پیامدهای اقتصادی جنگ رمضان در هلند

پس از شروع حمله به غرب آسیا، به مرور بررسی ابعاد و پیامدهای اقتصادی تنش‌های منطقه در رسانه‌های هلند مورد توجه بیشتر قرار گرفته است. با توجه به اهمیت موضوع برای هلند در این گزارش ابعاد و پیامدهای جنگ رمضان در هلند بررسی خواهد شد.

مقاومت اقتصاد و تغییرات قیمتی

آیا سال ۲۰۲۶ تکرار «سال اوج تورم» ۲۰۲۲ خواهد بود، حالا که قیمت نفت دوباره روز دوشنبه به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسید؟ تحلیلگران بر تفاوت‌های آن زمان تأکید می‌کنند، اما احتمال سناریوهای ناامیدکننده را رو به افزایش می‌دانند. الکو هاینن، وزیر دارایی VVD، روز دوشنبه، پیش از دیدار با همتایان خود در بروکسل، گفت که برای اقدام خیلی زود است. اما با افزایش هزینه‌های بنزین، گازوئیل و گاز، بدون شک درخواست‌ها برای جبران خسارت دولت افزایش خواهد یافت.

قله‌های میانی

اینکه آیا این اتفاق می‌افتد یا خیر، به مدت زمان جنگ در غرب آسیا بستگی دارد. تحلیلگران عموماً انتظار یک درگیری کوتاه‌مدت را دارند. در همین حال، اقتصاددانان در حال محاسبه سناریوهایی هستند که در آنها جنگ طولانی‌تر می‌شود. هوگو ارکن، اقتصاددان Rabobank می‌گوید: «احتمال این افزایش یافته است.» اگر این تهدید نظامی ماه‌ها ادامه یابد، تنگه هرمز - دریایی که 20 درصد از صادرات نفت و گاز مایع جهان از آن عبور می‌کند - کاملاً بسته بماند و پایانه‌ها و پالایشگاه‌ها به شدت آسیب ببینند، رابوبانک پیش‌بینی می‌کند که میانگین قیمت گاز تا ماه اوت به 125 یورو در هر مگاوات ساعت (قیمت دوشنبه 58 یورو بود) و میانگین قیمت نفت به 150 دلار در هر بشکه برسد. ارکن تأکید می‌کند که اوج‌های موقت می‌توانند بسیار بالاتر باشند و این داده‌های پرت به عدم قطعیت دامن می‌زنند. در این سناریو، میانگین تورم امسال از 4 درصد فراتر خواهد رفت، تقریباً دو برابر پیش‌بینی قبل از حمله به غرب آسیا. ABN Amro معتقد است که در صورت درگیری طولانی مدت، افزایش به 5 تا 6 درصد حتی امکان‌پذیر است.

 

ذخایر انرژی

در سال 2022، قطع عرضه گاز روسیه پس از حمله به اوکراین منجر به خرید وحشت‌زده شد. کشورهای اروپایی شروع به رقابت با یکدیگر در بازار LNG (گاز طبیعی مایع) کردند که منجر به این شد که قیمت گاز در آگوست همان سال برای مدت کوتاهی به ۳۴۵ یورو در هر مگاوات ساعت برسد. اکنون، «همکاری» کلمه کلیدی در بروکسل است. طبق این توافق، ذخایر گاز اتحادیه اروپا باید تا نوامبر ۹۰٪ پر شود. ارکن: «این پر کردن مجدد تا حدی توسط شرکت‌های خصوصی انجام می‌شود که معمولاً در بهار ارزان می‌خرند. اکنون سوال این است که آیا آنها همچنان منتظر کاهش قیمت‌ها خواهند ماند. و اگر این مدت طولانی طول بکشد، آیا به موقع خواهند رسید؟ این امر خطر کمبود ذخایر گاز اروپا را با فرا رسیدن زمستان و افزایش شدید قیمت انرژی افزایش می‌دهد.»

جان-پاول ون د کرکه، اقتصاددان ABN Amro، تأکید می‌کند که هلند به دلیل ذخایر کم گاز، و همچنین به دلایل دیگر، به ویژه آسیب‌پذیر است. در مقایسه با سایر کشورهای اتحادیه اروپا، تورم و رشد دستمزدها قبل از جنگ در غرب آسیا به طور مداوم بالا بود. «بنابراین، اثرات دور دوم تقاضای دستمزد بالاتر و خدمات گران‌تر در اینجا سریع‌تر ظاهر می‌شود.» تعداد خانوارهایی که قراردادهای انرژی ثابت دارند نیز کمی‌کمتر از سال ۲۰۲۲ است.

وان د کرک می‌گوید با این وجود، عواملی نیز وجود دارند که اقتصاد هلند را به طور خاص مقاوم می‌کنند. خانوارها پس‌انداز نسبتاً بالایی دارند و بنابراین مقاوم هستند. هم مصرف‌کنندگان و هم کسب‌وکارها نسبت به اندازه اقتصاد، سطح بدهی کمتری دارند. و تعداد ورشکستگی‌ها کاهش یافته است.

 

اعتبار

در سال ۲۰۲۲، زمانی که تورم هلند به طور متوسط ۱۰ درصد بود، افزایش قیمت انرژی مانند فیوزی برای بشکه باروت عمل کرد. تحلیلگران ING معتقدند که این وضعیت متفاوت خواهد بود. اقتصاد پیش از جنگ اوکراین، به سرعت در حال بهبود از بحران ویروس کرونا بود که منجر به بازار کار محدودتر از اکنون و افزایش سریع دستمزدها شد. اثرات صرفه‌جویی در نیروی کار هوش مصنوعی نیز فضای بیشتری برای مانور ایجاد می‌کند.

در عین حال، زنجیره‌های تولید در سال ۲۰۲۲ به دلیل قرنطینه در طول همه‌گیری به شدت مختل شدند و بنابراین عرضه نمی‌توانست با تقاضا همگام باشد. این مشکلات اکنون وجود ندارند. علاوه بر این، دولت‌ها در آن زمان بسته‌های حمایتی گسترده‌ای را برای کاهش بحران انرژی اجرا کردند و اقتصاد را بیشتر تحریک کردند. ING انتظار دارد اکنون که دولت‌ها نرخ بهره بسیار بالاتری پرداخت می‌کنند و هزینه‌های دفاعی خود را افزایش می‌دهند، بسیاری از کشورهای اتحادیه اروپا محتاط‌تر عمل کنند.

کارستن برزسکی، اقتصاددان ING، انتظار دارد بانک مرکزی اروپا که در سال ۲۰۲۲ به دلیل مداخله دیرهنگام در برابر افزایش تورم مورد انتقاد قرار گرفت، فعلاً سکوت کند. «اما اگر جنگ در ماه ژوئن همچنان ادامه داشته باشد، می‌توانیم شاهد افزایش نرخ بهره باشیم. ما در مورد یک یا دو گام برای تقویت اعتبار این سیاست صحبت می‌کنیم.» سرمایه‌گذاران از نزدیک این سناریو را زیر نظر دارند: اصلاحات بازار سهام اغلب با سیاست‌های پولی سختگیرانه‌تر همراه است.

https://fd.nl/economie/1588551/economie-kan-tegen-een-stootje-maar-met-elke-prijspiek-nemen-de-zorgen-toe

 

کشتیرانی کانتینری جهانی تحت تأثیر جنگ رمضان قرار می‌گیرد

آنچه که بلافاصله از آن وحشت داشتند، در حال تحقق است: با ادامه جنگ در خلیج فارس، اولین نشانه‌های افزایش جهانی حمل و نقل کانتینری در حال ظهور است. نرخ‌ها در برخی از مسیرهای آسیایی به شدت در حال افزایش است، که نشان می‌دهد ازدحام وحشتناک بنادر در حال نزدیک شدن است. به گفته زینتا، شرکتی که داده‌های حمل و نقل را تجزیه و تحلیل می‌کند، نرخ‌ها برای کانتینرهایی که از چین به بنادر امن نزدیک منطقه جنگی ارسال می‌شوند، ۱۷ تا ۲۸ درصد افزایش یافته است. بیشترین افزایش قیمت در مسیر صلاله، عمان رخ داده است، جایی که صاحبان کشتی کانتینرهایی را که در ابتدا به مقصد کشورهای خلیج فارس بودند، پارک می‌کنند. کمترین افزایش در مسیر چین به کلمبو، سریلانکا رخ داده است.

 

به دنبال فضای پارکینگ

این بنادر محبوب شده‌اند زیرا صاحبان کشتی می‌خواهند کانتینرهایی را که در ابتدا به مقصد کشورهای خلیج فارس بودند، در آنجا تخلیه کنند. این بنادر غیرقابل دسترس هستند زیرا خلیج فارس عملاً بسته است. بنابراین، ترجیحاً کانتینرها باید تا حد امکان نزدیک تخلیه شوند. مشکل این است که این "پارکینگ‌ها" برای مدیریت هجوم ناگهانی کانتینرهای اضافی مجهز نیستند. بنادری مانند صلاله یا در فاصله‌ای دورتر، کلمبو در سریلانکا، به سرعت پر می‌شوند. سپس کشتی‌ها باید به مراکز اصلی حمل و نقل مانند سنگاپور و تانجونگ پلپاس در مالزی تغییر مسیر دهند. از بین این دو، سنگاپور یک بندر حیاتی برای حمل و نقل کانتینری جهانی است. بار از چین و سراسر آسیای جنوب شرقی و همچنین از اروپا، در اینجا همگرا می‌شود. در نتیجه، این کشور جزیره‌ای در حال حاضر با کمبود فضا مواجه است.

 

کشتی‌ها در ترافیک

اگر کانتینرهای بیشتری به این ترکیب اضافه شوند، بسیار شلوغ خواهد شد. کشتی‌ها در تلاش برای ورود به بندر در ترافیک گیر می‌کنند، قادر به بارگیری یا تخلیه به موقع نیستند و زنجیره‌های تأمین از آسیا به اروپا مختل می‌شود. ما هنوز به آن نقطه نرسیده‌ایم، اما این شبح در حال نزدیک شدن است. پیتر سند از شرکت تحلیل بازار زینتا می‌گوید: "بنادر جایگزین (مانند صلاله، ویرایش شده) برای مدیریت افزایش ناگهانی حجم ورودی در برابر برنامه‌های آشفته مجهز نیستند، بنابراین انتظار می‌رود ازدحام شدید ایجاد شود." «تراکم بندر بر کل زنجیره تأمین تأثیر خواهد گذاشت و مراکز کلیدی حمل و نقل در آسیا مانند تانجونگ پلپاس و سنگاپور تحت تأثیر قرار خواهند گرفت.»

 

فقط پنج راه گذر

در همین حال، خلیج فارس همچنان از اقیانوس‌های جهان جدا مانده است. تنگه هرمز، کانالی که آن را به دریای عرب متصل می‌کند، همچنان برای دریانوردی بسیار خطرناک است. به گفته لارس جنسن، تحلیلگر شرکت مشاوره دریایی وسپوچی دانمارک، روز یکشنبه، تنها پنج کشتی جرات انجام این کار را داشتند. به دلیل بسته شدن عملی تنگه هرمز، در ابتدا فقط حمل و نقل کانتینری در خود خلیج فارس تحت تأثیر قرار گرفت. این مشکل برای کشورهایی مانند کویت و امارات متحده عربی است، زیرا آنها برای بیش از 80 درصد از تأمین مواد غذایی خود به کشورهای خارجی وابسته هستند. در آغاز جنگ، گزارش‌هایی به سرعت منتشر شد مبنی بر اینکه افرادی سبدهای سوپرمارکت را با مواد غذایی پر می‌کنند. این احتکار بلافاصله توسط مقامات محلی و خود فروشگاه‌های زنجیره‌ای متوقف شد. به گفته هر دو، هنوز منابع کافی غذا و نوشیدنی وجود دارد.

 

https://fd.nl/bedrijfsleven/1588541/wereldwijde-containervaart-begint-last-te-krijgen-van-oorlog-iran

ذخایر استراتژیک نفت 

آیا کشورها اکنون که قیمت نفت به دلیل جنگ در غرب آسیا در حال افزایش است، از ذخایر استراتژیک نفت خود برای آرام کردن بازار جهانی استفاده خواهند کرد؟ برای بحث در مورد این گزینه، وزرای دارایی کشورهای گروه هفت (ایالات متحده، کانادا، ژاپن، آلمان، فرانسه، ایتالیا و بریتانیا) روز دوشنبه یک جلسه اضطراری دیجیتالی با فاتح بیرول، مدیر اجرایی آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) برگزار کردند. آژانس بین‌المللی انرژی معمولاً تصمیم می‌گیرد از هر 32 کشور عضو IEA بخواهد ذخایر خود را آزاد کنند. اینکه آیا بحث‌های روز دوشنبه فقط شامل کشورهای گروه هفت یا سایر اعضای IEA نیز خواهد بود، هنوز مشخص نیست.

افزایش بیشتر قیمت نفت و گاز در صبح دوشنبه جای تعجب نخواهد داشت. به دلیل خطرات امنیتی، کشتی‌های کانتینری و تانکرهای نفتی از تنگه هرمز، یکی از مسیرهای اصلی حمل و نقل نفت و گاز، اجتناب می‌کنند. تأسیسات تولیدی در قطر و سایر کشورها پس از پاسخ موشکی و پهپادی تعطیل شده‌اند. حتی اگر جنگ امروز پایان یابد، باز هم هفته‌ها طول می‌کشد تا تولید نفت و گاز طبیعی مایع (LNG) به ظرفیت عادی خود بازگردد. خلاصه اینکه، به نظر می‌رسد که به احتمال زیاد، این محدودیت عرضه در بازار جهانی، بیش از آنچه تحلیلگران هفته گذشته امیدوار بودند، ادامه خواهد یافت.

قیمت هر بشکه نفت خام برنت صبح دوشنبه به ۱۰۷ دلار رسید و این اولین باری بود که از زمان بحران انرژی ۲۰۲۲ به بالای ۱۰۰ دلار رسید. قیمت گاز طبیعی نیز در کنار آن افزایش یافت و به حدود ۶۹ یورو در هر مگاوات ساعت رسید. این امر منجر به کاهش نسبی احساسات در بازارهای سهام اروپا و آسیا شد: شاخص AEX آمستردام صبح دوشنبه با کمی‌کمتر از ۹۷۰ واحد معامله شد. زمان بدی برای مداخله آژانس بین‌المللی انرژی نیست.

 

۱- کدام کشورها چنین ذخایر استراتژیکی دارند و این ذخایر برای چه مواردی در نظر گرفته شده‌اند؟

۳۲ کشور عضو آژانس بین‌المللی انرژی، از جمله هلند، توافق کرده‌اند که هر کدام حداقل به اندازه سه ماه ذخایر استراتژیک نفت ایجاد کنند - جدا از ذخایر مورد نیاز برای عبور از زمستان. این ذخایر ممکن است شامل فرآورده‌های نفتی مختلف مانند دیزل، بنزین و نفت خام باشد. در مجموع، کشورهای عضو آژانس بین‌المللی انرژی صدها میلیون بشکه ذخایر در اختیار دارند. اگر تجارت جهانی مختل شود و قیمت نفت به شدت افزایش یابد، همانطور که در حال حاضر به دلیل جنگ رمضان اتفاق می‌افتد، کشورها می‌توانند مقداری از ذخایر خود را به بازار عرضه کنند که باید قیمت‌ها را کاهش داده و اوضاع را آرام کند.

 

۲- این ذخایر کجا هستند؟

مارتین ویسر، مدرس بازنشسته انرژی و شبکه‌ها در دانشگاه علوم کاربردی‌هانزه گرونینگن، می‌گوید: "در هلند، ذخایر در پایانه‌های ذخیره‌سازی عظیم روی زمین، مانند پایانه‌های روتردام و ایمسهاون، و در غارهای گنبدهای نمکی زیرزمینی قرار دارند." هلند همچنین ذخایر نفت سفید و نفت خام در بلژیک و آلمان دارد. این واقعیت که برخی از این ذخایر در خارج از کشور قرار دارند برای هلند اهمیتی ندارد. قرار است این نفت زمانی وارد بازار جهانی شود که اختلالات در آنجا باعث افزایش قیمت‌ها شود.

 

۳- چه کسی تصمیم می‌گیرد که آیا (بخشی از) ذخایر آزاد شود؟

نقش ذخایر استراتژیک از کشوری به کشور دیگر متفاوت است. ماشیل مولدر، استاد اقتصاد انرژی در دانشگاه گرونینگن، می‌گوید: «برخی کشورها این کار را به صورت خصوصی و برخی دیگر به صورت عمومی مدیریت کرده‌اند.»

 

در هلند، آژانس مرکزی ذخیره‌سازی فرآورده‌های نفتی (کووا) ذخایر نفتی را مدیریت می‌کند. کووا تحت مسئولیت وزیر امور اقتصادی و سیاست‌های اقلیمی است و خود یک سازمان انتفاعی نیست. باب انت، مدیر استراتژی کووا، می‌گوید کووا از وام‌های دولتی برای خرید نفت و ذخیره آن در مخازن اجاره‌ای استفاده می‌کند. او می‌گوید، کاربران انرژی برای این کار در پمپ بنزین مالیات می‌پردازند. «برای هر لیتر بنزین، گازوئیل یا LPG پر شده، ۸ سنت به کووا تعلق می‌گیرد.» شرکت‌های حمل و نقل نیز همین مالیات را برای تحویل ساندویچ به سوپرمارکت‌ها پرداخت می‌کنند. به این ترتیب، خانوارهای بدون ماشین یا اسکوتر نیز به طور غیرمستقیم به ذخایر استراتژیک کمک می‌کنند. در نهایت، ارائه پیشنهاد به IEA بستگی دارد. تحلیلگران آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) تعداد روزانه بشکه‌های نفتی که آزاد می‌شوند را رصد می‌کنند و بر اساس آن اطلاعات، از کشورهای عضو آژانس بین‌المللی انرژی درخواست می‌کنند که مقداری از نفت ذخیره شده خود را آزاد کنند. این مقدار برای هر کشور یکسان نیست. انت می‌گوید: «IEA مصرف داخلی نفت را در نظر می‌گیرد.» اگر IEA چنین فراخوانی صادر کند و هلند پاسخ دهد، کووا توسط وزارتخانه مأمور خواهد شد. کشورها می‌توانند درخواست IEA را رد کنند، «اما این بدان معناست که سایر کشورها ممکن است مجبور به مشارکت بیشتر شوند.»

 

4- آیا آزادسازی نفت استراتژیک غیرمعمول است؟

بله، بسیار زیاد. در اصل، ذخایر اضطراری برای استفاده در مواقع بحرانی در نظر گرفته شده‌اند. از سال 1974، IEA فقط پنج بار خواستار آزادسازی ذخایر شده است، از جمله پس از حمله روسیه به اوکراین در سال 2022. در آن زمان، چندین کشور اتحادیه اروپا تصمیم گرفتند که شرکت نکنند. همچنین، به عنوان مثال، پس از طوفان کاترینا در سال 2005، هنگامی‌که زیرساخت‌های پتروشیمی در خلیج مکزیک آسیب دید، کشورها برای جبران کاهش عرضه نفت، از ذخایر استراتژیک خود استفاده کردند.

 

5- آزادسازی ذخایر استراتژیک چه تاثیری بر قیمت نفت دارد؟

اگر کشورهای گروه هفت، احتمالاً به همراه سایر اعضای آژانس بین‌المللی انرژی، تصمیم به آزادسازی ذخایر خود بگیرند، میزان تأثیر آن هنوز مشخص نیست. پروفسور ماشیل مولدر می‌گوید، این بستگی به این دارد که آیا معامله‌گران واقعاً تا حدودی از عرضه اضافی اطمینان خاطر پیدا کرده‌اند یا خیر. "چند بار آخر که نفت آزاد شد، تأثیر قابل توجهی بر قیمت نفت نداشت. فقط چند دلار تسکین بود." در نهایت، پس از پایان جنگ، کشورها باید ذخایر استراتژیک خود را دوباره پر کنند. و این به طور موقت قیمت را افزایش می‌دهد.

 

6- کشورها ذخایر استراتژیک نفت دارند. آیا نباید آنها را برای گاز نیز داشته باشند؟

یک سوال منطقی، اکنون که قیمت گاز نیز به شدت در حال افزایش است. ویسر آن را عاقلانه می‌داند، مولدر محتاط‌تر است. «در مورد ذخایر استراتژیک نفت، می‌بینیم که هزینه‌ها از مزایا بیشتر نیست. تأثیر آن بر قیمت نفت تاکنون حداقل بوده است. تمام آن نفت استفاده نشده در مخازن و زیرزمین فوق‌العاده گران است. تازه هزینه‌های عملیاتی را هم که نگوییم. فقط گاهی اوقات آن را بیرون می‌آوری. اما این موضوع تا حدی انگیزه کسب‌وکارها و خانوارها را برای صرفه‌جویی در طول بحران از بین می‌برد.»

 

منبع:

https://www.nrc.nl/nieuws/2026/03/09/kunnen-strategische-oliereserves-de-rust-op-de-wereldmarkt-herstellen-a4922584