چه چیزی رشد اقتصادی گرجستان را در نیمه اول سال 2026 رقم زد؟

طبق داده‌های سرویس آمار گرجستان (Geostat) اقتصاد گرجستان در نیمه اول سال 2026 به صورت واقعی 7.8 درصد رشد داشته است. اگرچه این رقم کمی‌کمتر از رشد 8.6 درصدی ثبت شده در نیمه اول سال 2025 بود، اما تنها 0.1 درصد (به ازای هر واحد درصد) کمتر از رقم محاسبه شده بر اساس برآوردهای اولیه ماهانه بود.

فراتر از رقم رشد اصلی، سهم بخش‌های مختلف نیز تغییر کرد. بخش آموزش که سال گذشته حدود 1.8 درصد به رشد اقتصادی کمک کرده بود، عملاً هیچ تأثیری بر رشد در نیمه اول سال 2026 نداشت. در همین حال، سهم فعالیت‌های مرتبط با املاک و مستغلات بیش از نصف کاهش یافت. در مقابل، سهم ترکیبی تجارت و حمل و نقل تقریباً ۱.۲ درصد افزایش یافت.

بخش اطلاعات و ارتباطات (ICT)، که محرک اصلی رشد اقتصادی در سال گذشته بود، نقش غالب خود را در نیمه اول سال ۲۰۲۶ حفظ کرد. این بخش تقریباً ۲۹٪ از رشد تولید ناخالص داخلی واقعی به قیمت‌های پایه را به خود اختصاص داده است، بیش از دو برابر سهم بخش بزرگ بعدی.

 ترکیب رشد بسته به شاخص مورد استفاده به طور قابل توجهی متفاوت است. کل تولید اقتصادی تقریباً ۱۲٪ افزایش یافت، در حالی که تولید ناخالص داخلی اسمی حدود ۱۱٪ رشد داشت که توسط بخش‌های مختلف هدایت می‌شد. در مقابل، با افزایش شدید صادرات کالا، معدن و تولید ۳۰٪ از رشد کل تولید را به خود اختصاص دادند. با این حال، سهم آنها در رشد تولید ناخالص داخلی اسمی تنها ۱۰٪ بود، در حالی که سهم آنها در رشد تولید ناخالص داخلی واقعی کمتر از ۶٪ بود. در مقابل، خدمات در مجموع تقریباً ۹۶٪ از رشد اقتصادی واقعی را به خود اختصاص دادند، با وجود اینکه ۶۶٪ از افزایش کل تولید را تشکیل می‌دادند. در همین حال، کشاورزی و ساخت و ساز سهم منفی در رشد اقتصادی داشتند.

در مجموع، داده‌های حساب‌های ملی با نتایج به‌دست‌آمده در نشریه قبلی TBC Capital، بر اساس داده‌های بخش تجاری، سازگار است: فعالیت‌های مربوط به صادرات کالا، تولید اقتصادی را به طور قابل توجهی افزایش داد، اما به دلیل سهم بالای مصرف واسطه، تنها بخش نسبتاً کمی از این افزایش به ارزش افزوده داخلی تبدیل شد. در عین حال، بخش قابل توجهی از افزایش ارزش افزوده به خودی خود به قیمت‌های بالاتر نسبت داده شد.

صادرات کالا همچنان محرک اصلی رشد صادرات است

داده‌های تجارت خارجی به یک نکته ظریف دیگر اشاره دارند. در حالی که کالاها همچنان نقش اصلی را در رشد صادرات ایفا می‌کنند، پویایی‌های گسترده‌تر همچنان قوی هستند. صادرات در ماه اوت نسبت به سال گذشته 24.7 درصد و در ژانویه-آگوست 22.1 درصد افزایش یافت. محصولات نفتی 14.2 درصد از این افزایش یا بیش از 64 درصد از کل رشد صادرات را به خود اختصاص دادند. با اضافه شدن طلا، آلیاژهای آهن، سنگ معدن مس و کودهای نیتروژنی، سهم ترکیبی این گروه‌های کالایی از کل رشد صادرات فراتر رفت و 106 درصد از این افزایش یا تقریباً 1 میلیارد دلار را به خود اختصاص داد. در عین حال، عملکرد ضعیف سایر دسته‌های صادراتی کاملاً به کاهش ۲۲ درصدی صادرات مجدد خودرو نسبت به سال گذشته مربوط می‌شود. به استثنای پنج گروه کالایی ذکر شده در بالا و خودروها، صادرات نسبت به سال گذشته ۱۵.۵ درصد افزایش یافته است که عمدتاً توسط مواد غذایی و نوشیدنی‌ها هدایت می‌شود.

 

نفت و خودروها پویایی واردات را شکل می‌دهند

در مورد واردات، کل واردات در ژانویه تا آگوست ۲۰۲۶ نسبت به سال گذشته ۸.۰ درصد افزایش یافته است، پس از حذف یک عامل تک‌مرحله‌ای از ژانویه ۲۰۲۵. نفت خام و تصفیه شده ۵.۲ درصد از این رشد یا تقریباً ۶۵ درصد از کل افزایش را به خود اختصاص داده‌اند. افزایش واردات نفت و کاهش ۱۲.۵ درصدی واردات خودرو تقریباً به طور کامل یکدیگر را از نظر نرخ رشد کلی جبران می‌کنند. به استثنای نفت و خودروها، واردات ۸.۳ درصد افزایش یافته است که کمی از رقم اصلی فراتر رفته است، اگرچه این میزان به طور قابل توجهی کمتر از نرخ رشد صادرات است. نکته قابل توجه این است که در ماه آگوست، شدیدترین کاهش واردات خودرو تاکنون در سال ۲۰۲۶، تقریباً ۳۵ درصد نسبت به سال گذشته، مشاهده شد. در کوتاه‌مدت، این امر تراز تجاری را بهبود می‌بخشد، اگرچه به احتمال تضعیف بیشتر پویایی صادرات مجدد خودرو در ماه‌های آینده نیز اشاره دارد. پس از عملکرد بسیار قوی صادرات خالص خودرو در سال ۲۰۲۵، TBC Capital در ابتدای سال جاری نیز تحول مشابهی را پیش‌بینی کرده بود. با این حال، احتمالاً میزان این کاهش تحت تأثیر افزایش مالیات غیرمستقیم بر خودروهایی با عمر بیش از شش سال نیز بوده است. در این زمینه، TBC Capital تخمین می‌زند که کسری تجاری گرجستان در ژانویه تا آگوست ۲۰۲۶ به ۲۶.۴ درصد از تولید ناخالص داخلی کاهش یافته است که در مقایسه با سال‌های گذشته به طور قابل توجهی پایین‌تر است.

 

حواله‌های مالی تحت تأثیر تحریم‌های سیستم‌های پرداخت روسیه

در میان سایر منابع ورود ارز خارجی، انتقال سریع پول در ماه آگوست نسبت به سال گذشته ۸.۲ درصد کاهش یافته است. این امر ناشی از کاهش ۸۸ درصدی ماهانه حواله‌های مالی از روسیه به ۵.۱ میلیون دلار آمریکا، پس از تحریم‌های اتحادیه اروپا علیه سیستم پرداخت روسی زولوتایا کرونا، بود. در ماه ژوئیه، بیش از ۹۷٪ از حواله‌های روسیه از طریق این سیستم منتقل شد. تأثیر مشابهی در حواله‌های قرقیزستان مشاهده شد که نسبت به ماه قبل ۷۳٪ کاهش یافت و به ۲.۲ میلیون دلار رسید. در ماه ژوئیه، ۶۶٪ از جریان حواله‌های قرقیزستان از طریق Zolotaya Korona منتقل شد. کاهش مشابهی در حواله‌های روسیه در ژوئیه ۲۰۲۳ مشاهده شد، زمانی که تحریم‌ها علیه Unistream منجر به کاهش ۴۲ درصدی ماهانه شد. با این حال، سهم بزرگی از این جریان‌ها متعاقباً در ماه‌های بعد به سایر سیستم‌های پرداخت منتقل شدند. این بار نیز سناریوی مشابهی پیش‌بینی می‌شود، اگرچه تعیین اینکه جریان حواله‌ها با چه سرعت یا به طور کامل از طریق کانال‌های جایگزین جایگزین خواهند شد، همچنان دشوار است.

 

شاخص‌های گردشگری همچنان قوی هستند

شاخص‌های اولیه به پویایی قوی در بخش گردشگری اشاره دارند. پس از بهبود قابل توجه در ماه‌های ژوئیه و اوت، هزینه‌های واقعی کارت‌های غیرمقیم در ماه سپتامبر همچنان رو به رشد بود. با وجود کاهش جزئی در روزهای اخیر، تعداد پروازهای ثبت شده در فرودگاه‌های گرجستان نیز بالاتر از سطح سال گذشته است. در نتیجه حفظ مداوم صادرات در سطوح بالا و بهبود درآمدهای گردشگری، جریان ورودی ارز خارجی از این دو منبع کلیدی خارجی در ماه اوت همچنان رو به افزایش بود. بنابراین، در حالی که در اوج درگیری در خاورمیانه، رشد صادرات به جبران کمبود گردشگری کمک کرد، هر دو منبع ورودی ارز خارجی اکنون پویایی قوی نشان می‌دهند.

 

تی‌بی‌سی کپیتال انتظار پویایی قوی‌تر حساب جاری را دارد

به طور کلی، ارزیابی کوتاه‌مدت تی‌بی‌سی کپیتال از جریان ورودی خالص ارز خارجی، که ترکیبی از تجارت کالا، درآمدهای گردشگری و حواله‌ها است، در ماه اوت بیشتر افزایش یافت. این پویایی با انتظار TBC Capital مبنی بر تقویت تراز حساب جاری گرجستان، به استثنای درآمدهای سرمایه‌گذاری مجدد، در سه ماهه سوم سال 2026 سازگار است. انتظار می‌رود داده‌های سه ماهه دوم تا پایان سپتامبر در دسترس قرار گیرد.

 https://georgiatoday.ge/what-drove-georgias-economic-growth-in-the-first-half-of-2026/