اخبار اقتصادی اوکراین و مولداوی
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی اوکراین و مولداوی در هفته اول دی ماه 1404 مندرج در رسانههای این کشورها به شرح زیر ارائه میگردد.
اوکراین:
در سال ۲۰۲۵ اوکراینیها ۵۷٫۶ میلیون تُن غله برداشت کردند
در سال ۲۰۲۵، کشاورزان اوکراینی ۵۷٫۶ میلیون تُن غلات را برداشت کردند و پس از پایان برداشت ذرت، انتظار میرود حجم کل تولید به حدود ۶۰ میلیون تُن برسد. این خبر را پرتال دولتی اوکراین اعلام کرده است.
در این گزارش آمده است: «اوکراین برداشت محصول سال ۲۰۲۵ را به پایان رسانده است. با وجود جنگ تمامعیار و شرایط دشوار آبوهوایی، کشاورزان ۵۷٫۶ میلیون تُن غلات و ۱۷٫۳ میلیون تُن دانههای روغنی را برداشت کردند.»
پس از تکمیل برداشت ذرت، حجم کلی تولید غلات در سطحی نزدیک به ۶۰ میلیون تُن پیشبینی میشود.
وزارت اقتصاد، محیطزیست و کشاورزی اوکراین تأکید میکند که این شاخصها در چارچوب مسیر همگرایی اروپایی اوکراین اهمیت ویژهای دارند.
در این گزارش آمده است: «از نظر حجم تولید غلات، اوکراین هماکنون پس از فرانسه (۶۳٫۱ میلیون تُن) در جایگاه دوم میان کشورهای اتحادیه اروپا قرار دارد و از آلمان (۴۵٫۲ میلیون تُن) و لهستان (۳۶٫۵ میلیون تُن) پیشی گرفته است.»
این وزارتخانه همچنین تصریح میکند که اوکراین در تولید ذرت، پیشرو بیچونوچرای این بخش است.
در سال ۲۰۲۵، ۲۳٫۵ میلیون تُن ذرت در اوکراین برداشت شده، در حالی که کل تولید این محصول در اتحادیه اروپا ۵۷ میلیون تُن بوده است.
در بخش آفتابگردان نیز اوکراین همچنان جایگاه نخست را حفظ کرده است: ۹ میلیون تُن در برابر ۸٫۵ میلیون تُن در مجموع همه کشورهای اتحادیه اروپا.
میانگین عملکرد غلات در اوکراین در سال ۲۰۲۵ برابر با ۵٫۰۸ تُن در هر هکتار بوده که تنها ۱۴ درصد کمتر از میانگین کشورهای اتحادیه اروپا است.
در این گزارش آمده است: «بر اساس این شاخص، اوکراین در رتبه هجدهم از میان ۲۷ کشور اتحادیه اروپا قرار دارد و از برخی کشورهای بزرگ کشاورزی پیشی میگیرد؛ بهطوریکه عملکرد در اوکراین ۱۵ درصد بالاتر از اسپانیا و ۱۱ درصد بالاتر از رومانی است.»
در عین حال، تولیدکنندگان پیشرو اروپایی مانند فرانسه و آلمان عملکردی ۴۲ تا ۴۸ درصد بالاتر از اوکراین در تولید غلات نشان میدهند.
وزارتخانه فوق توضیح میدهد: «این فاصله به شرایط اقلیمی مرتبط نیست، زیرا تولید در این کشورها در عرضهای جغرافیایی کشاورزی مشابهی متمرکز است. این موضوع نشاندهنده ظرفیت قابلتوجه اوکراین برای افزایش بهرهوری از طریق سرمایهگذاری، فناوریهای نوین، توسعه زیرساختهای کشاورزی و دسترسی به منابع مالی است.»
تاراس ویسوتسکی، معاون وزیر اقتصاد، محیطزیست و کشاورزی اوکراین، تأکید کرد: «اوکراین هماکنون یکی از تولیدکنندگان کلیدی غلات در اروپا و جهان است. بخش کشاورزی اوکراین تهدیدی برای بازار اتحادیه اروپا ایجاد نمیکند، بلکه ثبات عرضه را تقویت کرده و امنیت غذایی جهانی را افزایش میدهد.»
او افزود: «ادغام اوکراین در اتحادیه اروپا به معنای شکلگیری یک تولیدکننده قدرتمند کشاورزی با ظرفیت بالای رشد است که تابآوری اتحادیه اروپا در برابر چالشهای جهانی امنیت غذایی را افزایش میدهد.»
سایت خبری «اکونومیچنا پراودا»
https://epravda.com.ua/biznes/u-2025-roci-ukrajinci-zibrali-57-6-milyona-tonn-zerna-815906/
مولداوی:
گاز جمهوری آذربایجان از طریق خط لوله ترانسآدریاتیک به مولداوی منتقل میشود
خط لوله ترانسآدریاتیک TAP به یکی از مسیرهای کلیدی برای انتقال گاز جمهوری آذربایجان به مولداوی و اوکراین تبدیل خواهد شد.
گاز آذربایجان از طریق خط لوله ترانسآدریاتیک به مولداوی منتقل میشود. این موضوع در بیانیه مطبوعاتی شرکت ICGB، اپراتور اینترکانکتور یونان–بلغارستان IGB اعلام شده است. این خبر را وبسایت logos-pres.md منتشر کرده است. قبلا گزارش شده بود که نهادهای ملی تنظیمگر انرژی در یونان، بلغارستان، رومانی، مولداوی و اوکراین دو مسیر جدید به نامهای Route 2 و Route 3 را برای انتقال گاز به اوکراین تأیید کردهاند. بر این اساس، مولداوی و اوکراین از این مسیر خواهند توانست گاز را از سه منبع دریافت کنند:
– گاز طبیعی مایع LNG از پایانه الکساندروپولیس،
– گاز خط لولهای حوزه خزر از طریق TAP و اینترکانکتور یونان–بلغارستانIGB،
– کریدور ترانسبالکان.
در بیانیه مطبوعاتی آمده است: «از ۲۲ دسامبر ۲۰۲۵ هر سه مسیر بهطور همزمان در سکوی منطقهای رزرو ظرفیت در دسترس خواهند بود. شرکت ICGB همچنین تخفیف ۴۶ درصدی در تعرفهها ارائه خواهد کرد تا استفاده از ظرفیتها را تشویق کند.»
خط لوله ترانسآدریاتیک بخش غربی کریدور گاز جنوبی است که برای انتقال گاز، عمدتاً از منطقه دریای خزر به اروپای غربی طراحی شده است. این خط لوله در شرق به خط لوله ترانسآناتولی (در ترکیه) متصل میشود و در غرب به نقطه «ملندونیو» در ایتالیا میرسد. بهرهبرداری تجاری از آن در تاریخ ۱۵ نوامبر ۲۰۲۰ آغاز شده است.
مسیر این خط لوله به طول ۸۷۸ کیلومتر از یونان، آلبانی، دریای آدریاتیک (بخش فراساحلی) و ایتالیا عبور میکند. در پروژه تأمین گاز مولداوی و اوکراین، این خط لوله بخشی از Route 3 به شمار میرود که از محل اتصال TAP و IGB آغاز شده و سپس همان مسیر Route 2 را تا مولداوی و بعد از آن تا اوکراین دنبال میکند.
اینترکانکتور IGB سیستمهای گازی یونان و بلغارستان را به هم متصل میکند، ۱۸۲ کیلومتر طول دارد و ظرفیت طراحیشده آن تا ۳ میلیارد متر مکعب در سال است که در صورت نیاز میتواند تا ۵ میلیارد متر مکعب افزایش یابد.
سایت خبری «پوینت»
https://point.md/ru/novosti/ekonomika/azerbaidzhanskii-gaz-poidet-v-moldovu-cherez-transadriaticheskii-gazoprovod/
رشد اسمی دستمزد در مولداوی ۱۰ درصد بوده، اما رشد واقعی تنها ۱تا۲٪ است
به گفته ویتالیه اسپرینچانه، جامعهشناس، دستمزد در مولداوی در سال رو به پایان ۲۰۲۵ در بیان واقعی تنها ۱تا ۲ درصد افزایش یافتهاند، در حالی که رشد اسمی آنها حدود ۱۰ درصد بوده است
وی همچنین خاطرنشان کرد که مستمریات (حقوق بازنشستگی) در بیان واقعی بین ۰٫۳ تا ۰٫۶ درصد کاهش یافتهاست. این مطلب را وبسایت infotag.md گزارش داده است.
در این مقاله آمده است:
اسپرینچانه مینویسد که سال ۲۰۲۶ باید به سال آغاز روند بازسازی تبدیل شود. او میگوید: «میتوان از طریق سیاستهای دولتی بر عوامل دیگری که به کاهش جمعیت دامن میزنند، مانند کاهش نرخ مرگومیر، تأثیر گذاشت. در جمهوری مولداوی، در سال ۲۰۲۳ نرخ کلی مرگومیر ۱۳٫۷ مورد در هر هزار نفر جمعیت بوده که این کشور را در میان ۱۰ تا ۱۵ کشور جهان با بالاترین میزان این شاخص قرار میدهد.»
وی همچنین دادههایی درباره مرگومیر نوزادان ارائه میکند (تعداد کودکان فوتشده زیر یک سال به ازای هر هزار تولد زنده) که در سال ۲۰۲۳ به ۱۰ مورد رسیده است؛ رقمیکه حدود سه برابر میانگین اتحادیه اروپا است.
اسپرینچانه تأکید میکند که مولداوی در زمینه مرگومیر بزرگسالان نیز با شاخصهای نامطلوبی روبهروست. به گفته او، میتوان مستقیماً بر این شاخصها از طریق سیاستهای فعال برای تقویت نظام سلامت، ترویج سبک زندگی سالم و اقدامات پیشگیرانه تأثیر گذاشت.
سایت خبری «پوینت»
https://point.md/ru/novosti/ekonomika/sotsiolog-nominal-nyi-rost-zarplat-v-moldove-vyros-na-10-real-nyi-lish-na-1-2/
اقتصاد مولداوی در پایان سال شروع به رشد کرد
به گفته نخستوزیر مولداوی، آثار سرمایهگذاریهای جاری هم اکنون قابل مشاهده است. مونتیانو وعده داد «سرعت توسعه را افزایش دهد» تا مولداوی به «کشوری اروپایی با اقتصادی اروپایی» تبدیل شود.
نخستوزیر خاطرنشان کرد که صندوق بینالمللی پول (IMF) پس از انجام مأموریت خود در کیشیناو، اخیراً پیشبینی مربوط به اقتصاد کلان را بازبینی کرده است. این خبر را رادیو مولداوی گزارش داده است.
او گفت: «در پایان سال، اقتصاد شروع به رشد کرده است. این رشد چشمگیر نیست، اما حتی صندوق بینالمللی پول نیز پیشبینی خود را اصلاح کرده و اکنون انتظار رشدی در حدود ۲٫۳ درصد دارد. چند ماه پیش تنها یک رشد نمادین پیشبینی میشد.»
مونتیانو این رشد را به سرمایهگذاریهایی نسبت داد که هماکنون در حال اجرا هست و آثار آن «در کوتاهمدت» قابل مشاهده است؛ از جمله پروژههایی در حوزه زیرساخت ها، آبیاری، مدارس و جادهها. او بهعنوان نمونه به پروژه مهمیکه اخیراً برای کیشیناو تصویب شده اشاره کرد، جاده کمربندی شهر که با هدف حل مشکل ترافیک سنگین طراحی شده است.
در پاسخ به پرسشی درباره نرخ رشد اقتصادی لازم برای بهبود سطح زندگی مردم، مونتیانو تأکید کرد که مولداوی باید بر اساس منطق «مدل همگرایی»، سریعتر از کشورهای اتحادیه اروپا حرکت کند.
در ارتباط با صندوق بینالمللی پول، نخستوزیر تصریح کرد که این کشور بهدنبال یک برنامه جدید است که بهعنوان «گواهی کلاناقتصادی» عمل کرده و سیگنالی مثبت برای سایر بازارها باشد. به گفته او، توافق جدید با IMF میتواند در بهار سال ۲۰۲۶ امضا شود.
مونتیانو همچنین به واکنش مثبت بازارها اشاره کرد: «بانک مرکزی نرخ بازتأمین مالی را یک درصد کاهش داده است. اینها نشانههای بسیار مثبتی هستند.»
در مسیر اروپایی، نخستوزیر تأکید کرد که با وجود آغاز نشدن رسمی فصلهای مذاکراتی با اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۵، نیازی به «بازتنظیم» هدف پایان مذاکرات تا سال ۲۰۲۸ نمیبیند.
او افزود: «باید تکالیف داخلی را انجام دهیم و در همه زمینهها به جلو حرکت کنیم. کارهای بسیار زیادی در پیش است»، و تأکید کرد که نکته اصلی این است که مولداوی نباید بهعنوان کشوری از نظر اقتصادی آسیبپذیر وارد اتحادیه اروپا شود.
مونتیانو در پایان گفت: «هیچکس نمیخواهد ما را در اروپا بهعنوان کشوری فقیر ببیند. ما باید بهعنوان کشوری با توسعه پویا وارد اروپا شویم.»
سایت خبری «پوینت»
https://point.md/ru/novosti/ekonomika/muntianu-ekonomika-nachala-rasti-k-kontsu-goda-khotia-nikto-ne-ozhidal/
تجارت بر اقتصاد مولداوی غلبه دارد
بر اساس دادههای اداره ملی آمار (NBS)، در سال ۲۰۲۳ بیشترین سهم از تعداد کل بنگاههای فعال به شرکتهای حوزه تجارت عمدهفروشی و خردهفروشی اختصاص داشته که ۳۹٫۰ درصد کل بنگاههای فعال را تشکیل میدهند.
تجارت بر اقتصاد مولداوی غالب است. در مجموع، تعداد بنگاههای فعال به ۴۱٫۸ هزار واحد رسید که نسبت به سال ۲۰۲۲، حدود ۰٫۷ درصد افزایش نشان میدهد. در رتبه دوم، با فاصلهای قابلتوجه، شرکتهای فعال در حوزه فعالیتهای حرفهای و فنی قرار دارند که سهم آنها ۹٫۷ درصد است .پس از آن، صنایع تولیدی با ۹٫۵ درصد قرار دارد؛ بخشهای ساختوساز و حملونقل و انبارداری هر کدام ۷٫۱ درصد؛ فعالیتهای مرتبط با املاک و مستغلات ۷ درصد؛ خدمات اطلاعاتی و ارتباطی ۶٫۴ درصد؛ کسبوکارهای هتلداری و رستورانداری ۴٫۱ درصد؛ فعالیتهای اداری، فنی و پشتیبانی ۳٫۶ درصد؛ سایر انواع خدمات ۲٫۸ درصد؛ فعالیتهای مالی و بیمهای ۱٫۹ درصد؛ آموزش ۱٫۱ درصد؛ تولید و تأمین برق و گرما، گاز، آب گرم و تهویه مطبوع ۰٫۴ درصد؛ آبرسانی، فاضلاب، مدیریت پسماند و پاکسازی آلودگیها ۰٫۳ درصد را به خود اختصاص دادهاند.
سهم بنگاههای فعال ۷۵٫۵ درصد از کل شرکتهایی بوده است که گزارشدهی کردهاند. در سال ۲۰۲۳، تعداد ۲٫۳ هزار بنگاه جدید تأسیس شده که در مقایسه با سال قبل، ۲٫۲ هزار واحد (معادل ۵۰٫۹ درصد) کمتر است.
در بازه زمانی ۲۰۱۹ لغایت ۲۰۲۳، بیشترین سهم بنگاههای تازهتأسیس به بخش تجارت عمدهفروشی و خردهفروشی تعلق داشته است؛ بهطوری که در سال ۲۰۲۳، این بخش ۳۶٫۶ درصد از کل بنگاههای جدید را شامل میشد.
سایت خبری «پوینت»
https://point.md/ru/novosti/ekonomika/torgovlia-dominiruet-v-moldavskoi-ekonomike//
اقتصاد مولداوی نشانههای آشکار رونق را نشان میدهد
به گفته اُسموکِسکو، وزیر اقتصاد مولداوی، در سهماهه سوم سال ۲۰۲۵ رشد اقتصادی به ۵٫۲ درصد رسیده و بخش کسبوکار سرمایهگذاریهای بیسابقهای انجام داده است.
اُسموکِسکو تأکید کرد که اقتصاد کشور در حال گذار از مصرفمحوری به سمت تولید و نوآوری است. در ده ماه نخست سال ۲۰۲۵، تولید تجهیزات و ماشینآلات بیش از ۲۶ درصد افزایش یافته و سرمایهگذاری شرکتها با حمایت برنامههای دولتی و شرکا در روند توسعه به حدود ۸ میلیارد لِئو رسیده است. در مجموع، طی این دوره حجم کل سرمایهگذاریها به ۱۶٫۷ میلیارد دلار رسیده که ۷۰ درصد آن خصوصی و ۳۰ درصد دولتی بوده است . او پیشبینی کرد که رشد اقتصادی در سالهای ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۸ ادامه یابد و افزایش سالانه تولید ناخالص داخلی دستکم ۳٫۶ درصد باشد. این دستاوردها با اهداف برنامه ملی «ساختن مولداوی اروپایی» همخوانی دارد؛ برنامهای که اصلاحات گستردهای از جمله کاهش بوروکراسی و بهبود محیط کسبوکار را در نظر گرفته است.
دیجیتالیسازی همچنان عنصر کلیدی اصلاحات به شمار میرود: هماکنون ۷۵ درصد خدمات دولتی مرتبط با کسبوکار بهصورت آنلاین ارائه میشود که شفافیت و قابلیت پیشبینی را افزایش میدهد. در این کشور نخستین پارک کاملاً دیجیتال در اروپا با بیش از ۲۴۰ شرکت از ۴۰ کشور جهان فعالیت میکند.
وزیر اقتصاد همچنین بر حمایت دولت از بنگاهها از طریق سازمان توسعه کارآفرینی (ODA) تأکید کرد و برنامههای اتحادیه اروپا برای حمایت از کسبوکارهای کوچک و متوسط را برجسته دانست. او نقش جذب مولداواییهای مقیم در خارج از کشور در اقتصاد، بهویژه در حوزههای فناوری اطلاعات، هتلداری و رستورانداری (HoReCa) و گردشگری را نیز مهم ارزیابی کرد.
در شرایط ژئوپلیتیکی کنونی، ثبات و قابلیت پیشبینی برای سرمایهگذاران اهمیت ویژهای دارد. مولداوی در پی آن است که به یک مرکز لجستیکی و سرمایهگذاری برای بازسازی اوکراین تبدیل شود.
بر اساس بودجه سال ۲۰۲۶، افزایش ۵۵ درصدی سرمایهگذاریهای سرمایهای پیشبینی شده است که به حدود ۳ میلیارد لِئو میرسد و تمرکز آن بر توسعه اقتصادی پایدار خواهد بود.
سایت خبری «پوینت»
https://point.md/ru/novosti/ekonomika/osmokesku-ekonomika-moldovy-demonstriruet-iavnye-priznaki-ozhivleniia/