اخبار اقتصادی قرقیزستان

گزیده اخبار و تحولات اقتصادی قرقیزستان در هفته چهارم آذرماه 1404 مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد:

ارتقای جایگاه و نقش آژانس ملی سرمایه‌گذاری قرقیزستان

صدیر جاپاروف، رئیس جمهور قرقیزستان فرمان «ارتقاء جایگاه و تقویت نقش آژانس ملی سرمایه‌گذاری تحت ریاست جمهوری قرقیزستان» را امضا کرد. این اقدام به منظور بهبود اثربخشی سیستم مدیریت عمومی در جذب سرمایه‌گذاری و ارتقای جایگاه و نقش آژانس ملی سرمایه‌گذاری تحت ریاست جمهوری قرقیزستان انجام گردید.

طبق یکی از بند های این فرمان، رئیس آژانس ملی سرمایه‌گذاری تحت ریاست جمهوری قرقیزستان در جلسات کابینه وزیران جمهوری قرقیزستان در مورد مسائل مربوط به سیاست سرمایه‌گذاری و پروژه‌ها و توافق‌نامه‌های سرمایه‌گذاری شرکت می‌کند. گفته می‌شود که رئیس آژانس مذکور همچنین هماهنگی متمرکز توسعه، تصویب و انعقاد قراردادهای سرمایه‌گذاری، پروژه‌های مشارکت عمومی-خصوصی و سایر پروژه‌ها و برنامه‌های سرمایه‌گذاری نهادهای دولتی و دولت‌های محلی و همچنین نظارت بر اجرای آنها را انجام می‌دهد.

همچنین آژانس ملی سرمایه‌گذاری قرقیزستان، سمت‌های معاونان رئیس آژانس ملی را که توسط رئیس کابینه وزیران جمهوری قرقیزستان و به توصیه رئیس آژانس ملی منصوب و برکنار می‌شوند، فراهم می‌کند. افرادی که به زبان انگلیسی یا زبان خارجی دیگری مسلط هستند، به عنوان معاونان رئیس آژانس ملی منصوب می‌شوند.

معاونان رئیس آژانس ملی مستقیماً به رئیس آژانس ملی گزارش می‌دهند و فعالیت‌های خود را در چارچوب وظایف محوله انجام می‌دهند. سمت‌های رئیس آژانس ملی و معاونان رئیس آژانس ملی، سمت‌های سیاسی دولتی محسوب می‌شوند.

https://ru.kabar.kg/news/povyshen-status-i-usilena-rol-nacagentstva-po-investiciyam-pri-prezidente/

شرکت رئیس کابینه قرقیزستان در کنفرانس بین‌المللی همکاری در علم و فناوری در مسکو

در چارچوب یک سفر کاری به فدراسیون روسیه، عادلبک قاسمعلیف، رئیس کابینه وزیران جمهوری قرقیزستان در کنفرانس بین‌المللی همکاری در علم و فناوری شرکت کرد. وی به همراه نخست وزیران کشورهای عضو و ناظر اتحادیه اقتصادی اوراسیا از موزه واقع در غرفه اتم در مجتمع نمایشگاهی مسکو بازدید کردند. این غرفه بزرگترین مرکز آموزشی اختصاص یافته به توسعه صنعت هسته‌ای محسوب می‌شود. نمایشگاه‌های موزه، تاریخ توسعه انرژی هسته‌ای را از آغاز پروژه هسته‌ای شوروی تا دستاوردهای مدرن روایت می‌کنند.

عادلبک قاسمعلیف در کنفرانس بین‌المللی همکاری در علم و فناوری برگزار شد، شرکت کرد. این کنفرانس شامل سیستم‌های تصفیه گاز و مایع برای ایمنی محیط زیست و بهره‌وری انرژی، یک سیستم رباتیک برای دسته‌بندی و صدور گواهینامه ایمن زباله‌های رادیواکتیو، توسعه مواد و اجزای لیزر، اپتوالکترونیک، 5G و پزشکی، توسعه یک حشره‌کش سازگار با محیط زیست مبتنی بر سم زهر عنکبوت برای محافظت از آفات گیاهی، ایجاد یک شبکه علمی و تعدادی ارائه در مورد دسترسی به تأسیسات پرتودرمانی بود.

قاسم‌الیف در جریان این سفر از نمایشگاهی از پیشرفت‌های دانشمندان جوان در مسکو بازدید کرد و از کار دانشمندان جوان هشت کشور مستقل مشترک‌المنافع، از جمله قرقیزستانی، حمایت کرد. پروژه «فناوری‌های پاک» که توسط دانشمندان ارائه شده است، بر تصفیه فاضلاب و رفع کمبود آب در کشورهای آسیای مرکزی تمرکز دارد که پیش‌بینی می‌شود تا سال 2028 به وقوع بپیوندد.

دانشمندان جوان اظهار داشتند که دسترسی به آب پاک در حال حاضر یکی از چالش‌های کلیدی جهانی است که مستقیماً بر توسعه ملی، شرایط زیست‌محیطی و سلامت انسان تأثیر می‌گذارد. با تصفیه مناسب فاضلاب، حجم آن می‌تواند کمبود آب در کشورهای آسیای مرکزی را تقریباً چهار برابر پوشش دهد. آنها از مقامات کشور های شرکت کننده درخواست کمک در سازماندهی پروژه‌های تحقیقاتی کاربردی چندجانبه، ایجاد مراکز مهندسی بین‌المللی در دانشگاه‌ها و مؤسسات و تسهیل دسترسی به مکان‌های فناوری، به‌ویژه محل‌های دفن زباله در کشورهای مستقل مشترک‌المنافع، که به آنها امکان آزمایش و اصلاح فناوری در شرایط دنیای واقعی را می‌دهد، کردند. قاسم‌علی‌اف از دانشمندان حمایت و اظهار داشت که قرقیزستان آماده همکاری با شماست.

همچنین قاسم‌علی‌اف در طول این سفر کاری خود به مسکو در جلسات محدود و گسترده شورای بین دولتی اوراسیا شرکت کرد. علاوه بر این، پس از جلسه شورای بین دولتی اوراسیا، او تعدادی از اسناد مهم را امضا کرد.

https://www.gov.kg/ru/post/s/25870-minkab-toragasy-adylbek-kasymalievdin-rossiya-federaciyasyna-bolgon-zumus-sapary-ayaktady

برگزار دومین مجمع B5+1 در بیشکک

در جلسه توجیهی سفرای کشور های خارجی مقیم قرقیزستان که به آماده‌سازی دومین مجمع B5+1 اختصاص داده شده بود، اعلام شد که این رویداد در تاریخ ۴ و ۵ فوریه ۲۰۲۶ در بیشکک برگزار خواهد شد. در این رویداد، مقامات آسیای مرکزی و ایالات متحده اولویت‌های جدید در همکاری‌های چندجانبه را بررسی خواهند کرد.

در این جلسه توجیهی با حضور سفرای کشور های خارجی خاطرنشان شد که همایش مذکور در راستای توافقات حاصل شده در اجلاس C5+1 که در ۶ نوامبر در واشنگتن برگزار شد، وافع می‌شود و هدف اصلی این رویداد تقویت ادغام منطقه‌ای، افزایش جذابیت سرمایه‌گذاری کشورهای آسیای مرکزی و گسترش همکاری اقتصادی با ایالات متحده است.

به گفته وزارت اقتصاد و بازرگانی جمهوری قرقیزستان، دستور کار این همایش بر توسعه کشاورزی، تجارت الکترونیک و بخش فناوری اطلاعات، حمل و نقل و لجستیک، گردشگری، بانکداری و همکاری در زمینه مواد معدنی حیاتی متمرکز خواهد بود.برگزاری همایش B5+1 در بیشکک، آمادگی جمهوری قرقیزستان را برای ایفای نقش به عنوان بستری فعال برای گفتگوی سازنده بین دولت و تجارت تأیید می‌کند. انتظار می‌رود این مجمع گامی مهم در شکل‌گیری اولویت‌های اقتصادی جدید و ابتکارات مشارکتی در قالب «آسیای مرکزی-ایالات متحده آمریکا» باشد.

https://paruskg.info/novosti/225774

تدوین لایحه‌ای برای تنظیم روابط بین سرمایه‌گذاران و مردم محلی توسط وزارت ساخت و ساز قرقیزستان

نوردان اورانتایف، وزیر ساخت و ساز، معماری، مسکن و خدمات عمومی جمهوری قرقیزستان، در مصاحبه ای از طریق رادیو اعلام کرد که لایحه‌ای با هدف تنظیم روابط بین سرمایه‌گذاران و مردم محلی در حال تهیه است. به گفته وی، در حال حاضر قانون مربوطه وجود ندارد، اما قرار است این سند با شروع به کار پارلمان جدید برای بررسی ارائه شود. وزیر خاطرنشان کرد که این لایحه با در نظر گرفتن سه اصل کلیدی در حال تدوین است. وی تصریح کرد: "این سند اول و مهمتر از همه، معطوف به حمایت از حقوق مردم محلی خواهد بود. اصل دوم: تضمین حمایت از حقوق سرمایه‌گذاران است. اصل سوم ایجاد و تنظیم قانونی روابط بین سرمایه‌گذاران و ساکنان محلی است." اورانتایف تأکید کرد که پیش‌نویس قانون قبلاً تهیه شده است و در آینده نزدیک مطابق روال تعیین شده برای بررسی ارائه خواهد شد. بیشتر بخوانید:

https://www.tazabek.kg/news:2381846/?from=portal&place=last

صندوق توسعه روسیه–قرقیزستان  بودجه سرمایه‌گذاری را برای سال ۲۰۲۶ تصویب کرد.

در سال 2026 بیش از ۲۰۰ میلیون دلار برای تامین مالی پروژه ‌های جدید اختصاص خواهد یافت. این تصمیم در بیست‌ویکمین نشست شورای صندوق اتخاذ شد.

آرتیوم نوویکوف، رئیس هیئت‌مدیره، خاطرنشان کرد که این رقم بزرگ‌ترین میزان در طول تاریخ فعالیت صندوق است و گامی مهم در حمایت از رشد اقتصادی قرقیزستان به شمار می‌رود.

نوویکوف تاکید کرد: "همچنین مجموعه‌ای از پروژه‌ های مهم و بزرگ به ارزش بیش از ۱۰۰ میلیون دلار تصویب شده است که از جمله آنها پروژه‌های مرتبط با تامین مواد اولیه و مصالح حیاتی برای اقتصاد قرقیزستان از روسیه می‌باشد."

اجرای ابتکارات تصویب‌شده امکان تقویت پایه تولیدی کشور، کاهش وابستگی به واردات و گسترش زنجیره‌ های ارزش افزوده داخلی را فراهم خواهد کرد.

صندوق توسعه روسیه– قرقیزستان همچنان نهاد مالی کلیدی در توسعه اقتصاد قرقیزستان باقی می‌ماند. تصمیمات بیست‌و یکمین نشست شورای صندوق، پایه‌ای برای اجرای پروژه‌های سرمایه‌گذاری گسترده با هدف نوسازی بخش‌ها، توسعه تولید و افزایش رقابت‌پذیری کشور در چشم ‌انداز بلندمدت فراهم می‌کند.

https://ru.sputnik.kg/20251212/rkfr-investicii-byudzhet-rekord-novikov-1098544824.html

صنعت ۱۷٫۸ درصد، کشاورزی حدود ۹ درصد و ساخت‌وساز ۸٫۶ درصد  از رشد اقتصادی  قرقیزستان را  تشکیل داده است.

به گفته نازیره کریمالییوا، معاون اول رئیس کمیته ملی آمار، سهم صنعت ۱۷٫۸ درصد، کشاورزی حدود ۹ درصد و ساخت‌وساز ۸٫۶ درصد بوده است. بر اساس داده‌های ارائه‌شده، حجم تولیدات صنعتی در دوره ژانویه تا نوامبر سال ۲۰۲۵ به ۶۸۶ میلیارد صوم رسیده و در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، ۱۰ درصد افزایش یافته است.

کریمالییوا اظهار داشت:"رشد تولید صنعتی نسبت به ژانویه–نوامبر ۲۰۲۴ از طریق افزایش تولید محصولات دارویی، محصولات لاستیکی و پلاستیکی، مصالح ساختمانی، محصولات چوبی و کاغذی، محصولات صنعت چاپ، محصولات غذایی و دخانیات، محصولات شیمیایی، تولیدات نساجی، پوشاک و همچنین استخراج منابع معدنی تأمین شده است."

رئیس کمیته همچنین اعلام کرد که حجم کل تولیدات کشاورزی، جنگلداری و شیلات در دوره ژانویه تا نوامبر ۲۰۲۵ به ۴۳۷ میلیارد صوم رسیده و به‌واسطه رشد تولیدات دامپروری، ۲ درصد افزایش یافته است.علاوه بر این، حجم کل تولیدات بخش ساخت‌وساز حدود ۳۱۹ میلیارد صوم بوده و نسبت به مدت مشابه سال قبل ۲۹ درصد رشد داشته است.

کریمالییوا افزود:" رشد حجم کل تولیدات ساخت‌وساز در مقایسه با ژانویه–نوامبر ۲۰۲۴ به دلیل افزایش سرمایه‌گذاری در سرمایه ثابت و همچنین افزایش حجم تعمیرات اساسی و جاری محقق شده است."

https://www.tazabek.kg/news:2381961/?from=portal&place=last

یادداشت تفاهم‌ در مورد توسعه سیستم‌ های ذخیره‌ سازی انرژی در نهاد ریاست جمهوری قرقیزستان امضا شد.

دانیار آمانگلدیف معاون اول رئیس کابینه وزیران جمهوری قرقیزستان در مراسم امضای یادداشت تفاهم‌ بین وزارت انرژی جمهوری قرقیزستان و سه شرکت بین‌ المللی(چینی) در زمینه تأمین، نصب و مونتاژ سیستم‌ های ذخیره‌ سازی انرژی شرکت کرد. هدف این سند توسعه و تسهیل فناوری‌ های مدرن ذخیره‌ سازی انرژی، افزایش تاب‌ آوری سیستم برق و حمایت از گذار به منابع انرژی تجدیدپذیر در قرقیزستان است.

شایان ذکر است که یک پروژه آزمایشی به عنوان بخشی از این همکاری قبلاً اجرا شده است. به طور خاص یک سیستم ذخیره‌ سازی انرژی ۱۰۰ کیلوواتی با ظرفیت ۲۰۰ درصد در حالت آزمایشی در شرکت دولتی خطوط ایستگاه‌های برق ملی نصب شد و ۱۰۰ کیلووات برق را به مدت ۲ ساعت و ۱۵ دقیقه تأمین کرد. پنل‌ های خورشیدی نصب شده روی سقف ساختمان منبع تغذیه را تأمین می‌ کنند.

https://www.gov.kg/ru/post/s/25871-prezidenttin-administraciyasynda-energiyany-toptoo-sistemasyn-onukturuu-zonundo-memorandumga-kol-koyuldu

اعلام مناقصه‌ای به ارزش ۴۱ میلیون صوم برای ساخت مرکز داده ماژولار در فرودگاه‌های ماناس بیشکک

شرکت سهامی عام "فرودگاه‌های قرقیزستان"، فرآیند تدارکات برای ساخت یک مرکز پردازش داده ماژولار را با استفاده از یک مناقصه استاندارد و نامحدود آغاز کرده است. طبق شرایط مرجع، این مرکز داده به سیستم‌های پیشرفته خنک‌کننده و ایمنی در برابر آتش‌سوزی مجهز خواهد شد.

ارزش قرارداد برنامه‌ریزی شده ۴۱.۲ میلیون صوم است. پیشنهادات تا ۱۹ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۴:۵۰ بعد از ظهر پذیرفته می‌شوند. پیشنهادات به مدت ۵۵ روز معتبر هستند و ضمانت عملکرد ۶۵ روزه ۲٪ از مبلغ پیشنهاد داده می‌شود.

این پروژه ساخت یک مرکز داده در محوطه فرودگاه ماناس در بیشکک را در نظر دارد و کار باید ظرف ۱۵۰ روز تقویمی از زمان امضا و ثبت قرارداد تکمیل شود. این مرکز شامل رک‌های سرور، سیستم‌های برق و سرمایش ماژولار، راهروهای هوای سرد و گرم، سیستم‌های مانیتورینگ، کنترل دسترسی، نظارت تصویری، آلارم‌های آتش‌نشانی و سیستم‌های اطفاء حریق خواهد بود. طبق مشخصات فنی، این مرکز داده با استفاده از معماری ماژولار ساخته خواهد شد.

https://economist.kg/novosti/2025/12/15/aeroporty-kyrghyzstana-obiavili-tiendier-na-stroitielstvo-modulnogho-tsoda-v-manasie-za-41-mln-somov/

کاهش 10.6 درصدی حجم تجارت خارجی قرقیزستان

تجارت خارجی و متقابل کالا در قرقیزستان از ژانویه تا اکتبر 2025 به 12.8 میلیارد دلار رسید. در مقایسه با مدت مشابه در سال 2024، این رقم 10.6 درصد کاهش یافته است.طبق گزارش کمیته ملی آمار، این کاهش در درجه اول به دلیل کاهش صادرات بوده است که 38.2 درصد کاهش یافته است. درآمد واردات در طول دوره گزارش، اندکی، 0.3 درصد، کاهش یافته است.در میان کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا، بیشترین سهم تجارت متقابل قرقیزستان با روسیه (64.3 درصد) و پس از آن قزاقستان (33.2 درصد) بوده است.

https://ru.kabar.kg/news/obem-vneshnej-torgovli-kyrgyzstana-sokratilsya-na-106/

قزاقستان عرضه نفت به قرقیزستان را افزایش می‌ دهد و ترانزیت به ازبکستان را از سر می‌ گیرد

طبق بیانیه شرکت دولتی قز ترانس آیل: قزاقستان عرضه نفت به قرقیزستان را در ماه دسامبر افزایش داده و ترانزیت به ازبکستان را از سر می‌ گیرد.قزاقستان عرضه نفت به قرقیزستان را در نوامبر امسال از سر گرفت، قبلاً تا سال ۲۰۱۷ عرصه نفت انجام می‌شد.

سازمان حمل و نقل نفت قزاقستان (قز ترانس آیل) تا پایان سال ۲۰۲۵ تا ۳۰ هزار تن نفت به قرقیزستان ارسال خواهد کرد. قرار است تا ۳۵ هزار تن نفت در دسامبر امسال به ازبکستان ترانزیت شود. حجم کل نفت عرضه شده در هر دو جهت تا ۶۵ هزار تن خواهد بود که ۵۵ هزار تن آن در این ماه تحویل داده خواهد شد.

نفت از طریق سیستم خط لوله اصلی به ترمینال بارگیری نفت شاگیر شرکت قز ترانس آیل منتقل می‌ شود و در آنجا در واگن‌ های مخزن ریلی بارگیری می‌ شود.

https://knews.kg/2025/12/15/kazahstan-uvelichit-postavki-nefti-v-kyrgyzstan-vpervye-za-vosem-let/

ورود سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی به قرقیزستان ۱۸٫۵ درصد افزایش یافت

در بازه زمانی ژانویه تا سپتامبر سال ۲۰۲۵، حجم سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی  به ۸۸۵ میلیون دلار رسید. کمیته ملی آمار جمهوری قرقیزستان بخش‌هایی را که بیشترین توجه سرمایه‌گذاران را به خود جلب کرده‌اند، اعلام کرد.

بر اساس نتایج ژانویه–سپتامبر ۲۰۲۵، حجم سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در اقتصاد جمهوری قرقیزستان به ۸۸۵ میلیون دلار رسید که در مقایسه با مدت مشابه سال ۲۰۲۴، ۱۸٫۵ درصد افزایش نشان می‌دهد.

حدود ۹۰ درصد از کل حجم سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی به بنگاه‌های صنایع تبدیلی، استخراج منابع معدنی، همچنین به بخشهای واسطه‌گری مالی و بیمه، تجارت عمده و خرده‌فروشی، اطلاعات و ارتباطات اختصاص یافته است.

بیشترین رشد سرمایه‌گذاری در برخی بخشهای اقتصادی ثبت شده است. سرمایه‌گذاری در حوزه اطلاعات و ارتباطات ۲٫۳ برابر افزایش یافته، در استخراج منابع معدنی ۲ برابر، در واسطه‌گری مالی و بیمه ۱٫۴ برابر و در صنایع تبدیلی ۱۵ درصد رشد داشته است.

در عین حال، سرمایه‌گذاری در تجارت عمده و خرده‌فروشی ۱٫۶ برابر کاهش یافته و در فعالیت‌های اکتشاف زمین‌شناسی ۱۰٫۴ درصد افت داشته است.

کشورهای اصلی سرمایه‌گذار شامل چین، روسیه، ترکیه، قزاقستان، هلند و قبرس بوده‌اند که در مجموع حدود ۹۰ درصد از کل سرمایه‌گذاری‌های ورودی را به خود اختصاص داده‌اند.

در مقایسه با ژانویه– سپتامبر ۲۰۲۴، ورود سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی از چین، هلند، ترکیه، قزاقستان و قبرس افزایش یافته، در حالی که از سوی روسیه، سوئیس و آذربایجان کاهش مشاهده شده است.

تقریباً تمام حجم سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی واردشده به اقتصاد کشور در دوره گزارش‌شده، به بنگاه ‌های مستقر در شهر بیشکک و همچنین استان‌های جلال‌ آباد، چوی و تالاس اختصاص یافته است.

در کنار این روند، افزایش خروج سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی نیز ثبت شده است. در ژانویه– سپتامبر ۲۰۲۵، حجم خروج سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی به ۴۰۳٫۲ میلیون دلار رسید که ۱٫۹ برابر بیشتر از مدت مشابه سال ۲۰۲۴ است. حدود ۹۰ درصد از خروج سرمایه به بخشهای واسطه‌گری مالی و بیمه، استخراج منابع معدنی، صنایع تبدیلی و تجارت عمده و خرده ‌فروشی مربوط بوده است.

بیش از ۸۶ درصد از کل حجم خروج سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی به ترکیه، چین، قزاقستان، لوکزامبورگ، روسیه و سوئیس اختصاص داشته است. در مقایسه با سپتامبر ۲۰۲۴، خروج سرمایه به لوکزامبورگ، قزاقستان، سوئیس، ترکیه، روسیه و چین افزایش یافته، در حالی که به بریتانیا و آلمان کاهش پیدا کرده است.

https://economist.kg/ekonomika/2025/12/15/pritok-priamykh-inostrannykh-inviestitsii-v-kyrghyzstan-vyros-na-18-5/

 یک سندیکای بانکی چینی وامی‌به مبلغ ۲.۳ میلیارد دلار برای ساخت راه‌ آهن چین-قرقیزستان-ازبکستان ارائه خواهد داد.

این توافق‌ نامه توسط شرکت راه‌ آهن چین-قرقیزستان-ازبکستان (شرکت پروژه مشترک) و سندیکایی از بانک‌ های چینی، از جمله بانک توسعه چین و اگزیم بانک امضا شد. هزینه کل این پروژه ۴.۷ میلیارد دلار تخمین زده می‌ شود.

باکیت توروبایف معاون رئیس کابینه در مراسم امضا شرکت کرد. وام‌ دهنده کنسرسیومی‌شامل بانک توسعه چین و اگزیم بانک است. طبق شرایط این توافق‌ نامه طرف چینی وامی‌به مبلغ تقریبی ۲.۳ میلیارد دلار برای مدت ۳۵ سال ارائه می‌ دهد. شرکت پروژه مشترک که توسط سه کشور تأسیس شده است، مستقیماً وجوه را دریافت کرده و مسئول بازپرداخت بدهی خواهد بود.

ساختار تأمین مالی پروژه به شرح زیر است:

۵۰ درصد (تقریباً ۲.۳۵ میلیارد دلار) - وام از بانک‌ های چینی؛

۵۰ درصد (تقریباً ۲.۳۵ میلیارد دلار) کمک‌ های دولتی به سرمایه مجاز شرکت (چین - ۵۱ درصد، قرقیزستان - ۲۴.۵ درصد، ازبکستان - ۲۴.۵ درصد) است.

این پروژه پیچیدگی مهندسی دارد. طول خط در قرقیزستان ۳۰۴ کیلومتر خواهد بود. تقریباً ۴۰ درصد از کل مسیر از سازه‌ های مصنوعی عبور خواهد کرد.  طرح ساخت شامل موارد زیر است:۵۰ پل؛ ۲۹ تونل با طول کلی ۱۲۰ کیلومتر.

https://economist.kg/ekonomika/2025/12/16/sindikat-bankov-knr-priedostavit-kriedit-v-2-3-mlrd-na-stroitielstvo-zh-d-kitai-kr-uzbiekistan/

بانک توسعه اوراسیا: رشد اقتصادی قرقیزستان در سال ۲۰۲۵ به ۱۰.۳ درصد خواهد رسید

بانک توسعه اوراسیا پیش‌بینی می‌کند که تولید ناخالص داخلی قرقیزستان تا پایان سال ۲۰۲۵ به ۱۰.۳ درصد افزایش یابد. این ارقام در آخرین بررسی اقتصاد کلان آن ارائه شده است. این داده‌ها نشان می‌دهد که اقتصاد قرقیزستان همچنان نرخ رشد بالایی را حفظ می‌کند. به گفته تحلیلگران بانک مذکور، مصرف بالا همچنان یکی از محرک‌های رشد است که با فعالیت وام‌دهی در بازار خدمات بانکی پشتیبانی می‌شود.از ژانویه تا اکتبر امسال، وام‌دهی توسط موسسات مالی ۵۲ درصد افزایش یافته است. بانک توسعه اوراسیا همچنین خاطرنشان کرد که فروش خرده‌فروشی ۱۱.۸ درصد و سرمایه‌گذاری ۱۹.۹ درصد رشد داشته است. این نشان دهنده ادامه حرکت قوی تقاضای مصرف‌کننده و سرمایه‌گذاری است.

https://ru.kabar.kg/news/eabr-rost-ekonomiki-kyrgyzstana-v-2025-godu-sostavit-103/

 قرقیزستان به سیستم مجوز یکپارچه تراسیکا( TRACECA) برای حمل بار به اروپا پیوست

وزارت حمل و نقل و ارتباطات جمهوری قرقیزستان مراحل پیوستن به سیستم مجوز چندجانبه کریدور اروپا-قفقاز-آسیا (TRACECA) را تکمیل کرده است که دسترسی کالاهای داخلی به بازارهای خارجی را ساده‌تر می‌کند. اعمال این مکانیسم جدید، شرکت‌های حمل و نقل را از بار بوروکراتیک رهایی می‌بخشد. شرکت‌ها دیگر نیازی به دریافت اسناد جداگانه برای هر کشور در طول مسیر ندارند، چنانکه که قبلاً طبق توافق‌نامه‌های دوجانبه الزامی‌بود. لذا، مجوز TRACECA جهانی است و این مجوز حق انجام حمل و نقل‌های دوجانبه و ترانزیتی و همچنین تحویل بار به و از کشورهای ثالث را اعطا می‌کند.این سند بر اساس اصل مجوز یک‌بار مصرف برای یک سفر رفت و برگشت، چه با بار و چه بدون بار، معتبر می‌باشد. محدودیت آن بیش از دو ورود به هر کشور شرکت‌کننده در هر سفر نیست.این نوآوری، ترانزیت ساده و حمل و نقل مستقیم را در شش کشور: ارمنستان، گرجستان، مولداوی، رومانی، ترکیه و اوکراین برای شرکت‌های لجستیکی قرقیزستان فراهم می‌کند.وزارت حمل و نقل قرقیزستان خاطرنشان می‌کند که استفاده از یک مجوز واحد، هزینه‌های حمل و نقل و زمان تحویل بار را کاهش می‌دهد. این امر باعث افزایش رقابت‌پذیری صادرات قرقیزستان و تسهیل ورود کالاها به بازارهای اروپا، ترکیه و منطقه دریای سیاه خواهد شد.

https://economist.kg/transport/2025/12/16/kyrghyzstan-prisoiedinilsia-k-sistiemie-iedinykh-razrieshienii-trasieka-dlia-ghruzopierievozok-v-ievropu/

جذب بیش از ۵7 میلیون دلار سرمایه‌گذاری توسط مناطق ویژه اقتصادی قرقیزستان

روشن صابروف، مدیر آژانس ملی سرمایه‌گذاری، در نشست «مسیر سرمایه‌گذاری: دولت-کسب و کار» گفت: مناطق آزاد اقتصادی قرقیزستان همچنان با موفقیت در جذب سرمایه‌گذاری و توسعه تولید فعالیت می‌کنند. به گفته وی، از سال ۲۰۲۲ تا سپتامبر ۲۰۲۵، مناطق ویژه اقتصادی بیش از 57 میلیون دلار جذب سرمایه داشته‌اند .

وی گفت: "امروزه بیش از ۳۳۰ شرکت، از جمله تأسیسات تولید فناوری که موقعیت صادراتی کشور را تقویت می‌کنند و همچنین تولید جایگزین واردات، در حال فعالیت هستند. خوشه‌های صنعتی و پارک‌های تولیدی جدید ایجاد می‌شوند و مشوق‌های مالیاتی و رویه‌های ساده، مناطق ویژه اقتصادی را برای تجارت جذاب می‌کند."

صابروف خاطرنشان کرد که دولت قصد دارد زیرساخت‌ها را توسعه دهد، چارچوب نظارتی را بهبود بخشد و توسعه متوازن همه مناطق اقتصادی را برای افزایش جذابیت سرمایه‌گذاری در قرقیزستان تضمین کند.

https://ru.kabar.kg/news/sez-kyrgyzstana-za-tri-goda-privlekli-bolee-5-mlrd-somov-investicij/

 قرقیزستان به ‌عنوان سرمایه‌گذار در بازار منطقه اوراسیا تنها با یک پروژه و حجم سرمایه‌گذاری حدود ۱ میلیون دلار حضور دارد

قرقیزستان در بازار منطقه اوراسیا به‌عنوان سرمایه‌گذار تنها با یک پروژه و با حجم سرمایه‌گذاری حدود ۱ میلیون دلار نمایان است. این موضوع در گزارش بانک توسعه اوراسیا درباره سرمایه‌گذاریهای متقابل اعلام شده است.

در عین حال، این کشور همچنان یکی از دریافت‌کنندگان فعال سرمایه باقی مانده است: حجم سرمایه‌گذاری‌های انباشته جذب‌ شده از کشورهای منطقه تا پایان نیمه نخست سال ۲۰۲۵ به ۲٫۴ میلیارد دلار آمریکا رسیده که نشان ‌دهنده روند مثبت و پایدار است .

سخنان رئیس جمهور در اولین جلسه پارلمان قرقیزستان

ذخایر طلا و ارز خارجی قرقیزستان امسال به ۸.۵ میلیارد دلار رسیده است. به گفته رئیس جمهور، در سال ۲۰۲۰، ذخایر طلا و ارز خارجی این کشور کمی‌بیش از ۲ میلیارد دلار بود. رئیس جمهور خاطرنشان کرد: "اکنون این ذخایر به ۸.۵ میلیارد دلار رسیده است. بنابراین، در مدت زمان کوتاهی، ما توانسته‌ایم ذخایر خود را بیش از ۶ میلیارد دلار افزایش دهیم. ما روابط سیاست خارجی کشور را به سطح کیفی جدید و بالایی ارتقا داده‌ایم."

جپاروف با اشاره به دستاوردهای اقتصادی قابل توجه کشور گفت: "نرخ رشد تولید ناخالص داخلی قرقیزستان امسال به 10 درصد رسید و کشور را در میان سه کشور برتر جهان از این نظر قرار داد. بودجه تلفیقی تا پایان سال به 1.2 تریلیون صوم خواهد رسید.

وی تأکید کرد: "در حالی که بدهی خارجی کشور در سال 2020 به 54 درصد از تولید ناخالص داخلی بالغ می‌شد، امروز به 25 درصد کاهش یافته است. علاوه بر این، ذخایر ارزی به 8.5 میلیارد دلار رسیده است، در حالی که پنج سال پیش فقط حدود 2 میلیارد دلار بود."

به گفته رئیس جمهور، قرقیزستان تا سال ۲۰۳۵ بدهی انباشته خود را به طور کامل بازپرداخت خواهد کرد. وی اظهار داشت که قرقیزستان بودجه کافی برای بازپرداخت بدهی خارجی خود حتی در یک روز را دارد. با این حال، بازپرداخت زودهنگام در حال حاضر به دلیل نرخ بهره بالا و جریمه‌های تعیین شده در قراردادها برای وام‌های دریافتی قبلی، سودآور نیست. وی افزود: "ما به بازپرداخت بدهی‌های خود به مبلغ تعیین شده سالانه ادامه خواهیم داد. طبق برنامه، تا سال ۲۰۳۵، کشور بدهی انباشته شده در دوره‌های قبلی را به طور کامل از بین خواهد برد و پایداری مالی و ثبات اقتصادی را تضمین خواهد کرد."

https://ru.kabar.kg/news/sadyr-zhaparov-vse-sluchai-korrupcii-budut-bezzhalostno-presekatsya/

قصد قرقیزستان مبرنی بر لغو مالیات بر صادرات مجدد کالا از منطقه ویژه اقتصادی به اتحادیه اقتصادی اوراسیا

صدیر جپاروف، رئیس جمهور قرقیزستان فرمان «اقدامات برای حمایت از بخش‌های خاص اقتصاد» و قانون همراه آن را که قانون مالیات را اصلاح می‌کند، امضا کرد. رئیس جمهور همچنین به کابینه وزیران قرقیزستان دستور داد تا این پیش‌نویس قانون را ظرف یک ماه به پارلمان کشور ارائه دهند.

بدین ترتیب، اصلاحات قابل توجهی در قانون مالیات در مورد مالیات بر اشخاص حقوقی در مناطق آزاد اقتصادی انجام می‌شود. تغییر اصلی مربوط به مفادی از قانون است که واردات کالا به منطقه ویژه اقتصادی و صادرات بعدی آنها به کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا را تنظیم می‌کند.

اکنون، واردات کالا به منطقه ویژه اقتصادی جمهوری قرقیزستان برای صادرات بعدی به روسیه، قزاقستان، بلاروس یا ارمنستان کاملاً از مالیات واحد (مالیات بر ارزش افزوده واردات با نرخ‌های تعیین شده در قانون مورد نظر) معاف می‌شوند.

شایان ذکر است، پیش از این نهادها و بنگاه‌های فعال در منطقه‌های ویژه اقتصادی قرقیزستان موظف بودند هنگام واردات کالا برای صادرات مجدد بعدی به کشورهای اتحادیه اقتصادی اوراسیا (به جز خود جمهوری قرقیزستان)، مالیات بر ارزش افزوده واردات را پرداخت کنند، حتی اگر کالاها از داخل اتحادیه اقتصادی اوراسیا منشأ گرفته باشند.

نسخه جدید قانون مربوطه این ماده را حذف می‌کند و اکنون کالاهای وارد شده به منطقه ویژه اقتصادی جمهوری قرقیزستان و با منشأ اوراسیا می‌توانند آزادانه در سراسر اتحادیه بدون مالیات واردات اضافی جابجا شوند.

https://www.tazabek.kg/news:2384192/?from=portal&place=last