اخبار اقتصادی آذربایجان - باکو

گزیده اخبار و تحولات اقتصادی آذربایجان - باکو در نیمه اول شهریور ۱۴۰۵ مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد.

فصلی نو در سیاست صادراتی آذربایجان: تقبل بخشی از هزینه‌های لجستیک توسط دولت

«ترند»: جمهوری آذربایجان در راستای گسترش صادرات غیرنفتی و گازی، آماده اجرای یک سازوکار حمایتی مهم دیگر می‌شود. بر اساس فرمانی که  رئیس‌جمهوری آذربایجان، در ۹ ژوئن ۲۰۲۶ امضا کرده است، بخشی از هزینه‌های حمل‌ونقل کالاهای غیرنفتی و گازی با منشأ جمهوری آذربایجان هنگام صادرات توسط دولت پرداخت خواهد شد. این سازوکار از اول سپتامبر ۲۰۲۶ اجرایی می‌شود و صادرات و حمل‌ونقل داخلی انجام‌شده تا ۳۰ سپتامبر ۲۰۳۶ را پوشش خواهد داد.

در نگاه نخست، این اقدام نوعی یارانه با هدف کاهش هزینه حمل‌ونقل صادرکنندگان به نظر می‌رسد، اما در واقع اهمیت اقتصادی سازوکار جدید گسترده‌تر است. موضوع، تلاش برای کاهش هزینه دسترسی محصولات غیرنفتی و گازی جمهوری آذربایجان به بازارهای خارجی، تسهیل ورود به بازارهای جدید و تغییر ساختار جغرافیایی صادرات است.

مشکل فقط تولید نیست، بلکه دسترسی به بازار است

اگرچه در سال‌های اخیر رشد صادرات غیرنفتی و گازی جمهوری آذربایجان مشاهده شده است، مشکلات ساختاری همچنان در پس این شاخص‌ها وجود دارد. بر اساس اطلاعات کمیته دولتی آمار، صادرات محصولات غیرنفتی و گازی در سال ۲۰۲۵ به ۳.۶۳ میلیارد دلار رسید. این رقم از نظر اسمی ۸.۱ درصد بیشتر از سال ۲۰۲۴ است، اما از نظر واقعی به معنای کاهش ۱۸.۱ درصدی است. همان‌طور که ارقام نشان می‌دهند، رشد اسمی صادرات به‌طور خودکار به معنای تحقق کامل ظرفیت صادراتی نیست.

مشکل شرکت‌های آذربایجانی گاهی بیشتر از تولید محصول، رساندن آن محصول با قیمت رقابتی به بازار کشور دیگر است. به‌ویژه هنگام دسترسی به بازارهای دورتر و جایگزین، هزینه‌های لجستیکی می‌تواند سهم قابل‌توجهی از قیمت نهایی محصول را تشکیل دهد. این مسئله برای بخش‌هایی مانند کشاورزی و مواد غذایی که حاشیه سود نسبتاً پایین و هزینه‌های حمل‌ونقل و لجستیک تأثیر قابل‌توجهی بر بهای تمام‌شده دارند، اهمیت بیشتری دارد. از سوی دیگر، در صادرات محصولات صنعتی با ارزش افزوده بالاتر نیز هزینه‌های لجستیکی یکی از عوامل مؤثر بر رقابت‌پذیری بین‌المللی است. به همین دلیل، در این فرمان هزینه‌های بالای لجستیکی به‌عنوان یکی از عوامل اصلی مشکل مطرح شده است. در این سند آمده است که سهم بالای حمل‌ونقل مسافت‌های طولانی در بهای تمام‌شده کالا، تنوع‌بخشی به صادرات را هم از نظر محصولات و هم از نظر جغرافیا محدود می‌کند.

صادرات غیرنفتی افزایش می‌یابد، اما مسئله تنوع‌بخشی جغرافیایی همچنان پابرجاست

در هفت ماه نخست سال ۲۰۲۶، رشد قابل‌توجهی در صادرات غیرنفتی و گازی جمهوری آذربایجان ثبت شده است. بر اساس اطلاعات کمیته دولتی گمرک، در ماه‌های ژانویه تا ژوئیه، محصولات غیرنفتی به ارزش ۵.۹۳ میلیارد دلار از کشور صادر شده است. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، ۳.۸۴۵ میلیارد دلار یا ۲.۸ برابر بیشتر است.

با این حال، ساختار جغرافیایی صادرات به اندازه خود رشد صادرات مورد توجه است. در دوره مورد بررسی، ۳.۴۸ میلیارد دلار از محصولات غیرنفتی به سهم بریتانیا اختصاص داشته است. این رقم معادل ۵۸.۶ درصد از کل صادرات غیرنفتی است. روسیه با ۷۳۱.۷ میلیون دلار، ۱۲.۳ درصد، ترکیه با ۳۹۰.۶ میلیون دلار، ۶.۶ درصد، گرجستان با ۳۲۸.۱ میلیون دلار، ۵.۵ درصد و سوئیس با ۲۵۱.۶ میلیون دلار، ۴.۲ درصد سهم داشته‌اند. سهم مجموع سایر کشورها نیز ۱۲.۷ درصد بوده است.

این ارقام نشان می‌دهد که صادرات غیرنفتی جمهوری آذربایجان به‌سرعت در حال رشد است و در عین حال، ظرفیت قابل‌توجهی برای گسترش بیشتر جغرافیای صادرات وجود دارد. در کنار حفظ بازارهای موجود، دسترسی به بازارهای جدید و دورتر می‌تواند در مرحله بعدی سیاست صادراتی جمهوری آذربایجان به یکی از مسائل اصلی تبدیل شود.

چالش اصلی پیش روی این مسیر، تنها افزایش تولید در بخش غیرنفتی نیست، بلکه یافتن بازارهای خارجی جدید و گسترده‌تر برای این محصولات است. رئیس‌جمهوری آذربایجان، در سخنرانی خود در مراسم افتتاحیه نشست‌های سالانه گروه بانک توسعه اسلامی در سال ۲۰۲۶، بر این وظیفه پیش روی جمهوری آذربایجان تأکید کرده است: «امروز سهم بخش غیرنفتی و گازی در تولید ناخالص داخلی بیش از ۷۰ درصد است که به خودی خود دستاورد قابل‌توجهی است. اما ما باید برای ادامه تغییر توازن نفت، گاز و بخش غیرنفتی و گازی در صادرات خود با جدیت تلاش کنیم. امروز اکثریت مطلق صادرات ما را منابع انرژی تشکیل می‌دهند. بنابراین، ما برای تغییر این وضعیت با جدیت تلاش می‌کنیم و برای این منظور، طبیعتاً به اصلاحات بیشتر، سرمایه‌گذاری بیشتر و بازارهای جدید نیاز داریم و این نیز یک مشکل است. زیرا به‌عبارت من، مبارزه بسیار فعالی برای بازارها در جریان است. بنابراین، تنوع‌بخشی به اقتصاد دیگر یک واقعیت است، اما ما، طبیعتاً، باید به این مسیر ادامه دهیم.»

این اظهارات رئیس‌جمهور نشان می‌دهد که مسئله پیش روی جمهوری آذربایجان دیگر صرفاً افزایش سهم بخش غیرنفتی در اقتصاد نیست. مرحله بعدی اصلی، تبدیل ظرفیت تولیدی موجود به درآمدهای صادراتی و ایجاد جایگاهی مستحکم برای محصولات آذربایجان در بازارهای جدید است.

این امر همچنین مستلزم آن است که سیاست سرمایه‌گذاری با هدف توسعه بخش غیرنفتی، ارتباط نزدیک‌تری با راهبرد صادراتی داشته باشد. گسترش ظرفیت‌های تولید و سرمایه‌گذاری در حوزه‌هایی مانند صنعت، کشاورزی و صنایع فرآوری کشاورزی، معدن‌کاری، مواد معدنی حیاتی، حمل‌ونقل و لجستیک می‌تواند حجم و تنوع محصولاتی را که جمهوری آذربایجان قادر به عرضه آنها در بازارهای خارجی است، افزایش دهد. با این حال، گسترش ظرفیت تولید به‌طور خودکار به معنای افزایش فرصت‌های صادراتی با همان سرعت نیست. رساندن محصول به بازار بین‌المللی با قیمت رقابتی، دست‌کم به اندازه ظرفیت تولید اهمیت دارد.

میکائیل جباروف، وزیر اقتصاد جمهوری آذربایجان، در نشست خبری اختصاص‌یافته به نتایج نشست‌های سالانه گروه بانک توسعه اسلامی در سال ۲۰۲۶ که در باکو برگزار شد، گفت: «تمرکز اصلی جمهوری آذربایجان بر توسعه اقتصاد غیرنفتی و گازی است و این بخش طی ۵ تا ۶ سال گذشته به محرک اصلی رشد اقتصادی کشور تبدیل شده است. فرصت‌های سرمایه‌گذاری عمدتاً بخش تولید صنعتی غیرنفتی، معدن‌کاری و مواد معدنی حیاتی، کشاورزی و صنایع فرآوری کشاورزی و همچنین حوزه‌های حمل‌ونقل و لجستیک را شامل می‌شود.»

این رویکرد ماهیت سازوکار جدید حمایت از حمل‌ونقل صادراتی را نیز توضیح می‌دهد. اگر دولت از یک سو تلاش می‌کند ظرفیت‌های تولید و سرمایه‌گذاری در بخش غیرنفتی و گازی را گسترش دهد، از سوی دیگر ابزارهایی را برای کاهش موانع لجستیکی پیش روی عرضه این محصولات به بازارهای خارجی ایجاد می‌کند.

به عبارت دیگر، تولید محصول و رساندن آن به بازار دیگر به‌عنوان دو بخش جداگانه از یک راهبرد اقتصادی واحد در نظر گرفته نمی‌شوند، بلکه مراحل یک زنجیره واحد صادراتی محسوب می‌شوند. حمایت جدید از حمل‌ونقل نیز دقیقاً در یکی از پرهزینه‌ترین عناصر این زنجیره، یعنی هزینه‌های لجستیکی، مداخله می‌کند.

حمایت جدید از صادرات چه مزایایی برای کارآفرینان ایجاد می‌کند و چگونه می‌توان از این حمایت بهره‌مند شد؟

تا ۷۰ درصد از هزینه‌های حمل‌ونقل کالاهای غیرنفتی و گازی با منشأ جمهوری آذربایجان هنگام صادرات توسط دولت پرداخت خواهد شد. این حمایت هزینه‌های لجستیکی کارآفرینان را کاهش داده و رقابت‌پذیری محصولات داخلی در بازارهای خارجی را تقویت خواهد کرد. این حمایت از اول سپتامبر سال جاری اعمال می‌شود.

مبلغ حمایتی پرداخت‌شده به کارآفرینان بر اساس هزینه حمل‌ونقل و ارزش گمرکی و با توجه به نوع وسیله حمل‌ونقلی که در صادرات استفاده می‌شود، تعیین خواهد شد. محاسبه بر اساس هزینه حمل‌ونقل برای محموله‌های حمل‌شده از طریق راه‌آهن، هوا و دریا و همچنین خودروهای ثبت‌شده در جمهوری آذربایجان، معادل ۷۰ درصد هزینه‌های پرداخت‌شده خواهد بود و برای حمل‌ونقل با خودروهای دارای پلاک خارجی، ۵۰ درصد هزینه‌ها محاسبه خواهد شد. در محاسبه بر اساس ارزش گمرکی، این میزان برای حمل‌ونقل دریایی ۵ درصد ارزش و برای سایر انواع حمل‌ونقل ۱۵ درصد ارزش خواهد بود. از میان مبالغ به‌دست‌آمده در دو محاسبه، مبلغ کمتر به‌عنوان میزان حمایت پرداخت خواهد شد.

علاوه بر این، از اول سپتامبر سال جاری، ۷۰ درصد هزینه‌های حمل‌ونقل کالاهای غیرنفتی و گازی با منشأ جمهوری آذربایجان که در جمهوری خودمختار نخجوان تولید شده و برای انتقال به سایر مناطق کشور صرف می‌شود، توسط دولت پرداخت خواهد شد. این حمایت به تولیدکنندگان فعال در نخجوان کمک خواهد کرد محصولات خود را با شرایط مقرون‌به‌صرفه‌تری به مناطق دیگر کشور برسانند و فرصت‌های فروش خود را گسترش دهند.

این سازوکار در مورد صادرات و حمل‌ونقل داخلی انجام‌شده تا ۳۰ سپتامبر ۲۰۳۶ معتبر خواهد بود. کارآفرینان می‌توانند اسناد تأییدکننده عملیات صادرات یا حمل‌ونقل داخلی انجام‌شده در هر فصل را جمع‌آوری کرده و پس از پایان همان فصل به وزارت اقتصاد ارائه کنند. مبلغ حمایت بر اساس این اسناد محاسبه و به کارآفرینان پرداخت خواهد شد.

Azərbaycanın ixrac siyasətində yeni mərhələ: dövlət logistika xərclərinin bir hissəsini üzərinə götürür

تصویب برنامه ۴۰۰ میلیون دلاری بانک توسعه آسیایی برای مدرن‌سازی مرزها در ۱۱ کشور از جمله آذربایجان

«رپورت»: هیئت مدیره بانک توسعه آسیایی (ADB) برنامه منطقه‌ای موسوم به «بیلد» (BUILD) را با هدف مدرن‌سازی گذرگاه‌های مرزی به تصویب رساند.

به گزارش «رپورت»، این برنامه در چارچوب ابتکار «همکاری اقتصادی منطقه‌ای آسیای مرکزی» (CAREC) با هدف کاهش زمان و هزینه‌های حمل‌ونقل بار در کریدورهای ترابری تدوین شده است. ارزش کل این برنامه ۴۰۰ میلیون دلار آمریکا تخمین زده می‌شود.

این برنامه بر دستیابی به اهداف بلندمدتی نظیر ارتقای تأسیسات و رویه‌ها در گذرگاه‌های مرزی دولتی و افزایش بهره‌وری حمل‌ونقل فرامرزی و کریدورهای ترابری متمرکز است.

این پروژه ۱۱ کشور را تحت پوشش قرار می‌دهد که عبارتند از: آذربایجان، قزاقستان، ازبکستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان، افغانستان، گرجستان، پاکستان، مغولستان و چین.

سقف کل تأمین مالی این برنامه توسط بانک توسعه آسیایی، شامل منابع وام‌های ترجیحی و تجاری، معادل ۳۸۵ میلیون دلار آمریکا و منابع مالی یارانه‌ای نیز ۱۵ میلیون دلار آمریکا خواهد بود. حداکثر سقف تأمین مالی برای هر پروژه مستقل، ۵۰ میلیون دلار آمریکا تعیین شده است.

علاوه بر این، در چارچوب این برنامه برنامه‌ریزی شده است که حدود 150 میلیون دلار از طریق شرکای توسعه‌ای و صندوق‌های اموال تخصصی (تراست فاندها) به صورت تأمین مالی مشترک جذب شود.

بانک توسعه آسیایی در آوریل ۲۰۲۶، کمک‌های فنی منطقه‌ای را جهت تدوین پروژه‌های ارجح و انجام ارزیابی‌های فنی و اقتصادی آن‌ها به تصویب رسانده است.

بانک توسعه آسیایی ضرورت اجرای این برنامه را با توجه به افزایش چشمگیر حجم بارهای عبوری از کریدورهای ترابری «CAREC»، از جمله «کریدور میانی» و همچنین وجود تاخیرهای مرزی توجیه می‌کند. بر اساس داده‌های نظارتی «CAREC»، از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴، زمان عبور از ایستگاه‌های بازرسی جاده‌ای در این منطقه بیش از دو برابر افزایش یافته و از ۶.۳ ساعت به ۱۴.۱ ساعت رسیده است؛ همچنین زمان تشریفات ترخیص بارهای ریلی نیز از ۲۲.۱ ساعت به ۲۵.۵ ساعت افزایش یافته است. 

برنامه «بیلد» نه تنها نوسازی زیرساخت‌های فیزیکی گذرگاه‌های مرزی و خرید تجهیزات بازرسی را در بر می‌گیرد، بلکه استقرار راهکارهای دیجیتال (مانند سامانه‌های «پنجره واحد» و سیستم‌های هوش مصنوعی برای مدیریت ریسک)، توسعه مناطق مشترک ترخیص مرزی و بهینه‌سازی تعاملات بین‌نهادی را نیز پیش‌بینی کرده است.

شایان ذکر است که جمهوری آذربایجان از سال ۱۹۹۹ به عضویت بانک توسعه آسیایی درآمده است. در طول این مدت، این بانک حدود ۵.۶ میلیارد دلار آمریکا در این کشور سرمایه‌گذاری کرده که از این میزان، ۴.۴ میلیارد دلار به بخش دولتی و ۱.۲ میلیارد دلار به بخش خصوصی اختصاص یافته است. حوزه‌های اصلی تأمین مالی شامل انرژی (۱.۷ میلیارد دلار) و حمل‌ونقل (۱.۵ میلیارد دلار) بوده‌اند.

بانک توسعه آسیایی قصد دارد در چارچوب استراتژی جدید مشارکت، تا سقف ۲.۵ میلیارد دلار آمریکا به آذربایجان تسهیلات ارائه دهد.

بانک توسعه آسیایی در سال ۱۹۶۶ تأسیس شده و دفتر مرکزی آن در مانیل قرار دارد. این بانک ۶۹ کشور سهام‌دار، از جمله ۵۰ دولت از آسیا و اقیانوسیه را در خود جای داده است.

https://report.az/infrastruktur/adb-azerbaycanda-serhed-kecid-menteqelerini-modernlesdirmeye-pul-ayiracaq

 

افزایش 44 درصدی تجارت آذربایجان با گرجستان در 7 ماه

«رپورت»: ارزش مبادلات تجاری میان آذربایجان و گرجستان در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری به ۶۶۸ میلیون و ۵۳۱ هزار دلار آمریکا رسید.

به گزارش «رپورت» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۲۰۳ میلیون و ۶۹۴ هزار دلار، معادل ۴۳٫۸ درصد، افزایش یافته است.

در یک سال گذشته، ارزش صادرات آذربایجان به گرجستان با ۵۰٫۸ درصد افزایش به ۵۷۶ میلیون و ۷۱۳ هزار دلار و ارزش واردات از این کشور با ۱۱٫۵ درصد افزایش به ۹۱ میلیون و ۸۱۸ هزار دلار رسیده است.

در دوره مورد گزارش، تجارت با گرجستان ۲٫۲ درصد از کل مبادلات تجاری را تشکیل داده است. از این میزان، صادرات به گرجستان ۲٫۹ درصد از کل صادرات و واردات از گرجستان ۰٫۹ درصد از کل واردات را به خود اختصاص داده است.

در ۷ ماه، مبادلات تجاری جمهوری آذربایجان با کشورهای خارجی به ارزش ۲۹ میلیارد و ۲۱۶ میلیون دلار بوده است. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱٫۳ درصد بیشتر است. از کل گردش تجارت خارجی، ۱۹ میلیارد و ۳۳۶ میلیون دلار مربوط به صادرات و ۹ میلیارد و ۸۸۱ میلیون دلار مربوط به واردات بوده است. طی یک سال گذشته، صادرات ۲۷ درصد افزایش و واردات ۲۷٫۴ درصد کاهش یافته است. در نتیجه، مازاد تراز تجاری خارجی جمهوری آذربایجان به ۹ میلیارد و ۴۵۵ میلیون دلار رسیده است که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۵.۹ برابر بیشتر است.

Azərbaycanın Gürcüstanla ticarət dövriyyəsi 44 %-ə yaxın artıb 

 

کاهش 28 درصدی هزینه واردات برنج به آذربایجان

«رپورت»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، جمهوری آذربایجان ۲۷٫۴ هزار تن برنج به ارزش ۲۴٫۱ میلیون دلار وارد کرده است.

به گزارش «رپورت» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این ارقام در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، از نظر حجمی ۸٫۲ هزار تن، معادل ۲۲٫۹ درصد و از نظر ارزشی ۹٫۴۵ میلیون دلار، معادل ۲۸٫۱ درصد کاهش یافته است.

در دوره مورد گزارش، هزینه صرف‌شده برای واردات برنج ۰٫۲ درصد از کل هزینه‌های واردات آذربایجان را تشکیل داده است.

Azərbaycan düyü idxalına çəkdiyi xərci 28 % azaldıb

 

افزایش بیش از ۲ درصدی هزینه واردات ذرت به آذربایجان

«رپورت»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، جمهوری آذربایجان ۳۰٫۶ هزار تن ذرت به ارزش ۱۴٫۴ میلیون دلار وارد کرده است.

به گزارش «رپورت» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، از نظر حجمی ۶٫۳ هزار تن، معادل ۱۷٫۱ درصد کاهش و از نظر ارزشی ۳۳۵ هزار دلار، معادل ۲٫۳ درصد افزایش داشته است.

در دوره مورد گزارش، هزینه صرف‌شده برای واردات ذرت ۰٫۱ درصد از کل هزینه‌های واردات آذربایجان را تشکیل داده است.

Azərbaycan qarğıdalı idxalına çəkdiyi xərci 2 %-dən çox artırıb

 

دارایی‌های بخش بانکی آذربایجان نزدیک به ۱۰ درصد افزایش یافت

«رپورت»: تا اول اوت سال جاری، دارایی‌های بخش بانکی آذربایجان به ۶۰ میلیارد و ۹۷۹٫۹ میلیون منات رسیده است.

به گزارش «رپورت» به نقل از بانک مرکزی آذربایجان، این رقم در مقایسه با اول اوت سال گذشته ۹٫۵ درصد بیشتر است.

از مجموع دارایی‌های بانک‌ها، ۳۰ میلیارد و ۱۴۶ میلیون منات مربوط به خالص تسهیلات اعطایی به مشتریان بوده است. طی یک سال گذشته، سبد تسهیلات این بخش ۱۲٫۵ درصد رشد کرده و سهم تسهیلات از دارایی‌ها نیز از ۴۸٫۱ درصد به ۴۹٫۴ درصد رسیده است.

در دوره مورد گزارش، بدهی‌های بخش بانکی با ۹٫۵ درصد افزایش به ۵۳ میلیارد و ۳۳۰٫۲ میلیون منات و از جمله، سبد سپرده‌ها با ۱۰٫۲ درصد افزایش به ۴۰ میلیارد و ۳۹۴٫۳ میلیون منات رسیده است. از این میزان، ۱۷ میلیارد و ۴۶۶٫۵ میلیون منات سپرده اشخاص حقیقی و ۲۲ میلیارد و ۹۲۷٫۸ میلیون منات سپرده اشخاص حقوقی بوده است. طی یک سال، منابع مردم در بانک‌ها ۱۵٫۶ درصد و منابع شرکت‌ها در بانک‌ها ۶٫۴۵ درصد افزایش یافته است.

در یک سال گذشته، بدهی بانک‌ها در برابر بانک مرکزی آذربایجان نیز تقریباً ۲۰ درصد کاهش یافته و به ۰٫۴ میلیون منات رسیده است.

سرمایه ترازنامه‌ای این بخش نیز با ۹٫۱ درصد افزایش به ۷ میلیارد و ۶۴۹٫۷ میلیون منات رسیده است.

Azərbaycanın bank sektorunun aktivləri 10 %-ə yaxın artıb

 

افزایش 17 درصدی مبادلات تجاری آذربایجان و عراق در 7 ماه

«ورگیلر آذ»: در ژانویه تا جولای سال جاری، حجم مبادلات تجاری آذربایجان و عراق با افزایش ۱۷.۱ درصدی نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵، از ۱۶.۲ میلیون دلار فراتر رفت.

بنابر اعلام کمیته دولتی گمرک، در دوره مورد گزارش، سهم تجارت با عراق از مجموع مبادلات تجاری آذربایجان ۰.۰۵ درصد بوده است.

İraq ilə ticarət dövriyyəsi artıb

 

تولید روغن‌های روان‌کننده بیش از ۲۰ درصد افزایش یافت

«رپورت»: در ژانویه تا جولای سال جاری، ۲۶.۳ هزار تن روغن روان‌کننده در کشور تولید شده است.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی آمار، حجم تولید این محصولات در مقایسه با شاخص مشابه سال ۲۰۲۵، ۲۰.۱ درصد افزایش یافته است.

تا اول اوت سال جاری، موجودی محصولات آماده حدود ۰.۸ هزار تن بوده است.

Azərbaycanın Ukrayna ilə ticarəti 300 milyon dolları ötüb | İqtisadiyyat.az

 

ارزش تجارت آذربایجان با اوکراین از ۳۰۰ میلیون دلار فراتر رفت

«اقتصاد آذ»: در ژانویه تا جولای سال جاری، مبادلات تجاری آذربایجان و اوکراین به ۳۲۴.۱ میلیون دلار رسید.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱۴.۷ درصد افزایش یافته است.

در دوره مورد گزارش، صادرات آذربایجان به اوکراین ۱۵۳.۹ میلیون دلار و ارزش واردات آذربایجان از این کشور ۱۷۰.۱ میلیون دلار بوده است.

Azərbaycanın Ukrayna ilə ticarəti 300 milyon dolları ötüb | İqtisadiyyat.az

  

مذاکرات آذربایجان و روسیه برای توسعه حمل‌ونقل در کریدور «شمال-جنوب»

«رپورت»: رحمان مصطفی‌اف، سفیر آذربایجان در روسیه و ایگور بابوشکین، استاندار آستراخان، در دیداری ابعاد مختلف توسعه حمل‌ونقل بار در امتداد کریدور بین‌المللی «شمال-جنوب» را بررسی کردند.

به گزارش «رپورت» به نقل از سفارت آذربایجان، طرفین در این نشست ضمن ارزیابی وضعیت فعلی و چشم‌انداز همکاری‌های تجاری، اقتصادی، فرهنگی و ترانزیتی، تمرکز ویژه‌ای بر رونق حمل‌ونقل بار در کریدور «شمال-جنوب» داشتند.

بابوشکین با تاکید بر اینکه آذربایجان مهم‌ترین شریک آستراخان در منطقه خزر است، پیشنهاد داد اجراهای مشترک اپرا با مشارکت هنرمندان دو کشور در محوطه مرکز حیدر علی‌اف باکو برگزار شود.

Azərbaycan və Rusiya Şimal-Cənub dəhlizi üzrə yükdaşımaların inkişafını müzakirə ediblər

 

مشارکت شرکت اسپانیایی «ساونر» در پروژه ۴۰۷ میلیون دلاری شیرین‌سازی آب در سومقاییت

«رپورت»: شرکت مهندسی «ساونر» (Savener) اسپانیا برای انجام امور طراحی و مهندسی ساخت کارخانه شیرین‌سازی آب دریا به روش اسمز معکوس در سومقاییت انتخاب شد.

به گزارش «رپورت» به نقل از رسانه‌های اسپانیایی، این پروژه زیرساختی و استراتژیک با ارزش ۴۰۷ میلیون دلار، ظرفیت تولید روزانه ۳۰۰ هزار متر مکعب آب را داشته و آب شرب حدود ۳ میلیون نفر را تأمین خواهد کرد.

توسعه‌دهنده اصلی این پروژه شرکت «ACWA Power» عربستان سعودی است و اجرای آن توسط کنسرسیومی متشکل از این شرکت و «IC İçtaş» ترکیه، با پیمانکاری شرکت چینی « HDEC» انجام می‌شود.

بر اساس مفاد قرارداد، این کارخانه در شهرک صنعتی سومقاییت احداث شده و در سه ماهه چهارم سال ۲۰۲۸ به بهره‌برداری می‌رسد. مدت پیمان ۲۷.۵ سال است و پس از آن، مدیریت کارخانه به آژانس دولتی منابع آب آذربایجان واگذار خواهد شد.

"Savener" Azərbaycanda dəniz suyunun duzsuzlaşdırılması zavodunun tikintisində podratçı olub

 

تجارت آذربایجان و تاجیکستان ۳۰.۷ درصد افزایش یافت

«اقتصاد آذ»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، مبادلات تجاری جمهوری آذربایجان و تاجیکستان به ۱۲.۱ میلیون دلار رسید.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۳۰.۷ درصد بیشتر است.

در دوره مورد گزارش، جمهوری آذربایجان ۱۱.۱ میلیون دلار محصولات به تاجیکستان صادر کرده است. ارزش واردات جمهوری آذربایجان از این کشور نیز ۹۹۹.۵ هزار دلار بوده است.

Azərbaycanın Tacikistan ilə ticarət dövriyyəsi 31%-dək artıb | İqtisadiyyat.az

 

افزایش ۳۰.۷ درصدی تولید شکر در جمهوری آذربایجان

«اقتصاد آذ»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، ۲۶۶.۹ هزار تن شکر و قند در کشور تولید شده است.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی آمار، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۳۰.۷ درصد افزایش یافته است.

تا اول اوت سال ۲۰۲۶، موجودی محصولات نهایی ۸.۴ هزار تن بوده است.

Şəkər istehsalı artıb | İqtisadiyyat.az

 

افزایش بیش از ۴ برابری تجارت آذربایجان با بریتانیا

«فینز آذ»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال ۲۰۲۶، حجم مبادلات تجاری میان جمهوری آذربایجان و بریتانیا به ۳.۶۵۳ میلیارد دلار آمریکا رسیده است.

بر اساس محاسبات انجام‌شده با استناد به داده‌های کمیته دولتی گمرک، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، ۲.۸ میلیارد دلار آمریکا یا حدود ۴.۱ برابر بیشتر است.

در دوره مورد گزارش، گردش تجارت با بریتانیا ۱۲.۵۰ درصد از کل گردش تجارت خارجی جمهوری آذربایجان را تشکیل داده است. به این ترتیب، بریتانیا در میان کشورهایی که جمهوری آذربایجان بیشترین مبادلات تجاری را با آنها انجام داده، در جایگاه دوم قرار گرفته است.

در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، جمهوری آذربایجان ۱۷۷.۰۹۳ میلیون دلار محصولات از بریتانیا وارد کرده است. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۴۹۳.۳ میلیون دلار یا حدود ۳.۸ برابر کمتر است.

همزمان، در دوره مورد گزارش، جمهوری آذربایجان ۳.۴۷۶ میلیارد دلار محصولات به بریتانیا صادر کرده است. حجم صادرات در مقایسه سالانه ۳.۳ میلیارد دلار یا حدود ۱۶.۱ برابر افزایش یافته است.

بدین ترتیب، بخش اصلی مبادلات تجاری میان جمهوری آذربایجان و بریتانیا از محل عملیات صادراتی شکل گرفته است. در تراز تجاری جمهوری آذربایجان با بریتانیا نیز مازاد مثبت ۳.۲۹۹ میلیارد دلار ایجاد شده است.

Azərbaycanla Böyük Britaniya arasında ticarət dövriyyəsi 4 dəfədən çox artıb — Fins.az

صادرات هفت برابری آذربایجان  به قرقیزیستان نسبت به واردات  

«مدرن آذ»:  در ژانویه تا جولای 2026، حجم مبادلات تجاری خارجی بین آذربایجان و قرقیزستان به 34 میلیون و 64.9 هزار دلار آمریکا رسید.

به گزارش «مدرن آذ»، طبق محاسبات انجام شده توسط بر اساس داده‌های آماری رسمی، در دوره گزارش، محصولاتی به ارزش 30 میلیون و 30.1 هزار دلار از آذربایجان به قرقیزستان صادر شده است. حجم واردات از قرقیزستان به آذربایجان ۴ میلیون و ۳۴.۸ هزار دلار بوده است.

بنابراین، در 7 ماه اول، تراز تجاری آذربایجان بین دو کشور به 25 میلیون و 995.3 هزار دلار رسید.

سهم قرقیزستان در کل صادرات آذربایجان 0.16 درصد و سهم آن در کل واردات 0.04 درصد بوده است.

برای مقایسه، توجه داشته باشید که در پایان سال 2025، گردش مالی تجارت خارجی بین آذربایجان و قرقیزستان به 77 میلیون و 172.4 هزار دلار رسید. از این میزان، ۵۳ میلیون و ۷۵۲.۹ هزار دلار مربوط به واردات و تقریباً ۲۳ میلیون و ۴۱۹.۵ هزار دلار مربوط به صادرات بوده است.

علاوه بر این، در 7 ماه اول سال 2026، صادرات آذربایجان به قرقیزستان از رقم ثبت شده برای کل سال گذشته 28.2 درصد فراتر رفت.

در سال ۲۰۲۴، گردش مالی تجاری بین دو کشور ۴۰ میلیون و ۶۴.۲ هزار دلار، در سال ۲۰۲۳، ۶۴ میلیون و ۹۷۸.۳ هزار دلار، در سال ۲۰۲۲، ۱۰ میلیون و ۸۱۰.۲ هزار دلار و در سال ۲۰۲۱، ۹ میلیون و ۱۸ هزار دلار بود. در سال ۲۰۲۵، گردش مالی تجارت در مقایسه با سال ۲۰۲۴ تقریباً ۹۲.۶ درصد افزایش یافت.

https://modern.az/az/iqtisadiyyat/767242/7-ayda-30-milyon-dollarliq-ixrac-qirgizistan-bazarinda-azerbaycan-ustunluyu/

 

امضای تفاهم‌نامه همکاری بین شرکت های آذربایجان و چین 

«525»: یادداشت تفاهم همکاری بین شرکت دولتی نفت آذربایجان  سوکار  و شرکت ملی نفت فلات قاره چین سی نوک  امضا شد.

به گزارش «525» به نقل از شرکت سوکار، این سند در جریان دیداری بین روشن نجف، رئیس این شرکت آذربایجانی، و ژانگ شانژیان، رئیس شرکت سی نوک، امضا شد.

در این گفتگو، طرفین فرصت‌های سرمایه‌گذاری در اکتشاف، توسعه، تولید منابع نفت و گاز فراساحلی، پالایش نفت و پتروشیمی، فرصت‌های همکاری در تجارت بین‌المللی و مسائل مربوط به مشارکت در زمینه‌های کاربرد فناوری‌های جدید و افزایش بهره‌وری عملیاتی را بررسی کردند.

این سند، اجرای پروژه‌های مشترک بالادستی در آذربایجان و سایر کشورها و همچنین گسترش همکاری در زمینه‌های خدمات فنی، تأمین تجهیزات و فناوری‌ها، مهندسی، عملیات و پشتیبانی فنی در بخش نفت و گاز را در نظر دارد.

https://525.az/news/336818-socar-ve-cinin-cnooc-sirketi-anlasma-memorandumu-imzalayib

 

صادرات نزدیک به هزار تن سوخت دیزل از جمهوری آذربایجان به ارمنستان

«رپورت»: محموله سوخت دیزل از آذربایجان به ارمنستان ارسال خواهد شد.

به گزارش «رپورت»، یک محموله سوخت دیزل شامل ۱۷ واگن مخزن‌دار به وزن ۹۸۹ تن، از ایستگاه بیلجَری «راه آهن آذربایجان» به سمت بیوک کَسیک ارسال خواهد شد.

لازم به ذکر است که تاکنون نزدیک به ۱۵ هزار تن سوخت دیزل و نزدیک به ۵ هزار تن بنزین AI-92 و AI-95 از جمهوری آذربایجان به ارمنستان صادر شده است.

همچنین تاکنون بیش از ۵۵ هزار تن غلات، نزدیک به ۹ هزار تن کود، ۱۴۱۴ تن پروپان، ۱۳۳ تن آلومینیوم، ۱۱۱۴ تن زغال‌سنگ و ۳۳۴ تن چوب از روسیه، با عبور ترانزیتی از خاک جمهوری آذربایجان، به ارمنستان ارسال شده است.

Azərbaycandan Ermənistana 1 000 tona yaxın dizel yanacağı ixrac olunacaq

  

درآمد صندوق دولتی نفت از سرمایه‌گذاری در سهام به ۱۱ میلیارد دلار نزدیک شد

«آپا»: ارزش فعلی پرتفوی سهام صندوق دولتی نفت جمهوری آذربایجان (سوفاز) در سهام پذیرفته‌شده در بورس کشورهای توسعه‌یافته در نیمه نخست سال جاری به ۱۸ میلیارد دلار رسیده است.

به گزارش «آپا» به نقل از صندوق (سوفاز)، ارزش فعلی این پرتفوی در پایان سال ۲۰۲۵ برابر با ۱۶.۵ میلیارد دلار بوده است. بنابراین، ارزش فعلی پرتفوی در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ به میزان ۱.۵ میلیارد دلار یا ۹.۱ درصد افزایش یافته است.

تا ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶، میزان وجوه سرمایه‌گذاری‌شده توسط صندوق دولتی نفت جمهوری آذربایجان در این بخش ۷.۱ میلیارد دلار بوده است. درآمد حاصل از زمان تشکیل این پرتفوی نیز به ۱۰.۹ میلیارد دلار رسیده و بازدهی آن ۳۷۰ درصد بوده است.

برای مقایسه، درآمد حاصل در پایان سال ۲۰۲۵ برابر با ۹.۴ میلیارد دلار و بازدهی ۳۳۰ درصد بوده است. از این رو، درآمد انباشته در نیمه نخست سال ۱.۵ میلیارد دلار یا حدود ۱۶ درصد افزایش یافته است.

لازم به ذکر است که صندوق دولتی نفت جمهوری آذربایجان (سوفاز) در سرمایه‌گذاری‌های سهامی عمدتاً از راهبرد مدیریت غیرفعال استفاده می‌کند و شاخص جهانی «MSCI» را دنبال می‌کند. این شاخص شامل سهام ۱٬۲۸۳ شرکت در ۱۱ بخش اقتصادی از ۲۳ کشور توسعه‌یافته است.

Dövlət Neft Fondunun səhm investisiyalarından gəliri 11 mlrd. dollara yaxınlaşıb - EKSKLÜZİV

  

رایزنی آذربایجان و بانک اسپانیایی درباره تأمین مالی پروژه‌های سرمایه‌گذاری

«رپورت»: فرصت های تأمین مالی پروژه‌های سرمایه‌گذاری در حال اجرا در جمهوری آذربایجان، از جمله حمایت از آنها از طریق مؤسسات مالی چندجانبه، مورد بررسی قرار گرفت.

به گزارش «رپورت»، گفتگو در باره این موضوع در دیدار النور علی‌اف، معاون اول وزیر اقتصاد جمهوری آذربایجان، با نمایندگان «سانتاندر بانک» اسپانیا انجام شد. در این چارچوب، امکان گسترش همکاری با «سانتاندر بانک» نیز بررسی شد.

در این دیدار بر توسعه روابط اقتصادی میان جمهوری آذربایجان و اسپانیا و فرصت‌های گسترش همکاری‌ها تأکید شد. همچنین اعلام شد که توسعه شراکت اقتصادی میان دو کشور و نقش بخش مالی در اجرای پروژه‌های مشترک، اهمیت ویژه‌ای دارد.

همچنین اقدامات انجام‌شده در زمینه ترویج و حمایت از سرمایه‌گذاری‌ها در جمهوری آذربایجان تشریح شد و سایر موضوعات مورد علاقه مشترک نیز مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

Azərbaycan İspaniya bankı ilə investisiya layihələrinin maliyyələşdirilməsini müzakirə edib

 

افزایش ۷۸.۸ درصدی صادرات غیرنفتی آذربایجان به گرجستان

«اقتصاد آذ»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال گذشته، جمهوری آذربایجان ۳۲۸ میلیون دلار محصولات غیرنفتی به گرجستان صادر کرده است.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۷۸.۸ درصد افزایش یافته است.

Azərbaycanın Gürcüstana qeyri-neft ixracı 79% artıb | İqtisadiyyat.az

 

واردات روغن‌های گیاهی به آذربایجان به ۳۰ میلیون دلار رسید

«اقتصاد آذ»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، جمهوری آذربایجان ۱۶۷.۳ میلیون دلار روغن‌های با منشأ گیاهی و حیوانی وارد کرده است.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این رقم از نظر ارزش در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۳۰.۱ میلیون دلار بیشتر است.

در دوره مورد گزارش، واردات روغن‌های با منشأ گیاهی و حیوانی ۱.۶۹ درصد از کل واردات جمهوری آذربایجان را تشکیل داده است.

Azərbaycanın bitki yağı idxalına çəkdiyi xərc 30 milyon dollar artıb | İqtisadiyyat.az

 

افزایش 2 درصدی صادرات غیرنفتی جمهوری آذربایجان به روسیه

«اقتصاد آذ»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، جمهوری آذربایجان ۷۳۱.۶ میلیون دلار محصولات غیرنفتی به روسیه صادر کرده است.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی گمرک، این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۲ درصد افزایش یافته است.

Azərbaycandan Rusiyaya qeyri-neft ixracı artıb | İqtisadiyyat.az

 

واردات کود به آذربایجان به ۵۵ میلیون دلار رسید

«اقتصاد آذ»: در ماه‌های ژانویه تا جولای سال جاری، جمهوری آذربایجان ۵۴.۹ میلیون دلار کود وارد کرده است.

به گزارش «اقتصاد آذ» به نقل از کمیته دولتی گمرک، هزینه واردات کود در این کشور در دوره مورد گزارش در مقایسه با ماه‌های مشابه سال گذشته ۴.۴ درصد افزایش یافته است.

Azərbaycan gübrə idxalına 55 milyon dollar xərc çəkib | İqtisadiyyat.az

 

رایزنی باکو و آستانه درباره ترانزیت منابع انرژی قزاقستان از خاک آذربایجان

«رپورت»:  باکو و آستانه چشم‌انداز توسعه همکاری‌های حمل و نقل و لجستیک و ترانزیت منابع انرژی قزاقستان از طریق خاک آذربایجان را مورد بحث و بررسی قرار دادند.

به گزارش «رپورت» به نقل از سفارت قزاقستان در آذربایجان، این مذاکرات در جریان دیدار سامیر شریف‌اف، معاون نخست‌وزیر آذربایجان، با عالیم بایل، سفیر قزاقستان در باکو، انجام شد.

طرفین ساخت یک ترمینال مشترک چندوجهی در بندر الت، تأمین لوکوموتیو و واگن قزاقستان برای آذربایجان، ساخت کشتی برای نیازهای قزاقستان در کارخانه کشتی‌سازی باکو و همچنین توسعه آینده ترمینال مشترک غلات باکو در بندر هوسان را بررسی کردند.

علاوه بر این، طرفین در مورد افزایش ترانزیت حامل‌های انرژی قزاقستان از طریق خاک آذربایجان و همچنین همکاری در حوزه‌های تجاری، اقتصادی و سرمایه‌گذاری بحث و تبادل نظر کردند.

توجه ویژه‌ای به اجرای پروژه‌های مشترک و تقویت همکاری‌های اقتصادی و صنعتی با استفاده از صندوق سرمایه‌گذاری مشترک تأسیس‌شده در سال ۲۰۲۴ مبذول شد. طرفین خاطرنشان کردند که ایجاد تأسیسات تولیدی مشترک به افزایش گردش مالی تجارت بین کشورها کمک خواهد کرد.

بایل به پویایی بالای روابط دوجانبه اشاره کرد و از طرف آذربایجانی به خاطر حمایت از ابتکار قزاقستان برای ارتقای سطح کمیسیون بین دولتی همکاری‌های تجاری و اقتصادی ابراز قدردانی نمود.

سامیر شریف‌اف اظهار داشت که تمام تلاش‌های لازم را برای تقویت بیشتر همکاری‌های تجاری و اقتصادی بین دو کشور انجام خواهد داد.

https://report.az/infrastruktur/baki-astana-ile-qazaxistanin-

enerji-resurslarinin-azerbaycandan-tranzitini-muzakire-edib

 

توافق آذربایجان و صربستان برای ساخت شرکت مشترک نیروگاه گازی

«رپورت»:  نمایندگان وزارت صنعت معدن و انرژی صربستان، شرکت برق صربستان ، شرکت نفت صربستان (Srbijagas) و شرکت دولتی نفت آذربایجان  سوکار  مذاکرات خود را در استانبول برای توافق بر سر توافقنامه سهامداران برای تأسیس یک شرکت مشترک برای توسعه و ساخت یک نیروگاه گازی جدید در نیش (صربستان) به پایان رساندند.

به گزارش «رپورت» به نقل از دولت صربستان، انتظار می‌رود توافق‌نامه‌ای بین این سه شرکت ظرف یک ماه آینده در بلگراد امضا شود.

قرار است نیروگاه گازی جدید ظرفیتی تا ۵۰۰ مگاوات داشته باشد. این نیروگاه برق و گرما تولید خواهد کرد. انتظار می‌رود ساخت آن ظرف چهار سال به پایان برسد.

در بیانیه دولت تأکید شده است که این اولین پروژه مشترک EPS، Srbijagas و SOCAR و گامی مهم در تقویت همکاری‌های انرژی بین صربستان و آذربایجان خواهد بود.

ساخت این نیروگاه امکان افزایش قابلیت اطمینان تأمین انرژی و ایجاد ظرفیت‌های جدید تولید را در مواجهه با افزایش مصرف برق در صربستان فراهم می‌کند.

لازم به ذکر است که در فوریه 2026، آذربایجان و صربستان توافقنامه‌ای در مورد ساخت یک نیروگاه گازی با ظرفیت 350 مگاوات برق و 150 مگاوات انرژی حرارتی در نزدیکی شهر نیش صربستان امضا کردند. این سند در چارچوب سفر الهام علی اف، رئیس جمهور آذربایجان به صربستان امضا شد.

در اوایل ماه ژوئن، EPS و SOCAR شرایط اصلی همکاری در باکو برای طراحی، ساخت و بهره‌برداری از نیروگاه گازی نیش را امضا کردند که اصول اصلی تأسیس شرکت مشترک و پارامترهای اصلی تجاری پروژه را تعریف می‌کرد.

https://report.az/energetika/azerbaycan-serbiya-ile-qaz-elektrik-stansiyasi-

uzre-birge-muessisenin-yaradilmasini-razilasdirib