سیاست تعرفه صفر چین برای افزایش تعاملات اقتصادی با آفریقا

در سال 2026، چین تلاش نمود از طریق سیاست تعرفه صفر، رابطه خود با 53 کشور آفریقایی که با آنها روابط دیپلماتیک دارد را تعمیق بخشد. این اقدام انگیزه جدیدی را برای تقویت همکاری‌های آفریقا و چین به ویژه جمهوری نیجر برای توسعه همکاری‌های مشترک ایجاد کرده است.

سال جاری میلادی هفتادمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک بین چین و قاره آفریقا است. چین در حال توسعه همکاری‌ها در همه زمینه‌ها با کشورهای آفریقایی است و از طریق اقدامات مشخص و مدون، از توسعه اقتصادی و اجتماعی آنها حمایت می‌کند در این راستا از اول ماه مه 2026، سیاست تعرفه صفر بر 53 کشور آفریقایی را اعمال نموده است.

این اقدام انگیزه جدیدی را برای تعمیق همکاری‌های مشترک بین آفریقا و چین ایجاد می‌کند. امروزه، آمریکا، با یکجانبه‌گرایی خود به عنوان مانع جدی در برقراری چندجانبه‌گرایی در نظام بین‌الملل عمل می‌کند. آمریکا از تعرفه‌ها به عنوان سلاح استفاده می‌کند و سیستم تجارت بین‌المللی را به ابزاری سیاسی تبدیل کرده است. 

با توجه به اینکه کشورهای در حال توسعه، از جمله کشورهای آفریقایی، با چالش‌های جدی از جمله مشکلات زیرساختی، تورم، کم برخورداری، کمبود منابع مالی و محرومیت روبرو هستند؛ در این زمینه، چین تصمیم گرفت به تمام کشورهای آفریقایی که با آنها روابط دیپلماتیک دارد، بدون پیش‌شرط یا الزامی ‌برای باز بودن تجارت متقابل، سیاست تعرفه‌ای صفر را  اعطا کند. این سیاست چین با هدف پرکردن خلاء قدرت غرب در آفریقا حائز اهمیت می‌باشد.

چین با گشودن بازار وسیع خود با بیش از ۱.۴ میلیارد نفر، فرصت‌های رشد جدیدی را برای کشورهای آفریقایی ایجاد و از آنها برای مقابله با شیوه‌های تجاری اجباری و سخت حمایت می‌کند. در همین حال، سیاست اعمال تعرفه صفر چین در کشورهای آفریقایی از سوی سران کشورهای قاره آفریقا و همچنین سازمان‌های بین‌المللی و منطقه‌ای مانند سازمان ملل متحد، (UN) سازمان تجارت جهانی ( WTO ) و اتحادیه آفریقا (AU) مورد تمجید قرار گرفته است.

با توجه به اینکه کشور نیجر از شرکای اصلی اقتصادی و تجاری چین در غرب آفریقا محسوب می‌شود، از اولین کشورهایی بود که از این سیاست یک‌طرفه معافیت از تعرفه‌های تجاری بهره‌مند گردید. در واقع، از اول مارس ۲۰۲۳، چین به محصولات نیجر که به چین صادر می‌شد، تعرفه صفر اعطا می‌کرد و از اول دسامبر ۲۰۲۴، این اقدام به صددرصد محصولات افزایش یافت که باعث شد صادرات نیجر به این کشور رشد زیادی داشته است.

چین با اتخاذ این سیاست علاوه بر گسترش دسترسی به بازار خود در قاره آفریقا، در عین حال یک "کریدور سبز" نیز برای تسهیل ورود محصولات آفریقایی، از جمله محصولات نیجر، به بازار خود ایجاد کرده است. مدتی پیش، اداره کل گمرک چین در اطلاعیه ای (شماره ۵۰ )، واردات فلفل خشک آفریقایی به چین را که شرایط لازم و استانداردها را داشته باشند، مجاز اعلام نمود و رویه‌هایی مانند تکمیل پرسشنامه، ارزیابی خطر (ریسک) و امضای پروتکل را حذف کرد که این خبر خوبی برای تولیدکنندگان فلفل خشک در نیجر بود.

در همین راستا نیجر برای صادرات محصولات خود به چین، اکنون فقط باید استانداردها و الزامات مندرج در اطلاعیه مزبور (شماره ۵۰) گمرک چین را رعایت کند و تأیید چین را برای اسناد مرتبط خود دریافت کند. در مقابل چین نیز از ورود محصولات با کیفیت بالاتر نیجر به بازار خود استقبال می‌کند.

چین اعلام نمود مشاغل نیجری را تشویق می‌کند تا از فرصت‌های ارائه شده در چارچوب سیاست تعرفه صفر و اقدامات تسهیلی بهره‌برداری نمایند و از رویدادهایی (پلتفرم‌ها) مانند نمایشگاه بین‌المللی واردات چین (CIIE) و نمایشگاه‌های تجاری چین و آفریقا به طور کامل استفاده کنند؛ تا ضمن بررسی ظرفیت صادرات خود به چین، گسترش تولید و زنجیره‌های ارزش افزوده در نیجر را ارتقا دهند. بر اساس آمارها تجارت چین با نیجر در بازه زمانی سال ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵ افزایش خوبی داشته است. عمده واردات چین از نیجر انواع محصولات کشاورزی از جمله کنجد، فلفل خشک و انواع محصولات باغی و نفت و صادرات چین به نیجر انواع ماشین الات، وسائل و تجهیزات کشاورزی، قطعات کامپیوتری و لوازم منزل بوده که در این خصوص مزایای ملموسی را برای فعالان اقتصادی و مشاغل در کشور را به وجود آورده است.

https://anp.ne/tirer-parti-de-la-politique-chinoise-de-tarif-douanier-zero-pour-accroitre-les-exportations-du-niger-