اخبار اقتصادی غنا
گزیدۀ اخبار و تحولات اقتصادی غنا در هفتۀ دوم دی ماه ۱۴۰۴ مندرج در رسانههای این کشور به شرح ذیل ارائه میگردد.
قانونی شدن مبادلات داراییهای مجازی در پی مصوبه اخیر پارلمان غنا
۳۰ دسامبر ۲۰۲۵
به گزارش تارنمای خبری ghanaiantimes.com.gh، کمیسیون بورس و اوراق بهادار (SEC) غنا با صدور اطلاعیهای، از تصویب لایحه ارائهدهندگان خدمات داراییهای مجازی (VASPs) توسط پارلمان این کشور خبر داد. این نهاد تأکید کرد که قانون مذکور با هدف ایجاد ساختاری نظاممند در بازار سرمایه و حمایت از حقوق سرمایهگذاران، چارچوب لازم برای قانونی شدن فعالیتهای مرتبط با ارزهای دیجیتال را فراهم کرده است.
طبق این گزارش، نهادهای نظارتی اصلی شامل بانک مرکزی غنا (BoG) و کمیسیون بورس و اوراق بهادار (SEC) مسئولیت تدوین دستورالعملها و نظارت بر اجرای این قانون را بر عهده دارند. بر اساس چارچوب جدید، تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی که در زمینههایی نظیر استخراج، توکنسازی، صندوقهای قابل معامله (ETFs) و مدیریت داراییهای مجازی فعالیت میکنند، ملزم به دریافت مجوز رسمی یا ثبتنام نزد این نهادها هستند. طبق آمارهای موجود، حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد از جمعیت بزرگسال این کشور هماکنون مالک داراییهای رمزارز هستند و حجم کل تراکنشهای ثبت شده تا پایان ژوئن ۲۰۲۴ به رقم قابلتوجه ۳ میلیارد دلار رسیده است.
https://ghanaiantimes.com.gh/ghana-legalises-trading-in-virtual-assets/
هشدار صندوق بینالمللی پول درباره وابستگی ثبات اقتصادی غنا به نوسانات قیمت طلا
۲۶ دسامبر ۲۰۲۵
به گزارش تارنمای خبری gna.org.gh، صندوق بینالمللی پول (IMF) در جدیدترین گزارش کارشناسی خود اعلام کرد که ثبات کلان اقتصادی غنا به دلیل جایگاه طلا به عنوان اصلیترین کالای صادراتی، به شدت در برابر نوسانات جهانی قیمت این فلز گرانبها آسیبپذیر است؛ به طوری که تغییرات ناگهانی قیمت طلا و به دنبال آن جابجایی نرخ ارز، میتواند به طور مستقیم بر ذخایر ارزی و چشمانداز اقتصادی این کشور تاثیر بگذارد.
بر اساس این گزارش، سناریوهای تحلیلی نشان میدهند که کاهش احتمالی ۳۰ درصدی قیمت طلا تا پایان سال ۲۰۲۶، میتواند پوشش ذخایر ارزی غنا را به میزان حدود یک ماه واردات کاهش داده و ترازنامه بانک مرکزی را تضعیف نماید. طبق آمارهای موجود، این وضعیت در کنار تنشهای ژئوپلیتیک و نوسانات بازارهای کالایی، ریسک جهش مجدد تورم و کند شدن روند رشد اقتصادی را به دلیل کاهش اعتماد سرمایهگذاران به همراه خواهد داشت.
https://gna.org.gh/2025/12/ghanas-economy-highly-sensitive-to-gold-prices-imf/
شتابگیری روند بازسازی اقتصاد غنا در پی تقویت بخش مالی در انتهای سال ۲۰۲۵
۲۵ دسامبر ۲۰۲۵
به گزارش تارنمای خبری gna.org.gh، دکتر جانسون آسیامه، رئیس بانک مرکزی غنا (BoG)، در جریان سخنرانی خود در مراسم عرضه سهام First Atlantic Bank در بورس اوراق بهادار غنا اعلام کرد که اقتصاد این کشور با کاهش نرخ تورم به ۶.۳ درصد در نوامبر ۲۰۲۵، قدرتمندترین نشانه های بهبود را در سال های اخیر بروز داده است. وی خاطرنشان کرد که ذخایر ارزی کشور به ۱۱.۴ میلیارد دلار افزایش یافته که این رقم پوشش وارداتی برای حدود پنج ماه را تضمین کرده و نشاندهنده بازگشت اعتماد به بازارهای مالی این کشور است.
بر اساس این گزارش، ارزش واحد پولی غنا از ابتدای سال جاری تاکنون بیش از ۲۴ درصد رشد داشته است که این موفقیت حاصل سیاستهای پولی منسجم و انضباط مالی دقیق ارزیابی میشود. آمارهای موجود نشان میدهند که رشد تولید ناخالص داخلی (GDP) در نیمه نخست سال ۲۰۲۵ به ۶.۳ درصد رسیده و در این میان، بخشهای غیرنفتی با رشد نزدیک به ۸ درصد، به عنوان محرک اصلی فعالیتهای اقتصادی این کشور عمل کردهاند.
https://gna.org.gh/2025/12/ghanas-economic-recovery-gains-momentum-as-financial-sector-deepens/
پیشنهاد صندوق بینالمللی پول برای تمدید برنامه نجات مالی غنا تا اوت ۲۰۲۶
۲۶ دسامبر ۲۰۲۵
به گزارش تارنمای خبری ghanaweb.com، مقامات صندوق بینالمللی پول (IMF) با هدف اطمینان از اجرای کامل اقدامات سیاستی معلق و آماده سازی مستندات لازم برای ارائه به هیئت مدیره، پیشنهاد کردهاند برنامه تسهیلات اعتباری بلندمدت (ECF) برای غنا به مدت سه ماه تمدید شود. این تصمیم پس از تصویب پنجمین ارزیابی برنامه غنا توسط هیئت اجرایی صندوق اتخاذ شده است و در صورت تأیید نهایی، تاریخ پایان این برنامه حمایتی از مه ۲۰۲۶ به اوت ۲۰۲۶ موکول خواهد شد.
این نهاد مالی بینالمللی همچنین خواستار تعدیل برخی از شاخص های هدف در چارچوب این برنامه شده است تا با شرایط متغیر اقتصاد کلان این کشور هماهنگی بیشتری داشته باشد. این اصلاحات شامل بازنگری در اهداف درآمدهای غیرنفتی در پایان مارس ۲۰۲۶ و تنظیم بندهای مربوط به مشاوره های سیاست پولی با توجه به روند کاهشی تورم است.
این برنامه حمایتی که از مه ۲۰۲۳ آغاز شده است، با تصویب آخرین مرحله از ارزیابی ها در دسامبر ۲۰۲۵ و تزریق ۳۸۵ میلیون دلار دیگر، مجموع دریافتی غنا را به حدود ۲.۸ میلیارد دلار رساند؛ در همین راستا، کارشناسان معتقدند تمدید این دوره، فرصت حیاتی برای تثبیت دستاوردهای مالی و تجهیز منابع جهت عبور از بحران را فراهم میکند، در حالی که مقامات این کشور با تأکید بر تعهد خود جهت خروج موفقیتآمیز از برنامه صندوق بینالمللی پول در سال ۲۰۲۶، بر بازگشت به مسیر پایداری بلند مدت بدهی ها تمرکز کردهاند.
https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/business/IMF-seeks-to-extend-Ghana-s-bailout-program-to-August-2026-2015321
ازسرگیری فعالیت های عملیاتی پالایشگاه نفت تِما پس از سال ها وقفه
۲۷ دسامبر ۲۰۲۵
به گزارش تارنمای خبری myjoyonline.com، پالایشگاه نفت تِما (TOR) غنا، با صدور اطلاعیهای اعلام کرد که این واحد پالایشگاهی پس از گذراندن چندین سال توقف فعالیت، در پی تکمیل موفقیتآمیز تعمیرات اساسی سه ماهه و اخذ تأییدیههای ایمنی و استانداردهای لازم از سوی شرکت ملی نفت این کشور (NPA)، عملیات تصفیه نفت خام را رسماً از سر گرفته است.
بر اساس این بیانیه، عملیات پالایش نفت خام در فاز نخست به صورت مرحلهای آغاز خواهد شد تا پایداری سیستمها و بهینه سازی عملکرد پیش از بهرهبرداری کامل تضمین گردد. طبق آمارهای منتشر شده، با نصب کوره جدید و ارتقای زیرساختها، توان تولید این پالایشگاه در ماه های آتی از ۲۸ هزار بشکه به ۴۵ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت؛ همچنین این مجموعه برنامهریزی کرده است تا در یک بازه زمانی میانمدت، ظرفیت تولید خود را به سطح ۶۰ هزار بشکه در روز برساند.
https://www.myjoyonline.com/tema-oil-refinery-resumes-crude-refining-after-years-of-shutdown/
تکمیل فرآیند تسویه ۱.۴ میلیارد دلاری اوراق قرضه بینالمللی توسط دولت غنا
۳۱ دسامبر ۲۰۲۵
به گزارش تارنمای خبری gna.org.gh، وزارت دارایی غنا با صدور بیانیهای رسمی اعلام کرد که این کشور موفق به تسویه تعهدات ۷۰۹ میلیون دلاری خود در قالب اوراق قرضه بینالمللی (Eurobond) در تاریخ ۳۰ دسامبر سال جاری میلادی شده است. با انجام این پرداخت، مجموع مبالغ واریز شده به حساب دارندگان این اوراق در سال ۲۰۲۵، تحت یادداشت تفاهم بازسازی بدهیهای دولت، به ۱.۴ میلیارد دلار رسید. طبق بیانیه مذکور، جدول زمانبندی پرداختهای سال جاری شامل سه مرحله اصلی بوده است که دو مرحله نخست آن، هر کدام به ارزش ۳۴۹.۵۲ میلیون دلار و مرحله نهایی به مبلغ ۷۰۹ میلیون دلار تسویه شد.
https://gna.org.gh/2025/12/ghana-settles-us709m-eurobond-obligation/
تراز تجاری مثبت ۸.۵ میلیارد دلاری غنا تا پایان اکتبر ۲۰۲۵
۳۱ دسامبر ۲۰۲۵
به گزارش تارنمای خبری ghanaweb.com، بانک مرکزی غنا (BoG) در جدیدترین گزارش دادههای اقتصادی و مالی خود اعلام کرد که تراز تجاری این کشور تا اکتبر ۲۰۲۵ به مازاد ۸.۵ میلیارد دلاری رسیده است. این رقم که معادل ۹.۷ درصد از تولید ناخالص داخلی (GDP) غنا محسوب میشود، بهبود چشمگیری را نسبت به مازاد ۵.۵۷ میلیارد دلاری نیمه نخست سال جاری نشان میدهد و ناشی از پیشی گرفتن قابل توجه ارزش صادرات بر واردات است.
طبق این گزارش، مجموع درآمدهای صادراتی غنا در این بازه زمانی به ۲۳.۳ میلیارد دلار رسید که بخش عمده آن مرهون صادرات طلا به ارزش ۱۵.۲ میلیارد دلار است. افزایش بیسابقه قیمت جهانی طلا و عبور آن از مرز ۴ هزار دلار در هر اونس، به همراه صادرات ۲.۸ میلیارد دلاری کاکائو و ۲.۲ میلیارد دلاری نفت خام، از عوامل اصلی تقویت بنیه ارزی این کشور بودهاند. در مقابل، مجموع واردات در سطح ۱۴.۸ میلیارد دلار باقی ماند که این فاصله معنادار، موجب گسترش تراز مثبت تجاری شده است.
مقامات بانک مرکزی غنا (BoG) خاطرنشان کردند که این عملکرد، ذخایر بینالمللی ناخالص کشور را به بیش از ۱۱ میلیارد دلار افزایش داده است که پوشش وارداتی معادل ۴.۸ ماه را فراهم میکند. انتظار میرود در صورت تداوم قیمتهای بالای طلا و حفظ سطح تولید داخلی، این روند صعودی در آینده نیز تکرار شود.
https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/business/Ghana-s-exports-exceeded-imports-by-8-5-billion-as-of-October-BoG-2015814
کاهش ۱.۹ درصدی نرخ مالیات بر ارزش افزوده از ابتدای سال ۲۰۲۶ در غنا
۰۱ ژانویه ۲۰۲۶
به گزارش تارنمای خبری ghanaweb.com، سازمان درآمدهای مالیاتی غنا (GRA) با صدور اطلاعیهای اعلام کرد که در پی اجرایی شدن قانون جدید مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال ۲۰۲۵، نرخ این مالیات از ابتدای ژانویه ۲۰۲۶ رسماً از ۲۱.۹ درصد به ۲۰ درصد کاهش یافت؛ این تحول ساختاری که با حذف نهایی «عوارض بهبود سلامت کووید-۱۹» محقق شد، به منزله پایان رسمی تدابیر مالیاتی دوران پاندمی و گامی در جهت تسهیل مبادلات اقتصادی در این کشور تلقی میشود.
این سازمان همچنین تأکید کرد که اصلاحات مذکور با هدف ساده سازی مدیریت درآمدهای مالیاتی، افزایش کارایی و تشویق به تمکین داوطلبانه مودیان طراحی شده است. یکی از تغییرات مهم در این قانون، افزایش چشمگیر آستانه ثبتنام مالیات بر ارزش افزوده برای کسبوکارها از ۲۰۰ هزار سدی به ۷۵۰ هزار سدی است؛ اقدامیکه با خارج کردن بسیاری از بنگاه های کوچک از چرخه مالیاتی، هزینههای عملیاتی آنها را به طور محسوسی کاهش میدهد.
لازم به ذکر است که در ساختار جدید، نرخ اصلی مالیات بر ارزش افزوده در سطح ۱۵ درصد ثابت مانده و با احتساب نرخ های ۲.۵ درصدی «بیمه سلامت ملی (NHIL)» و «صندوق آموزش غنا (GETFund)»، مجموع نرخ مؤثر به ۲۰ درصد میرسد. نکته حائز اهمیت این است که برخلاف رویههای گذشته، مودیان اکنون مجاز به کسر این مبالغ به عنوان اعتبار مالیاتی خرید هستند؛ این رویکرد جدید با هدف تقویت نقدینگی بخش خصوصی و کاهش فشار هزینه ها بر خانوارها اتخاذ شده است.
https://www.ghanaweb.com/GhanaHomePage/business/VAT-rate-cut-to-20-COVID-Levy-gone-as-new-tax-act-takes-effect-January-2026-2015889