اخبار اقتصادی سودان

گزیدۀ اخبار و تحولات اقتصادی کشور سودان در فروردین ماه 1405مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح ذیل ارائه می‌گردد.

از سرگیری تولید در کارخانه سودانی-مالزیایی فولاد در خارطوم با حضور نخست وزیر 

آقای کامل ادریس، نخست‌وزیر سودان، با حضور در کارخانه سودانی-مالزیایی صنایع فولاد در خارطوم، از سرگیری کار و تولید را به عنوان بخشی از تلاش‌های دولت برای بهبودی و تقویت مسیر توسعه اقتصادی عنوان کرد. در این مراسم، وزیر صنعت و تجارت، وزیر بهداشت و والی ایالت خارطوم نیز حضور داشتند.

کامل ادریس در سخنرانی خود گفت بازگشت تولید در این کارخانه پیامی‌ به جهان دارد که سودان بهبودی صنعتی و ثبات امنیتی خود را بازیافته است و در این راستا از تلاش‌های کارکنان، مهندسان و تکنسین‌های کارخانه و مشارکت ملی آن‌ها در بازسازی و توسعه کشور قدردانی کرد. وی بر عزم دولت برای بازگشت همه کارخانه‌ها به چرخه تولید و رفع چالش‌های پیش روی آن‌ها تأکید کرد، چرا که توسعه صنعتی رکن اساسی توسعه جامع و آینده‌نگرانه‌ای است که دولت به آن چشم دوخته است.

از سوی دیگر، «عاطف عبدالقادر»، رئیس هیئت مدیره کارخانه سودانی-مالزیایی، از بازدید نخست‌وزیر و هیئت همراه استقبال کرد و از تلاش‌های مستمر دولت برای رفع موانع پیش روی از سرگیری کار و تولید در کارخانه تمجید کرد. او تأکید کرد که آن‌ها مصمم به راه‌اندازی مجدد پروژه‌های صنعتی برای مشارکت در تقویت توسعه اقتصادی کشور هستند.

شایان ذکر است که کارخانه مالزیایی صنایع فولاد یکی از کارخانه‌های مهم تولید آهن و فولاد در کشور محسوب می‌شود و پس از از سرگیری، میزان بهره‌برداری به ۱۰۰٪ رسیده است و ظرفیت تولیدی آن حدود ۱۰ هزار تن آهن در ماه برآورد می‌شود. این کارخانه شامل بخشی برای تولید آهن و بخشی دیگر برای تولید اسکلت فلزی، سالن‌ها و مخازن است.

بحران جدید برای صادرات صمغ عربی سودان

بخش صمغ عربی در سودان با بحران جدیدی مواجه شده و حجم صادرات به شدت کاهش یافته‌است. «احمد الطیب العنان»، رئیس اتحادیه صادرکنندگان صمغ عربی، فاش کرد که مقدار صادرات در ماه‌های ابتدایی سال جاری از ۱۰,۵۰۰ تن برای دو نوع «طلح» و «هشاب» فراتر نرفته است، در حالی که این دوره مهم‌ترین فصل سال محسوب می‌شود. او توضیح داد، ادامه صادرات با این نرخ به این معناست که کل صادرات سال جاری از ۴۲ هزار تن تجاوز نخواهد کرد، رقمی‌که نسبت به سال‌های گذشته کاهشی جدی را نشان می‌دهد.

ویژگی جدید در اپلیکیشن «بانکک» بانک خارطوم برای پرداخت اینترنتی

بانک خارطوم ویژگی جدیدی را در اپلیکیشن بانکی خود به نام «بانکک» راه‌اندازی کرده است که به مشتریان امکان می‌دهد فرآیندهای پرداخت الکترونیکی را در اپلیکیشن‌ها و فروشگاه‌های دیجیتال با سهولت و انعطاف‌پذیری بیشتری انجام دهند. این خدمت در راستای ارتقای تجربه پرداخت آنلاین، همگام با تحول دیجیتال سریع در سودان ارائه شده و به کاربران امکان می‌دهد تراکنش‌های مالی خود را سریع و امن انجام دهند.

افزایش شدید قیمت بنزین و گازوئیل در خارطوم و آشفتگی ناشی از نرخ‌گذاری جدید بازار

مقامات ایالت خارطوم قیمت سوخت را برای دومین بار در کمتر از دو هفته افزایش دادند. به گفته کارکنان جایگاه‌های سوخت، بر اساس نرخ‌های جدید، قیمت هر گالن بنزین به حدود ۲۷,۰۰۰ جنیه و هر گالن گازوئیل به ۳۶,۵۰۰ جنیه رسیده است. کارگران جایگاه‌های سوخت در ام درمان گفتند اداره حمل‌ونقل و نفت، این نرخ‌ها را از طریق یک اطلاعیه رسمی اعلام کرده، بدون اینکه توضیحاتی درباره دلایل افزایش ارائه دهد. آن‌ها اشاره کردند که نهادهای نظارتی، از جمله امنیت اقتصادی و پلیس بازرگانی، پس از اجرایی شدن نرخ‌گذاری جدید، بازرسی‌های خود از جایگاه‌ها را تشدید کرده‌اند.

بحران شکر در سودان با توقف کارخانه‌های اصلی و کاهش شدید کشت نیشکر

اتحادیه کارگران صنعت سودان بر اساس یادداشتی رسمی‌ که به مقامات ارائه شده، در مورد فروپاشی قریب‌الوقوع بخش شکر پس از کاهش کشت نیشکر و توقف فعالیت چندین کارخانه هشدار داد. این اتحادیه اعلام کرد تولید نیشکر در پروژه‌های «کنانه» و «عسلایه» به سطح بی‌سابقه‌ای کاهش یافته است، در حالی که کارخانه‌های «سَنار» و «الجُنید» در نتیجه غارت و تخریب تأسیسات این بخش در طول جنگ از مدار خارج شده‌اند. در این یادداشت توضیح داده شده که مقامات با مشکلات زیادی در تأمین مالی این صنعت مواجه هستند و اشاره شده‌ که کاهش ارزش پول محلی و پایین بودن دستمزد کارگران، وخامت اوضاع کارخانه‌ها را تشدید کرده‌است. اتحادیه افزود، ادامه این روند کاهشی ممکن است به توقف کامل صنعت شکر در کشور منجر شود که وابستگی به واردات را افزایش داده و فشارهای بیشتری بر اقتصاد ملی وارد می‌کند. در این یادداشت ذکر شده که واردات نیازهای شکر کشور مستلزم تأمین بیش از ۶۰۰ میلیون دلار در سال است و هشدار داده شده که تأخیر در اقدام، هزینه‌های درمان بحران را دوچندان کرده و آن را عمیق‌تر می‌کند.

تحریم‌های آمریکا مانع اصلی حضور وزیر دارایی سودان در نشست‌های بین‌المللی

گزارش‌های رسانه‌ای حاکی از آن است که تحریم‌های آمریکا علیه «جبریل ابراهیم»، وزیر دارایی سودان، او را از شرکت در نشست‌های سالانه صندوق بین‌المللی پول و بانک جهانی که این ماه در واشنگتن برگزار شد، بازداشت. گزارش‌ها ذکر کردند که «آمنه میرغنی»، رئیس بانک مرکزی سودان، ریاست هیئت سودانی شرکت‌کننده در این نشست‌های سطح بالا را بر عهده داشت که کار خود را در ۱۴ آوریل آغاز کرد و در آن پرونده تأمین مالی تعدادی از پروژه‌های ارائه شده توسط کشورهای مختلف مورد بحث قرار گرفت. تحریم‌های آمریکا علیه جبریل ابراهیم به تصمیمی در سپتامبر ۲۰۲۵ بازمی‌گردد که وزارت خزانه‌داری او را به حمایت از فعالیت‌هایی متهم کرد که صلح و ثبات در سودان را تهدید و تضعیف می‌کند.

پاسخ منفی وزارت خزانه‌داری آمریکا در مورد درخواست «دولت پورت سودان» برای بازگرداندن نظام بانکی سودان به نظام مالی جهانی

منابع مطلع به «صحه السودان» گفتند: «پاتریک استوارت»، معاون مدیر امور آفریقای وزارت خزانه‌داری آمریکا، درخواست «حکومت پورت سودان» برای ادغام نظام مالی خود در نظام مالی بین‌المللی و بازگرداندن همکاری بین دو کشور و مؤسسات صندوق بین‌المللی پول و بانک جهانی را رد کرد. این منابع تأکید کردند که «آمنه میرغنی»، رئیس بانک مرکزی سودان در حکومت پورت سودان که در رویدادهای بهار واشنگتن شرکت می‌کند، این درخواست را مطرح و سعی کرده‌است مقام آمریکایی را درباره اصلاحات مالی انجام‌شده توسط سلطه خود در طول جنگ متقاعد کند، اما مقام آمریکایی با آن مخالفت کرد. طبق این منابع، معاون مدیر امور آفریقای وزارت خزانه داری آمریکا شروطی را برای بازگرداندن نظام مالی سودان به نظام بانکی جهانی تعیین کرد که عبارتند از: پایان جنگ، برقراری صلح و تشکیل دولت انتقالی با رهبری غیرنظامی.

آغاز مرحله دوم تعویض اسکناس‌های هزار و پانصد جنیه‌ای در خارطوم و الجزیره

بانک مرکزی سودان از آغاز مرحله دوم فرآیند تعویض اسکناس در ایالت‌های خارطوم و الجزیره و تکمیل تعویض در مناطقی از ایالت نیل سفید که در مرحله اول شامل نشده بود، در دوره از ۱۵ آوریل جاری تا ۱۵ ماه مه آینده خبر داد. این اقدام بر اساس اختیارات و صلاحیت‌های بانک مرکزی سودان مندرج در قانون سال ۲۰۰۲ و در چارچوب مسئولیت‌های آن در حفظ پول ملی و ایجاد ثبات پولی و به عنوان تکمیل تلاش‌ها برای تعویض اسکناس‌های چاپ قدیم هزار و پانصد جنیه‌ای انجام می‌شود.

ارسال اولین محموله صادراتی انبه از مبدا یک ایالت سودانی به مقصد اردن

ایالت سِنار نشانه جدیدی از توانایی کشاورزی خود به نمایش گذاشت. وزارت تولید و منابع اقتصادی محلی از صادرات اولین محموله انبه به اردن خبر داد. مقامات این گام را آغازی برای باز شدن بیشتر صادرات محصولات باغی سودان به بازارهای منطقه‌ای و بین‌المللی دانستند.

نوسان شدید قیمت ارزها در سودان

دلار در بازار موازی سودان جهش چشمگیری داشت، تحولی که برای سرمایه‌گذاران خرد اهمیت دارد زیرا نشان‌دهنده گذار بازار از ثبات نسبی به موج صعودی شدیدی است که دلار آمریکا را به بالاترین سطح خود از ابتدای سال ۲۰۲۶ رساند. این افزایش نشان‌دهنده فشارهای انباشته شده در سمت عرضه، همراه با تقاضای تجاری و سفته‌بازی‌هایی است به حرکت دامن زده است. در معاملات واقعی، دلار در دامنه وسیع و غیرعادی بین ۴۰۰۰ تا ۴۲۰۰ جنیه برای قیمت فروش حرکت کرد، در حالی که میانگین فروش حدود ۴۲۰۰ جنیه تثبیت شد که بالاترین سطح ثبت‌شده در بازار در این سال است. در سمت خرید نیز قیمت‌ها بین ۳۸۰۰ تا ۴۱۰۰ جنیه با میانگین ۴۰۰۰ جنیه بود که نشان‌دهنده شکاف فزاینده بین عرضه و تقاضا و عدم وجود هرگونه تعادل در بازار است.

سقوط جایگاه سودان در بازار جهانی پنبه

سودان با بحرانی واقعی در یکی از مهم‌ترین محصولات نقدی خود مواجه است، چرا که کشت پنبه به سطوح بی‌سابقه‌ای کاهش یافته که مستقیماً بر حجم تولید و صادرات تأثیر گذاشته‌است. این محصول که زمانی ستون فقرات اقتصاد سودان از طریق پروژه الجزیره بود، امروز به حدی تنزل کرده که کشور را از فهرست صادرکنندگان بزرگ جهان خارج ساخته است.

هواپیمایی کشوری سودان در میان انزوا و خسارات پس از سه سال جنگ

پس از سه سال جنگ، هواپیمایی کشوری سودان به یکی از آسیب‌دیده‌ترین بخش‌ها تبدیل شده‌است، به طوری که حریم هوایی تقریباً به طور کامل بسته شده و پروازهای تجاری متوقف شده‌اند. این وضعیت به انزوای شدید هوایی و خسارات هنگفتی برای شرکت‌های هواپیمایی ملی، به ویژه هواپیمایی سودان، منجر شده‌است. فرودگاه بین‌المللی خارطوم که دروازه اصلی کشور بود، پس از آسیب‌های سنگین به باندها، ترمینال‌ها و هواپیماها، از خدمت بین‌المللی خارج شده، جایگاه سودان به عنوان یک کریدور هوایی منطقه‌ای تنزل یافته و کشور بخش بزرگی از درآمدهای حاصل از حق ترانزیت هوایی را از دست داده است.

آغاز بررسی سیستم‌های ناوبری در فرودگاه‌های سودان

سازمان هواپیمایی کشوری سودان از آغاز کالیبراسیون سیستم‌های کمک‌ ناوبری در تعدادی از فرودگاه‌ها بر اساس یک اطلاعیه ناوبری (NOTAM) صادرشده توسط این سازمان، خبر داد. سازمان توضیح داد که کالیبراسیون با هماهنگی دفتر منطقه‌ای هواپیمایی کشوری در خاورمیانه انجام می‌شود و اشاره کرد که بهبود کارایی کمک‌ناوبری‌ها بخشی از تعهدات سودان نسبت به استانداردهای سازمان بین‌المللی هوانوردی غیرنظامی (ایکائو) است. پیشتر سازمان هواپیمایی کشوری از سرگیری فعالیت‌های خود از مقر اصلی در خارطوم از تاریخ ۱ آوریل ۲۰۲۶، پس از مدتی فعالیت در خارج از پایتخت، را اعلام کرده بود. همچنین مقامات کار بازسازی فرودگاه بین‌المللی خارطوم را پس از اعلام پاکسازی ایالت از نیروهای واکنش سریع در ماه مه گذشته آغاز کردند و کارهای تعمیراتی شامل تأسیسات خدمات مسافران، اماکن امنیتی و ایمنی و تأسیسات کنترل ترافیک هوایی بوده‌است.

تشدید بحران برق در شمال سودان

توربین‌های اصلی سد «مروی» به دلیل خرابی‌های فنی پیچیده از تولید برق بازمانده‌اند که منجر به قطع گسترده برق در ایالت شمالی شده‌است. یک مهندس شاغل در سد گفت تیم‌های تعمیر و نگهداری با مشکلات فنی مواجه هستند که زمان زیادی برای رفع آن‌ها نیاز است. وی اشاره کرد خرابی فعلی منجر به تداوم قطع برق برای دوره‌های طولانی خواهدشد. ترانسفورماتور اصلی به دلیل آسیب‌های مکرر در ماه‌های گذشته به طور کامل از مدار خارج شده‌است.

هدف گذاری کشت ۱.۶ میلیون فدان  در پروژه الجزیره در فصل آینده

«مهندس ابراهیم مصطفی»، رئیس پروژه الجزیره، از موفقیت فصل برداشت گندم خبر داد. وی تولید مطلوب محصول گندم را با وجود چالش‌های بزرگ پیش روی کشاورزان، به پشتکار و تلاش‌های خودجوش کشاورزان نسبت داد که عامل تعیین‌کننده در غلبه بر مشکلات و دستیابی به نتایج مثبت بود. او گفت فصل زمستان (۲۰۲۵-۲۰۲۶) شاهد کشت ۳۰۰ هزار  فدان گندم بود که از این مقدار، ۸ هزار فدان به بذر اختصاص یافت، علاوه بر ۲۳۵ هزار فدان که با حمایت برنامه جهانی غذا و سایر سازمان‌های بین‌المللی کشت شد و همچنین مساحت‌های اضافی که بانک کشاورزی در چارچوب برنامه کلی تأمین مالی کرد.

او تأکید کرد که شاخص‌های بهره‌وری بر اساس استفاده از فناوری‌های کشاورزی متفاوت بود، به طوری که میانگین بهره‌وری هر فدان بذر به ۲۶ گونی رسید. وی در چارچوب برنامه‌های بلندپروازانه برای مرحله آینده، تأکید کرد تمرکز بر گسترش سطح زیر کشت و بازسازی زیرساخت‌های آبیاری است و از طرحی خبر داد که هدف آن کشت یک میلیون و ۶۰۰ هزار فدان برای فصل آینده است که از این مقدار ۵۰۰ هزار فدان گندم در فصل زمستان (۲۰۲۶-۲۰۲۷) خواهد بود. او به تلاش‌های انجام شده برای رفع تنگناهای آبیاری اشاره کرد که کار لایروبی ۶۵ مجرا با تلاش‌های خودجوش به پایان رسیده‌است.