معافیت‌های مالیاتی برای صنایع در مناطق آزاد و اقتصادی عمان

عمان با هدف تقویت تلاش‌ها برای جذب سرمایه‌گذاری‌های ارزشمند و تسریع در تنوع‌بخشی به اقتصاد این کشور، طیف گسترده‌ای از فعالیت‌های صنعتی، فناوری، انرژی و سایر حوزه‌های دارای اهمیت اقتصادی ویژه را مشمول معافیت‌های مالیات بر درآمد کرده است. این اقدام در چارچوب مقررات اجرایی جدیدِ حاکم بر مناطق اقتصادی ویژه و مناطق آزاد عمان صورت گرفته است.

مقررات مذکور که در فصل هفتمِ آیین‌نامه اجرایی قانون مناطق اقتصادی ویژه و مناطق آزاد عمان (ابلاغ‌شده طی مصوبه شماره ۸۱/۲۰۲۶) آمده است، در پی افزایش جذابیت سلطان‌نشین عمان برای سرمایه‌گذارانِ کلیدی است؛ ضمن آنکه به پیشبرد تنوع‌بخشی صنعتی، توسعه فناوری و امنیت اقتصادی کمک می‌کند. بر اساس ماده ۳۷، بنگاه‌هایی که حداقل ۱۰ میلیون ریال(برابربا 27 میلیون دلار آمریکا) عمان سرمایه‌گذاری کنند، ممکن است حائز شرایط برای کسب «وضعیت راهبردی» (Strategic Status) شوند. در این صورت، یک مجوز واحد برای تمامی مراحل تأسیس، بهره‌برداری و مدیریت آن‌ها صادر خواهد شد.

پروژه‌های واجد شرایط باید:

 در زمینه‌هایی نظیر انتقال فناوری و دانش، تقویت سهم تولیدات داخلی (Local Content)، ارتقای خودکفایی یا امنیت اقتصادی، و یا افزایش صادرات سالانه عمان نقش داشته باشند.

این پروژه‌ها باید در حوزه‌های سرمایه‌گذاریِ تعیین‌شده توسط «هیئت مدیره سازمان عمومی مناطق اقتصادی ویژه و مناطق آزاد» (OPAZ) و در راستای راهبردهای توسعه ملی قرار گیرند.

اگر ماهیت یک پروژه یا اهمیت راهبردی آن ایجاب کند، هیئت مدیره می‌تواند شرط حداقل سرمایه‌گذاری ۱۰ میلیون ریال عمان را نادیده بگیرد (معافیت قائل شود).ماده ۳۹ نیز مشوق‌های بیشتری را پیش‌بینی کرده است که اعطای آن‌ها منوط به تأیید «شورای وزیران» و بر اساس پیشنهاد هیئت مدیره خواهد بود. این مشوق‌ها شامل موارد زیر است:

معافیت از پرداخت اجاره‌بهای زمین و املاک (یا حق انتفاع) تا سقف ۱۰ سال پس از آغاز بهره‌برداری؛

معافیت از رعایت درصدهای تعیین‌شده برای به‌کارگیری نیروی کار عمانی (Omanisation) تا سقف چهار سال؛

 معافیت کامل یا جزئی از پرداخت هزینه‌ها و عوارض مربوطه.

همچنین ممکن است مشوق‌های دیگری نیز متناسب با ویژگی‌های خاص هر پروژه تصویب شود. بخش مهمی از فصل هفتم به معافیت‌های مالیات بر درآمد برای فعالیت‌هایی اختصاص دارد که طبق ماده ۴۱، دارای «ماهیت ویژه» (Special Nature) طبقه‌بندی می‌شوند.این فعالیت‌ها شامل موارد زیر است:

صنایع تولیدی سنگین (از جمله پتروشیمی، مواد معدنی و فلزات پایه)؛

انرژی‌های تجدیدپذیر و صنایع سبز؛

 هیدروژن سبز و مشتقات آن؛ لجستیک بندری و عملیات تخلیه و بارگیری کالا؛

 همچنین فناوری‌های پیشرفته، مراکز داده، هوش مصنوعی و نوآوری.

زیرساخت‌های استراتژیک؛ امنیت غذایی؛ داروسازی، صنایع پزشکی، بیوتکنولوژی و بازیافت.

دسته‌بندی‌های واجد شرایط علاوه بر این، دفاتر اداری، نمایندگی‌های تجاری، مشاغل واردات و صادرات و فعالیت‌های مرتبط با ایجاد ارزش اقتصادی ملی را نیز پوشش می‌دهند. ارائه دهندگان خدمات نیز می‌توانند واجد شرایط باشند، مشروط بر اینکه قراردادهای آنها حداقل 15 ماه پس از ارسال درخواست‌های معافیت باقی مانده باشد.هیئت مدیره اختیار دارد سایر پروژه‌هایی را که ارزش اقتصادی یا استراتژیک برای مناطق یا اقتصاد ملی نشان می‌دهند، در این طرح لحاظ کند.

فراتر از مشوق‌های مالیاتی، این مقررات: به شرکت‌ها اجازه می‌دهد محصولات خود را مستقیماً یا از طریق اشخاص ثالث بدون نیاز به مجوز صادرات جداگانه یا مجوز، منوط به الزامات گزارش‌دهی، صادر کنند.

 به سرمایه‌گذاران خارجی و صاحبان املاک و مستغلات واجد شرایط نیز چارچوبی برای اخذ اقامت، شامل همسر و بستگان درجه یک، منوط به شرایط مقرر، ارائه می‌شود.

مقررات گسترده‌تر، اقداماتی را برای بهبود محیط سرمایه‌گذاری، از جمله خدمات یکپارچه الکترونیکی، صدور مجوز ساده، تعهدات انطباق واضح‌تر و مقررات اختصاصی حاکم بر توسعه املاک و مستغلات، ارائه می‌دهد. درخواست‌های مجوز کامل باید ظرف هفت روز کاری بررسی و تصمیم‌گیری شوند و عدم پاسخ به منزله تأیید تلقی می‌شود.

منبع:

https://www.omanobserver.om/article/1197990/business/economy/tax-exemptions-for-industries-in-oman-zones