اثرات جنگ امریکا و رژیم صهیونیستی در خاورمیانه

بی شک شروع جنگ در خاورمیانه و ایجاد بحران نفتی، به تبع آن افزایش قیمت جهانی و کاهش عرضه نفت را برای کشورهای دنیا همچنین در مجارستان نه تنها نمود داشته بلکه به نظر می رسد برای بوداپست به واسطه تقاطع این بحران با یک موضوع مهم دیگر -کمبود منبع انرژی قدیمی در منطقه اروپای مرکزی - این سختی بیشتر و موضوع کمبودسوخت در مجارستان تشدید شده است.

کاهش شدید ذخایر نفت مجارستان

مجارستان که از حدود 2 ماه قبل با مشکل کاهش نفت وارداتی از روسیه به واسطه قطع لوله نفتی دروژبا Druzhba (خط لوله معروف "دوستی" که از دهه ۱۹۷۰ نفت ارزان روسیه را به اروپای مرکزی از جمله مجارستان می‌رساند)  از  ۲۷ ژانویه ۲۰۲۶ - به دلیل تحریم‌های اکراین و یا انفجار در حین بمبارانهای روسیه  -بسیار صدمه دیده و تقریبا  صادرات نفت روسیه به مجارستان قطع شده بود و این مسئله باعث تکاپوی شدید دولت مجارستان برای تامین نفت جایگزین شد.  بطوریکه پیتر سیارتو وزیر خارجه و شخص اوربان نخست وزیر که تلاش و لابی وسیعی را در منطقه جهت بازگشایی این خط لوله و یا استفاده از خط دیگر مانند ادریاتیک  کرواسی داشتند،  به ناگهان خود را وارد معرکه دیگری که همانا افزایش قیمت نفت خام به واسطه شروع جنگ علیه کشورمان و بستن تنگه هرمز، دیدند.

با افزایش قیمت جهانی نفت، ترس از بحران بزرگتر در مجارستان شدت یافت و دولت دو اقدام هماهنگ انجام داد اول قیمت گذاری دستوری گازوییل و بنزین، و دیگری آزاد سازی ذخایر استراتژیک نفت خام (ذخایر اجباری ملی که کشورها برای مواقع بحران مانند جنگ یا تحریم‌ها نگهداری می‌کنند) و دوم اجازه به شرکت نفتی مول جهت پالایش نفت از این ذخایر استراتژیک در جهت مبارزه با کاهش قیمت ها.  اما براساس آخرین آمار منتشره توسط رسانه‌های مجاری تنها بعد از 50 روز از این اقدام ذخایر استراتژیک مجارستان از نفت خام و سوخت‌ها طبق انتظار به سرعت در حال کاهش است. اما این سوال مطرح است که چرا مجارستان جهت جبران کمبودها از منابع جدید نفت نمی خرد و چرا مجارستان در حال حاضر مجبور به تکیه سنگین بر ذخایر خود است.

در پاسخ به این سوال  می‌توان به دو دلیل اشاره کرد:اول اینکه حتی یک  قطره ای نفت روسی از طریق خط لوله دروژبا وارد نشده و این امر منجر به کمبود احتمالی سوخت شده است. دوم افزایش شدید قیمت نفت خام در بازار جهانی پس از جنگ آمریکا و رژیم صهیون در خاورمیانه و بسته شدن  تنگه هرمز که سبب شد تا دولت مجارستان دوباره سقف قیمت بنزین و گازوئیل داخلی (سیاست قیمت‌گذاری مصنوعی برای کنترل تورم، که قبلاً در ۲۰۲۲ هم اعمال شد اما واردات را کاهش داد) را اعمال کرده است.

روزنامه Világgazdaság گزارش داد. پس از اینکه دولت به دلیل کمبود عرضه و تنش‌های سیاسی جهانی (مانند قطع نفت روسیه از خط لوله دروژبا و جنگ ایران-آمریکا که قیمت جهانی نفت را افزایش داده)، آزادسازی ذخایر اضطراری را مجاز اعلام کرد، گستره فشار بر تعادل انرژی ملی (تعادل بین تولید، واردات و مصرف انرژی کشور) اکنون آشکار شده است.

داده‌های انجمن ذخیره‌سازی هیدروکربن مجارستان (MSZKSZ) (سازمان رسمی مسئول نظارت بر ذخایر استراتژیک طبق قوانین اتحادیه اروپا) تصویر روشنی از وضعیت فعلی ترسیم می‌کند. در عرض چند ماه، ذخایر به طور چشمگیری کاهش یافته است بطوریکه درخصوص بنزین: تا ۳۱ ژانویه، هنوز ۵۲۰,۳۰۰ تن در انبار وجود داشت. اما پایان مارس، این ذخیره فقط به ۵۴,۸۰۰ تن (حدود ۱۰% اولیه) کاهش یافت. کارشناسان صنعت مشکوک هستند که ذخایر امروز، در اواسط آوریل ۲۰۲۶، ممکن است قبلاً نزدیک به صفر باشد. (این کاهش سریع نشان‌دهنده مصرف روزانه بالا و عدم جایگزینی است؛ صفر شدن می‌تواند منجر به جیره‌بندیسوخت در مجارستان  شود.)

-درخصوص گازوئیل: وضعیت کمی‌کمتر بحرانی است. از ۵۲۰,۳۰۰ تن اولیه، حدود ۱۴۳,۸۰۰ تن (یک سوم) باقی مانده.اما در مورد نفت خام وضعیت فرق می‌کند. از آنجایی که پالایشگاه‌ها مانند پالایشگاه دانوب MOL در نزدیکی بوداپست  اکنون نفت خام بیشتری از ذخایر را فرآوری می‌کنند، ذخایر فقط در مارس نزدیک به ۸۶,۰۰۰ تن کاهش یافت. ممکن است کشور در حال حاضر هنوز ذخایر بنزین و گازوئیل در سطح ۳۱ مارس را داشته باشد، اما در اثر پالایش  ذخایر نفت خام شروع به کاهش کرده است.(مجارستان ۹۰ روز ذخیره قانونی دارد، اما مصرف بالا آن را سریع خالی می‌کند).

شرکت نفتی داخلی MOL (غول انرژی مجارستان که ۲۸% بازار منطقه را کنترل می‌کند و وابستگی شدیدی به نفت روسی دارد) روزبه‌روز بیشتر به ذخایر اضطراری وابسته است. مشکل نه تنها کمیت، بلکه کیفیت نیز هست.پالایشگاه‌های مجارستان از نظر فنی برای کیفیت ثابت مخلوط صادراتی یعنی نفت اورال تنظیم شده اند و تنها می‌توانند  نفت سنگین و گوگرددار اورال روسیه  که ارزان تر نیز است را پالایش کنند در نتیجه جهت نفت جدید باید تغییراتی در سیستم پالایشگاه‌ها ایجاد شود.

-البته مقامات دولت اوربان خرید نفت از آمریکا را خبر دادند بنابراین  انتظار می‌رود نفت خام آمریکایی (نفت شیل اویل سبک از تگزاس، گران‌تر اما با کیفیت متفاوت) به زودی از طریق خط لوله آدریاتیک (Adria) (از کرواسی به مجارستان با  ظرفیت ۶ میلیون تن در سال) جریان یابد، که این موضوع به نظر می رسد با توجه فرآوری مواد خام جایگزین کمتر اقتصادی تلقی می‌شود (تفاوت کیفیت نیاز به تنظیمات پالایشگاه دارد که زمان‌بر و پرهزینه است). - هم اکنون  قیمت بنزین ۹۵ اکتان در مجارستان  ۶۸۹ فورینت (۱.۸۹ یورو) در هر لیترو گازوئیل ۷۷۹ فورینت (۲.۱۴ یورو) در هر لیتردر جایگاه‌ها ی سوخت برای خریداران عرضه می‌شود.

ارزیابی

با توجه به تعیین سقف قیمت فروش از سوی دولت برای جلوگیری از اعتراض و بحران عمومی‌بیشتر  عمده‌فروشان خارجی فعال در پمپ بنزین‌های منطقه اروپای مرکزی از فروش بنزین و گازوئیل در حال حاضر از بازار مجارستان اجتناب می‌کنند تنها  OMV (شرکت اتریشی که شبکه ایستگاه‌های سوخت در مجارستان دارد) تأمین سوخت به ایستگاه‌های خود هرچند با زیان را حفظ می‌کندالبته برخی عمده‌فروشانی که با قیمت‌های محافظت‌شده نمی‌فروشند نیز می‌توانند سوخت وارد کنند و با قیمت های غیر دولتی بفروشند که البته  بازار محدود آنها عمدتاً شامل رانندگان خارجی و حمل‌ونقل بارهایی است که در مجارستان سوخت‌گیری می‌کنند (به دلیل قیمت پایین‌تر نسبت به همسایگان). طبق حکم دولت ، سقف قیمت تا حل بحران انرژی برقرار خواهد ماند. با این وجود می‌توان گفت که مجارستان نسبت به کشورهای منطقه با دو بحران همزمان ، خارج شدن نفت روسی از چرخه پالایش به سبب قطع نفت از لوله دروژبا و دیگری بسته شدن تنگه هرمز و بالا رفتن قیمت جهانی نفت سبب تشدید بحران انرژی برای بوداپست شده است . با این حال، تسکین این بحران تنها زمانی در دسترس است که یا تحویل نفت از روسیه از سر گرفته شود یا حمل‌ونقل از طریق تنگه هرمز دوباره ایمن شود تا آن زمان، تأمین انرژی مجارستان یک بازی تعادل است که عمدتاً توسط ذخایر دولتی رو به کاهش تامین  می‌شود.