اخبار اقتصادی ترکیه - آنکارا

گزیده اخبار و تحولات اقتصادی ترکیه - آنکارا در هفته سوم مهر ۱۴۰۵ مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد.

گزارش تجارت خارجی ترکیه – سپتامبر 2026

گزارش تجارت خارجی ترکیه برای ماه سپتامبر 2026 در جلسه‌ای که در محل انجمن صادرکنندگان ترکیه و با حضور عمر بولات، وزیر تجارت و مصطفی گل تیپه، رئیس انجمن صادرکنندگان این کشور اعلام شد.

بولات در سخنرانی خود در این جلسه گفت،  اقتصاد جهانی دوران سختی را پشت سر می‌گذارد و انتظارات در مورد تجارت جهانی و ارقام رشد خوب نیست. وی با یادآوری اینکه ترکیه در نیمه اول سالجاری میلادی ۲.۵ درصد رشد داشته است، اظهار داشت، رشد مثبت در ۱۶ سال گذشته بدون وقفه ادامه داشته و این رشد پس از غلبه بر کووید-۱۹، به مدت ۲۴ فصل ادامه یافته است. تا پایان ماه ژوئن 2026، تولید ناخالص ملی به ۱،۷۰۶ تریلیون دلار رسیده است. آنچه مایه خرسندی است این است که صادرات کالاها و خدمات سهم مثبتی در رشد داشته است. ۰.۶ درصد از رشد ۲.۳ درصدی در سه ماهه دوم از محل صادرات کالاها و خدمات بوده است. در نیمه اول سال 2026، بخش‌های صنعتی، خدماتی و کشاورزی از نظر تولید سهم مثبتی در رشد اقتصادی داشتند. بولات همچنین اشاره کرد که نرخ بیکاری در ماه اوت ۷.۸ درصد بوده و به مدت ۴۰ ماه تک رقمی‌باقی مانده است و به تأثیر جنگ جاری در خلیج فارس بر هزینه‌های انرژی اشاره کرد.

وزیر تجارت ترکیه گفت: ماه گذشته میلادی، بالاترین رکورد صادرات سپتامبر شکسته شد. ما به ۲۶ میلیارد دلار صادرات دست یافتیم که نسبت به سال گذشته ۱۵.۴ درصد افزایش داشته است.صادرات ۲۶ میلیارد دلاری کالا در ماه سپتامبر، دومین رقم بالای ماهانه در تاریخ ۱۰۳ ساله جمهوری است. اولین رقم ۲۶.۳ میلیارد دلار در دسامبر ۲۰۲۵ بود، به این معنی که ما ۳۰۰ میلیون دلار از رکورد جمهوری عقب ماندیم. صادرات برای دوره ژانویه تا سپتامبر 2026 نیز به ۲۱۱ میلیارد دلار رسید که ۵.۲ درصد افزایش داشته است. هدف برنامه میان مدت اقتصادی برای سال ۲۰۲۶، ۲۸۲ میلیارد دلار بود. در ماه سپتامبر، رقم کل صادرات کالای سالانه ما به ۲۸۳.۷ میلیارد دلار افزایش یافت. این رقم همچنین یک رکورد برای صادرات سالانه کالا است. با افزایش ۱۴.۱ میلیارد دلاری (در ۱۲ ماه گذشته)، ما از هدف ۲۸۲ میلیارد دلاری برنامه در سه ماه باقی مانده از سال پیشی گرفتیم.

بولات، اظهار داشت که تا ماه سپتامبر 2026، صادرات سالانه خدمات در ۱۲ ماه گذشته منتهی به سپتامبر 2026 به ۱۲۵.۴ میلیارد دلار رسیده است. این بالاترین رقم صادرات خدمات تا به امروز است.

بولات خاطرنشان کرد که به بالاترین رکورد خود یعنی ۱۱۷.۶ میلیارد دلار در صادرات محصولات با فناوری متوسط و بالا رسیده‌اند. وی گفت: سهم صادرات محصولات با فناوری متوسط و بالا در کل صادرات کشور به ۴۳.۷ درصد افزایش یافته است. افزایش ۵.۶ میلیارد دلاری در ابن بخش در مقایسه با سال گذشته حاصل شده است.

بولات ضمن اشاره به کسری تجارت خارجی که در سه ماهه اول ۲۸.۵ میلیارد دلار بود، در سه ماهه دوم به ۲۴.۵ میلیارد دلار و در سه ماهه سوم به ۱۷.۵ میلیارد دلار کاهش یافت گفت: نسبت صادرات به واردات در سه ماهه اول ۶۹ درصد، در سه ماهه دوم ۷۴.۵ درصد و در سه ماهه سوم ۸۰.۸ درصد بود. صادرات ماهانه کالا همچنان رکوردشکنی می‌کند. هدف پایان سال برای صادرات سالانه کالا با اختلاف قابل توجهی فراتر رفته است. ما در آنجا نیز بالاترین رکورد صادرات کالا در تاریخ خود را شکسته‌ایم. در ماه سپتامبر، نسبت صادرات به واردات به ۸۳.۲ درصد رسید. برای ژانویه تا سپتامبر، به ۷۴.۸ درصد رسیده است.

وزیر تجارت ترکیه با اعلام آمار واردات نیز گفت: در ماه سپتامبر 2026 بالغ بر ۳۱.۲ میلیارد دلار واردات داشتیم که تقریباً ۶ درصد افزایش داشته است. بولات توضیح داد که به صورت سالانه، به ۳۷۹.۷ میلیارد دلار واردات رسیده‌ایم. کسری ما ۹۶ میلیارد دلار است. سال ۲۰۲۵ را با ۹۲.۲ میلیارد دلار به پایان رساندیم. تا ماه سپتامبر، رقم سالانه ۹۶ میلیارد دلار است.در ابتدای سال، کسری تجارت خارجی ۱۰۶ میلیارد دلار تخمین زده شد. امیدواریم که آن را زیر این ارقام نگه داریم.

https://www.tuik.gov.tr/

https://www.trthaber.com/haber/ekonomi/

دیدار وزیر انرژی ترکیه و عراق

آلپ ارسلان بایراکتار، وزیر انرژی و منابع طبیعی ترکیه، اعلام کرد که با باسم محمد حضیر، وزیر نفت عراق و هیئت همراهش دیدار و در مورد فرصت‌های همکاری بلندمدت و جامع در حوزه انرژی رایزنی کرده‌اند.

بایراکتار در بیانیه‌ای تأکید کرد که دو کشور در حال کار بر روی نقشه راهی برای یک توافق جدید، بلندمدت‌تر و جامع‌تر هستند. وی اظهار داشت: پس از توافق حمل و نقل نفت خام که در ماه اوت گذشته بین شرکت ملی بوتاش و SOMO و NOC امضا کردیم، در حال روشن کردن نقشه راه خود برای یک توافق جدید، بلندمدت‌تر و جامع‌تر هستیم. در این راستا، ما قصد داریم گروه‌های کاری مشترک خود را برای نهایی کردن سریع زیرساخت‌های نفت و گاز طبیعی، اکتشاف و تولید، تجارت نفت، پالایش-پتروشیمی و پروژه‌های برق فعال کنیم. در همکاری نزدیک با دولت عراق، ما با قدرت به اجرای این پروژه‌های مشخص برای ثبات و رفاه جغرافیای مشترک خود ادامه خواهیم داد.

«هدف ما تبدیل جیحان به یک قطب انرژی جهانی است.»

بایراکتار اظهار داشت که در این دوره که تحولات منطقه‌ای، امنیت عرضه انرژی را بیش از هر زمان دیگری حیاتی کرده است، روابط انرژی بین ترکیه و عراق به سطح بسیار بالا توسعه یافته است. وی افزود: هدف ما این است که شرکت ملی نفت ترکیه نه تنها در میادین کرکوک، بلکه در میادین مختلف عراق نیز نقش فعالی ایفا کند تا به هدف تأمین ۱ میلیون بشکه نفت خام، همانطور که علی الزیدی، نخست وزیر عراق اعلام کرد، برسد و با افزایش حجم تجارت، جیحان را به یک مرکز انرژی جهانی تبدیل کند.

https://www.haberturk.com/

بررسی اقلام و مقاصد صادراتی ترکیه در سپتامبر 2026

بررسی اقلام صادراتی ترکیه در ماه سپتامبر 2026 نشان می دهد، صادرات صنعت خودروی این کشور با   3.94 میلیارد دلار بیشترین میزان صادرات را داشته و در رده نخست قرار دارد. در میان بخش‌هایی که بیشترین صادرات را داشتند، مواد شیمیایی و محصولات مرتبط با آن با 3.068 میلیارد دلار در رتبه دوم و بخش لوازم برقی و الکترونیکی نیز با 2.063 میلیارد دلار در رتبه سوم قرار گرفتند.

طبق داده‌های انجمن صادرکنندگان ترکیه، صنعت خودرو در ماه سپتامبر 2026 با صادرات 3.94 میلیارد دلار، جایگاه برتر خود را در میان بخش‌های صنعتی حفظ کرد.

بخشی که بیشترین درصد افزایش صادرات را در ماه سپتامبر را تجربه نمود، بخش جواهرات بود که با 203.3 درصد افزایش به 1.512 میلیارد دلار رسید.

بخش صنعت که 72.5 درصد از صادرات ترکیه را تشکیل می‌دهد، شاهد افزایش 16.8 درصدی فروش خارجی خود بود که از 18.8 میلیارد دلار فراتر رفت.

بخش کشاورزی که ۱۲.۳ درصد از صادرات ماه گذشته را تشکیل می‌داد، شاهد افزایش ۹.۲ درصدی بود و به حدود ۳.۲ میلیارد دلار رسید، در حالی که بخش معدن که ۲.۶ درصد از صادرات را تشکیل می‌داد، افزایش ۲۴.۲ درصدی را تجربه کرد و به ۶۸۲.۶ میلیون دلار رسید.

بررسی مقاصد صادراتی ترکیه برای ماه سپتامبر 2026 نشان می دهد که سه مقصد برتر صادرات این کشور به ترتیب، آلمان با ۱.۸۷ میلیارد دلار، آمریکا با ۱.۴۶ میلیارد دلار و بریتانیا با ۱.۳۵ میلیارد دلار و سه شهر برتر صادرکننده در این دوره، استانبول با ۹.۵۴ میلیارد دلار، کجاعلی با ۲.۲ میلیارد دلار و آنکارا با ۱.۷ میلیارد دلار بودند.

https://aa.com.tr/tr/ekonomi

نرخ تورم ترکیه در پایان سپتامبر 2026 بالغ بر29.7 درصد اعلام شد

سازمان آمار ترکیه، نرخ تورم این کشور تا پایان ماه سپتامبر 2026 را اعلام کرد. برپایه این گزارش، نرخ تورم ترکیه 29.73 درصد اعلام شد که این رقم نسبت به ماه قبل 1.84 درصد، نسبت به دسامبر سال 2025 میلادی 24.32 درصد، نسبت به مدت مشابه سال قبل 29.73 درصد و نسبت به میانگین دوازده ماهه 1.49 درصد افزایش داشته است. تغییرات سالانه در سه گروه اصلی هزینه با بیشترین وزن به شرح زیر است: غذا و نوشیدنی‌های غیرالکلی 27.62 درصد، حمل و نقل 35.10 درصد و مسکن، آب، برق، گاز و سایر سوخت‌ها 39.99 درصد افزایش یافته است. سهم این گروه‌های اصلی هزینه در تغییر سالانه برای غذا و نوشیدنی‌های غیرالکلی 6.73 درصد، برای حمل و نقل 5.96 درصد و برای مسکن، آب، برق، گاز و سایر سوخت‌ها 4.84 درصد بوده است. محمت شیمشک، وزیر خزانه‌داری و دارایی ترکیه در ارزیابی نرخ تورم اظهار داشت که تورم سالانه برای اولین بار در ۵۷ ماه به زیر ۳۰ درصد رسیده است و تأکید کرد که روند کاهش تورم در حال گسترش یافتن است. شیمشک با یادآوری اینکه اقداماتی را برای محدود کردن تأثیرات افزایش اخیر قیمت نفت بر تورم انجام داده‌اند، گفت: پس از گازوئیل، ما به تدریج از اعمال مقیاس متغیر برای بنزین نیز خارج می‌شویم. بانک مرکزی ما محاسبه می‌کند که اگر جنگی وجود نداشت، تورم امسال 7 واحد کمتر می‌شد. شیمشک با تأکید بر اینکه سیاست‌هایی با هدف افزایش عرضه مسکن و مواد غذایی با قاطعیت دنبال می‌شوند، در مورد روند نزولی تورم اظهار داشت: در سال 2027، کاهش رکود در تورم خدمات، به ویژه اجاره و آموزش، و تضعیف اثرات افزایش قیمت کالاها به کاهش تورم کمک خواهد کرد.

https://www.tuik.gov.tr/

https://www.trthaber.com/haber/ekonomi

بررسی صادرات ترکیه به کشورهای همسایه

صادرات ترکیه به همسایگانش آذربایجان، بلغارستان، گرجستان، عراق، ایران، سوریه و یونان در دوره ژانویه تا سپتامبر به 20.9 میلیارد دلار رسید که نسبت به مدت مشابه سال گذشته 3.2 درصد افزایش داشته است. مجموع صادرات ترکیه در دوره ژانویه تا سپتامبر 2026، در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته 5.2 درصد افزایش یافت و به 210 میلیارد و 973 میلیون دلار رسید. ترکیه در دوره ژانویه تا سپتامبر 2026، 20 میلیارد و 931 میلیون و 878 هزار دلار کالا به همسایگان خود آذربایجان، بلغارستان، گرجستان، عراق، ایران، سوریه و یونان صادر کرد. این میزان در دوره مشابه سال 2025، 20 میلیارد و 273 میلیون و 335 هزار دلار بود. صادرات به این کشورها سالانه 3.2 درصد افزایش نشان می‌دهد. 

بیشترین صادرات به عراق

بزرگترین مقصد صادراتی ترکیه به عراق با تقریباً 6.7 میلیارد دلار بود. پس از این کشور، بلغارستان با ۳.۹ میلیارد دلار، یونان با ۲.۶ میلیارد دلار و گرجستان با ۲.۲ میلیارد دلار قرار داشتند. کشورهایی که بیشترین رشد صادرات سالانه را در دوره ژانویه تا سپتامبر 2026 داشتند، گرجستان با تقریباً ۱۹.۶ درصد، سوریه با ۱۹ درصد و بلغارستان با ۱۶ درصد بودند. هنگامی‌که توزیع صادرات ترکیه به همسایگانش بر اساس بخش بررسی می‌شود، مواد و محصولات شیمیایی در رتبه اول قرار می‌گیرد. صادرات از این بخش به ۷ کشور همسایه بالغ بر ۳,۸۹۰,۵۷۷,۰۰۰ دلار بوده است. پس از این بخش، غلات، حبوبات، دانه‌های روغنی با ۲,۱۵۲,۸۶۱,۰۰۰ دلار و مبلمان، کاغذ و محصولات جنگلی با ۱,۶۳۱,۶۸۱,۰۰۰ دلار قرار دارند. بخشی که کمترین میزان صادرات را داشت، گیاهان و محصولات زینتی بود که با رقم ۲۳,۰۹۷,۰۰۰ دلار ثبت شده است.

https://www.trthaber.com/haber/ekonomi

دیدار وزیر تجارت ترکیه با سفرای کشورهای عضو اتحادیه اروپا در آنکارا

عمر بولات، وزیر تجارت ترکیه با سفرای کشورهای عضو اتحادیه اروپا در آنکارا دیدار کرد. بولات اظهار داشت: فرآیندهای طولانی و دشوار ویزا که بازرگانان با آن مواجه هستند و سهمیه‌های ترانزیت زمینی که مستقیماً تجارت را محدود می‌کنند، رسیدن به پتانسیل واقعی اتحادیه گمرکی را دشوار می‌کند.

در این جلسه وضعیت فعلی روابط تجاری و اقتصادی ترکیه و اتحادیه اروپا، پیش‌نویس قانون شتاب صنعتی که در چارچوب سیاست‌های «ساخت اتحادیه اروپا» تهیه شده است، عملکرد اتحادیه گمرکی و موانع تجاری پیش روی دنیای تجارت ترکیه مورد ارزیابی قرار گرفت. بولات در این نشست اظهار داشت که ادغام اقتصادی بین ترکیه و اتحادیه اروپا عمیق و استراتژیک است. وی خاطرنشان کرد که حجم تجارت دوجانبه بین ترکیه و اتحادیه اروپا در سال گذشته به سطح تاریخی ۲۳۳ میلیارد دلار رسید که ۴۳ درصد از صادرات این کشور به کشورهای اتحادیه اروپا و ۳۲ درصد از واردات آن از این کشورها بود. بولات با اشاره به اینکه تقریباً ۶۲ درصد از سهام سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در ترکیه از شرکت‌های اروپایی سرچشمه می‌گیرد، اظهار داشت که روابط اقتصادی و تجاری ترکیه و اتحادیه اروپا بر اساس وابستگی متقابل و ادغام قوی در حال پیشرفت است. بولات در مورد پیش‌نویس قانون شتاب صنعتی کمیسیون اروپا تأکید کرد که وسایل نقلیه و قطعات تولید شده در ترکیه باید به طور کامل تحت عنوان «منشاء اتحادیه» ارزیابی  و بر روی اجناس تولید شده در ترکیه، ساخت اتحادیه اروپا درج شود.

وزیر تجارت ترکیه با بیان اینکه حفظ جایگاه ترکیه در زنجیره ارزش اتحادیه اروپا بسیار مهم است، گفت: درخواست ما به رسمیت شناختن جایگاه منحصر به فرد ترکیه و حقوق ناشی از اتحادیه گمرکی 30 ساله ما با اتحادیه اروپا است. بولات اظهار داشت که بخش خودرو در مرکز روابط تجاری و سرمایه‌گذاری ترکیه و اتحادیه اروپا قرار دارد و تجارت خودرو بین دو طرف به 54.3 میلیارد یورو رسیده است و بیش از یک چهارم کل تجارت دوجانبه را تشکیل می‌دهد. بولات خاطرنشان کرد که این تجارت، ساختاری متعادل برای هر دو طرف را نشان می‌دهد و بر اهمیت حفظ ساختار یکپارچه متقابل زنجیره‌های ارزش خودرو بین ترکیه و اتحادیه اروپا تأکید کرد. وی با اشاره به اهمیت ارائه راه‌حل‌های مشخص در روابط ترکیه و اتحادیه اروپا اظهار داشت: فرآیندهای طولانی و دشوار ویزا که بازرگانان ترکیه با آن مواجه هستند و سهمیه‌های ترانزیت زمینی که مستقیماً تجارت را محدود می‌کنند، دستیابی اتحادیه گمرکی به پتانسیل واقعی خود را دشوار می‌کند. در این جلسه همچنین جلسات کمیته مشترک اقتصادی و تجاری و تماس‌های سطح بالا با کشورهای عضو اتحادیه اروپا در سال جاری بررسی شد. بولات با اشاره به اهمیت تعمیق بیشتر روابط اقتصادی و تجاری بین ترکیه و اتحادیه اروپا بر اساس منافع متقابل و دستاوردهای مشترک، گفت: اتحادیه اروپا تنها با تعمیق روابط خود با شرکای نزدیک و قابل اعتمادی مانند ترکیه می‌تواند به رقابت جهانی دست یابد. ما به عنوان وزارت تجارت ترکیه، قاطعانه به تلاش‌های خود برای تعمیق بیشتر روابط قوی اقتصادی و تجاری بین ترکیه و اتحادیه اروپا، تقویت اتحادیه گمرکی مطابق با نیازهای روز و افزایش رقابت‌پذیری دنیای تجارت ترکیه در بازار اروپا ادامه می‌دهیم.

https://www.trthaber.com/haber/ekonomi