گزینههای احتمالی دولت ایرلند برای کاهش هزینههای انرژی
همزمان با آغاز حملات آمریکا و اسراییل در غرب آسیا، نگرانیها از افزایش قیمت انرژی در سراسر جهان شدت گرفته است. در این میان، فشار فزایندهای بر دولت ایرلند وجود دارد تا در بحبوحه افزایش قیمتها ناشی از جنگ در غرب آسیا، برای کاهش هزینههای انرژی خانوارها و مشاغل اقدام کند. ائتلاف احزاب دولت، رویکردی محتاطانه در پیش گرفته و هرگونه مداخلهای را در دست بررسی دارد، در حالی که در برابر درخواستهای گروههای مخالف و لابی برای اقدامات فوری مقاومت میکند.
گزینههای پیش رو
پاسخ دولت قبلی به افزایش هزینههای انرژی ناشی از حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲، ایدهای از اقداماتی که میتوان انجام داد، ارائه میدهد. اقدامات گسترده و موقت برای هزینههای زندگی که میلیاردها یورو هزینه داشت، اعمال شد و در سالهای بعد ادامه یافت. این اقدامات شامل کاهش مالیات غیرمستقیم برای سوخت؛ کاهش مالیات بر ارزش افزوده بر قبوض انرژی و مجموعهای از اعتبارات برق خانوار بود. همچنین پرداختهای رفاهی یکجا؛ کاهش شهریه دانشجویان؛ و کاهش کرایههای حمل و نقل نیز وجود داشت.
چه کاری میتوان در مورد هزینه سوخت خودرو انجام داد؟
با توجه به اینکه قیمت بنزین و گازوئیل در برخی مناطق به بیش از ۲ یورو در هر لیتر رسیده است، تمرکز زیادی بر چگونگی ارائه کمک به رانندگان و حمل و نقلکنندگان شده است. مالیات غیر مستقیم بر بنزین و گازوئیل ظرف دو هفته از شروع جنگ در اوکراین کاهش یافت، اما این کار ارزان تمام نمیشود. کاهش موقت اولیه تمدید شد و خزانهداری در سال ۲۰۲۲، ۵۰۰ میلیون یورو کمتر از سال ۲۰۲۱ دریافت کرد. کاهش مالیات غیر مستقیم تا سال ۲۰۲۴ به طور کامل لغو نشد. شاید این سریعترین اقدامیباشد که دولت اکنون میتواند انجام دهد، اما از نظر سیاسی کنار گذاشتن آن دشوار است.
آیا چشماندازی برای اقدام در مورد مالیات کربن وجود دارد؟
دولت ائتلافی قبلی - که شامل حزب سبز نیز بود - افزایش برنامهریزی شده مالیات کربن را در واکنش به جنگ در اوکراین متوقف نکرد. دولت فعلی، نیز هیچ نشانهای از تغییر مسیر در این مورد نشان نمیدهد. قرار است در ماه می 2026، افزایش مالیات کربن بر سوخت گرمایشی منازل همزمان با کاهش تقاضا پس از زمستان اعمال شود. حزب شین فین و سایر احزاب مخالف خواستار توقف این افزایش شدهاند.
سایمون هریس، وزیر دارایی در پاسخ به چنین درخواستهایی گفت که افزایش مالیات کربن برنامهریزیشده از سال ۲۰۲۰ به تصویب رسیده است و خاطرنشان کردند که این درآمد صرف بازسازی خانهها و کمک به افراد در معرض خطر فقر سوختی میشود. مالیات کربن در مجموع سالانه بیش از ۱ میلیارد یورو درآمد دارد. بسیار بعید است که دولت افزایش برنامهریزیشده را لغو کند.
آیا برای کمک به قبوض انرژی کاری انجام خواهد شد؟
انتظار میرود افزایش قیمت بنزین منجر به افزایش قبوض برق شود. استفاده از اعتبارات برق در حال حاضر در دولت مورد حمایت قرار نمیگیرد. پیشبینی میشد که اعتبار برق به ارزش ۶۰۰ یورو در بودجه سال ۲۰۲۳ به تنهایی 1.2 میلیارد یورو هزینه داشته باشد. در مجموع، در سالهای اخیر حدود ۱۵۰۰ یورو اعتبار برق به همه خانوارها، صرف نظر از نیازشان، پرداخت شده است.
دولت فعلی از زمان روی کار آمدن، بر اولویت حمایتهای هدفمند تأکید کرده است. یکی از این اقدامات در بودجه سال گذشته، افزایش و گسترش سهمیه سوخت برای پوشش ۵۰،۰۰۰ خانوار کمدرآمد دیگر است و آنها این پرداختها را در این ماه دریافت خواهند کرد. یکی دیگر از حمایتهای موجود، کاهش ۹ درصدی نرخ مالیات بر ارزش افزوده برای قبوض برق و گاز است، اگرچه تأثیر آن بر امور مالی خانوار نسبتاً جزئی است. میانگین صرفهجویی سالانه برای یک قبض برق حدود ۵۳ یورو تعیین شده است. به نظر می رسد ائتلاف دولت فعلاً از تصمیمگیری برای افزایش حمایتها خودداری میکند، اما در صورت طولانی شدن جنگ در غرب آسیا، ممکن است مجبور به انجام این کار شود.