وضعیت عمان در حوزه اقتصادی و تجارت همزمان با تنش های خلیج فارس

با وجود کاهش تولید، صادرات و ورود سرمایه در اکثر کشورهای حاشیه خلیج فارس هر هفته در مطبوعات عمان اخبار مثبتی از رشد و افزایش در حوزه‌های مهم اقتصادی از جمله: تولید و صادرات انرژی، تالار بورس، صادرات، تجارت خارجی، سرمایه گذاری و توسعه در بنادر و مناطق آزاد درج می‌شود. جدای از اندازه و ارزش این اعداد و آمار رسمی و داده‌های منتشر شده توسط مرکز ملی آمار و اطلاعات (NCSI) عمان، حفظ روند رو به رشد اقتصاد عمان در حوزه بورس، املاک، صادرات گاز طبیعی، نفت، تجارت غیرنفتی و صادرات مجدد این کشور در دوره زمانی شرایط اخیر، در مقایسه با همسایگان خلیج فارس قابل توجه است.

بورس عمان

MSX با 30 درصد افزایش در سال ۲۰۲۶، پیشتاز بازارهای خلیج فارس شده است. بورس اوراق بهادار مسقط (MSX) جایگاه خود را به عنوان بهترین عملکرد بازار سهام در GCC تا به امروز در سال جاری حفظ کرده است، به طوری که شاخص MSX30 آن تا پایان ماه اوت ۲۹.۶ درصد افزایش یافته است که این امر به دلیل بهبود قوی در ماه گذشته بوده است.

شاخص MSX30 در طول ماه آگوست ۴.۵ درصد افزایش یافت و ماه را با ۷۶۰۴ واحد به پایان رساند و عمان را به دومین بازار برتر GCC در طول ماه، پس از عربستان سعودی که ۵.۱ درصد افزایش یافته بود، تبدیل کرد. عملکرد قوی ماه اوت، برتری MSX را نسبت به سایر بازارهای منطقه‌ای خود در مقایسه با سال گذشته افزایش داد و بر مقاومت بورس عمان علیرغم نوسانات در بازارهای منطقه‌ای و جهانی تأکید کرد.

عربستان سعودی در ماه آگوست با ۵.۱ درصد افزایش، بازارهای خلیج فارس را رهبری کرد و پس از آن عمان با ۴.۵ درصد و کویت با ۱.۶ درصد قرار گرفتند. بورس‌های ابوظبی و دبی امارات متحده عربی به ترتیب ۰.۹ درصد و ۰.۷ درصد افزایش جزئی را ثبت کردند. در همین حال، قطر و بحرین به ترتیب ۱.۱ درصد و ۱.۰ درصد کاهش یافتند.

افزایش شاخص MSX گسترده بود و هر سه شاخص بخشی در پایان ماه آگوست افزایش یافتند. شاخص خدمات با ۵.۹ درصد افزایش به ۳۰۶۰.۳۸ واحد، پیشتاز افزایش‌ها بود و پس از آن شاخص مالی با ۳.۶ درصد افزایش قرار گرفت. شاخص صنعتی ۱.۶ درصد افزایش یافت.

کل ارزش بازار MSX در ماه آگوست ۲.۸ درصد افزایش یافت و به ۳۸.۶۴ میلیارد ریال رسید. در میان سهام انفرادی، هلدینگ توسعه و سرمایه‌گذاری الباطنه با افزایش ۲۳.۳ درصدی قیمت سهام خود، بیشترین سود را در ماه اوت داشت. خدمات انرژی ابراج و کرومیت عمان به ترتیب با ۱۶.۵ درصد و ۱۵.۲ درصد افزایش، پس از آن قرار گرفتند.

فعالیت معاملاتی در بورس MSX نیز در ماه آگوست افزایش یافت و حجم و ارزش سهام معامله شده نسبت به ماه ژوئیه افزایش یافت. حجم سهام معامله شده با ۲.۸ درصد افزایش به ۳.۴۷۲ میلیارد سهم از ۳.۳۷۷ میلیارد سهم در ماه ژوئیه رسید، در حالی که کل گردش مالی با ۶.۱ درصد افزایش از ۹۲۰.۹ میلیون ریال به ۹۷۶.۵ میلیون ریال رسید.

بانک بین‌المللی صحار با تراکنش‌هایی به ارزش ۱۷۳.۸ میلیون ریال در صدر رتبه‌بندی ماهانه ارزش معاملات قرار گرفت و پس از آن، OQ Base Industries با ۱۶۷.۴ میلیون ریال و بانک مسقط با ۱۶۴.۳ میلیون ریال قرار گرفتند.

ترکیب پیشرفت قوی ماهانه و افزایش فعالیت معاملاتی به MSX کمک کرده است تا جایگاه خود را به عنوان برترین بازار سهام شورای همکاری خلیج فارس در سال ۲۰۲۶ حفظ کند.

 حوزه گاز طبیعی

تولید گاز طبیعی در عمان به 35 میلیارد متر مکعب رسید.( شامل تولید محلی و واردات) تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ شاهد رشد ۶.۴ درصدی بود و به ۳۴.۹۷ میلیارد متر مکعب رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه در سال ۲۰۲۵، ۳۲.۸۷ میلیارد متر مکعب بود.

تولید گازهای همراه تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶، 8 درصد افزایش یافته و به 8 میلیارد متر مکعب رسیده است، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال قبل، ۷.۳۰ میلیارد متر مکعب بوده است. تولید گاز غیرهمراه (شامل واردات) نیز ۶ درصد افزایش یافت و تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ به ۲۷.۱۰ میلیارد متر مکعب رسید، در حالی که این رقم در دوره مشابه در سال ۲۰۲۵، ۲۵.۵۷ میلیارد متر مکعب بود.

از نظر مصرف، مصرف گاز طبیعی در پروژه‌های صنعتی 6درصد افزایش یافت و تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ به 17 میلیارد متر مکعب رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه در سال ۲۰۲۵، 16 میلیارد متر مکعب بود. مصرف گاز در نیروگاه‌های تولید برق نیز ۱۳.۷ درصد افزایش یافت و تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ به ۱۰.۰۰۷ میلیارد متر مکعب رسید، در حالی که این رقم در دوره مشابه در سال ۲۰۲۵، ۸.۸۰ میلیارد متر مکعب بود.

 

 تولید نفت خام

کل تولید نفت سلطنت عمان تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ با ۱۱.۳ درصد افزایش به ۲۳۳.۸۰ میلیون بشکه رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۲۱۰.۱۲ میلیون بشکه بود.

 میانگین قیمت نفت نیز ۱۵.۷ درصد افزایش یافت و تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ به ۸۳.۹ دلار در هر بشکه رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۷۲.۵ دلار بود.

 در حوزه تولید، میانگین تولید روزانه نفت با رشد ۱۱.۳ درصدی به ۱.۱۰ میلیون بشکه در روز تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۹۹۱,۱۰۰ بشکه در روز بود.

 از نظر صادرات، صادرات نفت عمان ۱.۸ درصد افزایش یافت و تا پایان ژوئیه ۲۰۲۶ به ۱۸۱.۹۳ میلیون بشکه رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۱۷۸.۷۴ میلیون بشکه بود.

 

صادرات غیر نفتی

صادرات غیرنفتی عمان با ۱۱.۴ درصد افزایش به ۳.۶ میلیارد ریال و صادرات این کشور نیز ۲۰ درصد در نیمه اول سال ۲۰۲۶افزایش یافت.  تجارت غیرنفتی عمان ، علیرغم اختلالات منطقه‌ای و عدم قطعیت ناشی از جنگ آمریکا و ایران، رشد قابل توجهی را ثبت کرد، به طوری که صادرات غیرنفتی به ۳.۶۳۶ میلیارد ریال و صادرات به ۹۷۸ میلیون ریال رسید و ارسال محموله‌ها از طریق عمان به بازارهای کلیدی منطقه‌ای و بین‌المللی تقویت شد.

این عملکرد، انعطاف‌پذیری تجارت خارجی عمان را برجسته می‌کند، به طوری که ارسال کالاهای تولید داخل و فعالیت صادرات مجدد، هر دو در دوره ژانویه تا ژوئن، شتاب بیشتری گرفتند. تجارت قوی‌تر با بازارهای کلیدی منطقه‌ای و بین‌المللی به جبران کاهش در برخی از مقاصد اصلی کمک کرد. در حالی که صادرات به امارات متحده عربی و ایالات متحده افزایش قابل توجهی را ثبت کرد، ارسال محموله‌ها به عربستان سعودی به طور قابل توجهی کاهش یافت.

امارات متحده عربی همچنان بزرگترین بازار صادرات غیرنفتی عمان باقی ماند و حجم صادرات آن در شش ماه اول سال ۲۰۲۶ تقریباً دو برابر شد و به ۱.۱۳۴ میلیارد ریال رسید که ۹۳.۶ درصد نسبت به ۵۸۶ میلیون ریال در سال قبل افزایش یافته است. در مقابل، صادرات به عربستان سعودی با ۳۵ درصد کاهش از ۵۴۸ میلیون ریال در نیمه اول سال ۲۰۲۵ به ۳۵۷ میلیون ریال رسید.

هند همچنان یکی دیگر از مقاصد مهم محصولات عمانی بود و صادرات آن در این دوره به ۳۳۳ میلیون ریال رسید که به طور کلی سطح سال گذشته را حفظ کرد.در همین حال، صادرات به ایالات متحده شتاب قوی‌تری را نشان داد و با ۲۸ درصد افزایش از ۱۸۹ میلیون ریال در سال قبل به ۲۴۱ میلیون ریال رسید. این افزایش به تقاضای مداوم برای محصولات عمانی فراتر از خلیج فارس و بازارهای منطقه‌ای گسترده‌تر اشاره دارد.صادرات به سایر بازارها در مجموع با ۳.۵ درصد افزایش به ۱.۳۹۲ میلیارد ریال رسید، در حالی که این رقم در نیمه اول سال ۲۰۲۵، ۱.۳۴۵ میلیارد ریال بود.

فلزات و مواد شیمیایی، رشد صادرات عمان را هدایت می‌کنند. قدرت صادرات غیرنفتی عمان همچنین در عملکرد دسته‌های اصلی محصولات آن منعکس شده است، به طوری که فلزات پایه و محصولات آنها به عنوان بزرگترین بخش صادراتی ظاهر شده‌اند. صادرات فلزات پایه و محصولات آنها نسبت به سال گذشته بیش از ۲۵ درصد افزایش یافته و به ۸۳۹ میلیون ریال رسیده است که تقریباً یک چهارم کل صادرات غیرنفتی را در نیمه اول امسال تشکیل می‌دهد. محصولات شیمیایی با جهش ۳۴ درصدی به ۵۳۹ میلیون ریال در رتبه دوم قرار گرفتند، در حالی که محصولات پلاستیکی و لاستیکی با افزایش ۴.۶ درصدی، ۵۰۵ میلیون ریال سهم داشتند.

با این حال، صادرات محصولات معدنی امسال با ۲۶ درصد کاهش به ۴۳۰ میلیون ریال رسید، در حالی که این رقم در نیمه اول سال ۲۰۲۵، ۵۸۲ میلیون ریال بود. در همین حال، صادرات حیوانات زنده و فرآورده‌های حیوانی با ۱۰.۴ درصد افزایش به ۲۰۸ میلیون ریال رسید، در حالی که این رقم در سال قبل ۱۸۸ میلیون ریال بود و منبع دیگری برای رشد در خارج از صادرات سنتی مبتنی بر مواد معدنی عمان محسوب می‌شود.

 

صادرات مجدد عمان

نقش عمان به عنوان یک قطب لجستیک و توزیع منطقه‌ای نیز در نیمه اول سال ۲۰۲۶ تقویت شد، به طوری که فعالیت صادرات مجدد رشدی حتی سریع‌تر از صادرات غیرنفتی را ثبت کرد. ارزش صادرات مجدد در شش ماه اول سال ۲۰۲۶ با ۲۰ درصد افزایش به ۹۷۸ میلیون ریال رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال گذشته ۸۱۵ میلیون ریال بود. این افزایش به ویژه ناشی از جریان‌های قوی‌تر صادرات مجدد به ایران و عربستان سعودی بود. صادرات مجدد به عربستان سعودی افزایش درصدی شدیدتری را ثبت کرد و با ۲۲۸ درصد افزایش از ۵۷ میلیون ریال در سال گذشته به ۱۸۸ میلیون ریال رسید.

رشد قوی در این بازار، کاهش شدید صادرات مجدد به امارات متحده عربی را جبران کرد. محموله‌های ارسالی به امارات متحده عربی در نیمه اول سال ۲۰۲۵ با ۳۶.۵ درصد کاهش از ۳۴۸ میلیون ریال به ۲۲۱ میلیون ریال رسید. تجهیزات حمل و نقل بزرگترین عامل در فعالیت صادرات مجدد عمان بود و محموله‌های این دسته با ۵۳.۶ درصد افزایش نسبت به سال گذشته به ۳۵۴ میلیون ریال رسید. صادرات مجدد مواد غذایی، نوشیدنی‌ها و محصولات مرتبط نیز رشد قوی را ثبت کرد و با ۳۳.۷ درصد افزایش به ۱۲۲ میلیون ریال رسید. در مقابل، صادرات مجدد ماشین‌آلات و تجهیزات برقی با ۹ درصد کاهش به ۱۹۵ میلیون ریال رسید.

- حدود 5 میلیون گردشگر خارجی (و 15 میلیون نفر گردشگر داخلی) در سال 2025 از این کشور بازدید کردند.

-عمان روزانه حدود 1 میلیون بشکه نفت تولید و بیشتر آنرا صادر می نماید و کسری بودجه آن حدود یک و نیم میلیارد دلار است .

- درآمد ناخالص ملی( 5/5 میلیون نفر عمانی شامل سه میلیون عمانی و دو و نیم میلیون غیر عمانی) عمان 117 میلیارد دلار  است.

-  یک ریال عمان برابر با 2ممیز 6 دلار آمریکاست.