و پایتخت جمهوری آذربایجان را افزایش داده و آتیرائو را به یکی از مقاصد جدید در شبکه پروازی شرکت هواپیمایی ملی جمهوری آذربایجان تبدیل میکند.
https://azh.kz/ru/news/view/131226