شوک افزایش قیمت نفت سیاه بر بازار مصالح اقلیم کردستان
افزایش قیمت نفت سیاه مورد استفاده صنایع در عراق، بازار مصالح ساختمانی اقلیم کردستان را تحت فشار قرار داده است. این افزایش قیمت هزینه تولید سیمان و میلگرد را بالا برده و اکنون زنجیره گرانی از کارخانهها به بازار مصالح و هزینه ساخت مسکن منتقل شده است.
افزایش قیمت نفت سیاه در حال تبدیل شدن به یک شوک هزینهای برای صنعت ساختمان اقلیم کردستان است؛ شوکی که از کارخانهها آغاز شده و اکنون به بازار سیمان و میلگرد رسیده است.
بر اساس گزارش کانال هشت عراق، قیمت هر تن سیمان در کارخانههای اقلیم از ۸۰ هزار به ۱۲۰ هزار دینار رسیده و در بازار تا ۱۳۰ تا ۱۴۰ هزار دینار معامله میشود. همچنین قیمت هر تن میلگرد حدود ۱۰ تا ۱۵ دلار افزایش یافته و به حدود ۵۵۰ دلار رسیده است.
بر اساس همین گزارش، قیمت نفت سیاه مورد استفاده کارخانهها از ۱۵۰ هزار به ۵۰۰ هزار دینار در هر تن افزایش یافته است؛ افزایشی که بیش از ۲۰۰ درصد عنوان شده است. صنعتگران میگویند این افزایش هزینه مستقیماً بر تولید مصالح اثر گذاشته و در نهایت هزینه ساخت مسکن را برای شهروندان افزایش داده است.
صنعت سیمان
صنعت سیمان از صنایع انرژیبر است و طبق اطلاعات منتشرشده، تولید هر تن سیمان حدود ۷۵ لیتر نفت سیاه مصرف میکند. بنابراین افزایش قیمت سوخت، بهسرعت خود را در هزینه تولید نشان میدهد. اما اثر این افزایش تنها به کارخانه محدود نمیشود. زمانی که هزینه تولید سیمان و فولاد بالا میرود، سازندگان نیز با هزینه بیشتری برای اجرای پروژههای ساختمانی مواجه میشوند و بخشی از این هزینه در نهایت به خریدار منتقل خواهد شد.
این گزارش برآورد کرده است که افزایش هزینه مصالح میتواند هزینه ساخت یک خانه ۱۵۰ متری را حدود هزار دلار، معادل ۱.۵ میلیون دینار افزایش دهد. البته این رقم باید بهعنوان برآورد مطرحشده و برای تعمیم آن به همه پروژههای ساختمانی، به اطلاعات دقیقتری درباره میزان مصرف سیمان، میلگرد و سایر نهادهها نیاز است.
نقش اقلیم کردستان در تولید مصالح ساختمانی عراق
اهمیت این تحولات زمانی بیشتر میشود که نقش اقلیم کردستان در تولید مصالح ساختمانی عراق را در نظر بگیریم. بر اساس این گزارش ، در اقلیم هفت کارخانه سیمان و پنج کارخانه میلگرد فعالیت دارند و مجموع تولید آنها بیش از ۶۵ هزار تن در روز اعلام شده است. این گزارش سهم تولید اقلیم از نیاز عراق را حدود ۶۵ درصد عنوان میکند. بنابراین افزایش هزینه تولید در اقلیم میتواند فراتر از بازار محلی اثر بگذارد و در صورت تداوم، قیمت مصالح را در بخشهای دیگر عراق نیز تحت تأثیر قرار دهد. فعالان اقتصادی اقلیم خواستار کاهش قیمت نفت سیاه به ۲۵۰ هزار دینار در هر تن هستند. بر اساس اظهارات آرام بابان، عضو اتاق بازرگانی و صنایع سلیمانیه و اتحادیه صنایع عراق، در صورت کاهش قیمت سوخت، امکان بازگشت قیمت مصالح به سطوح قبلی وجود دارد. این اقدام میتواند در کوتاهمدت فشار را از روی کارخانهها و بازار ساختمان کاهش دهد؛ اما از منظر اقتصادی، وابستگی صنعت به تصمیمات دولتی درباره قیمت سوخت، یک راهحل پایدار محسوب نمیشود.
عبور از نفت سیاه به گاز طبیعی
مهمترین اقدام، تلاش برای جایگزینی نفت سیاه با گاز طبیعی است. طبق این گزارش ، شرکت دانا گاز در حال کار روی تأمین ۱۰۰ میلیون فوت مکعب گاز طبیعی از میدان چمچمال برای هشت کارخانه سیمان و میلگرد در منطقه بازیان است. هدف این طرح، کاهش وابستگی کارخانهها به نفت سیاه و پایین آوردن هزینه تولید عنوان شده است. اگر این طرح با قیمت رقابتی و عرضه پایدار عملی شود، میتواند از یک بحران کوتاهمدت به فرصتی برای اصلاح ساختار انرژی صنایع تبدیل شود.
تحلیل گران اقتصادی معتقدند کاهش قیمت سوخت در کوتاهمدت، میتواند از شدت فشار بر تولیدکنندگان بکاهد. اما راهکار پایدارتر، کاهش وابستگی صنایع به نفت سیاه و حرکت به سمت گاز طبیعی، انرژی ارزانتر و قابل پیشبینی و فناوریهای کممصرفتر است. ادامه این روند میتواند به کاهش حاشیه سود کارخانهها، افزایش قیمت مصالح، کاهش قدرت خرید شهروندان و در نهایت افزایش هزینه ساخت مسکن منجر شود.