معاونت دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران

آینده اشتغال و چالش بیکاری جوانان در برونئی دارالسلام

برونئی دارالسلام طی دهه‌های گذشته یکی از باثبات‌ترین اقتصادهای جنوب شرق آسیا محسوب شده است. اتکای گسترده اقتصاد این کشور به صادرات نفت و گاز طبیعی، امکان ایجاد سطح بالایی از رفاه اجتماعی، درآمد سرانه قابل توجه، اشتغال دولتی گسترده و یارانه‌های عمومی را فراهم ساخته است. با این حال، همان عواملی که برای سال‌ها موتور ثبات اقتصادی برونئی بودند، اکنون به یکی از مهم‌ترین چالش‌های راهبردی این کشور تبدیل شده‌اند. کاهش تدریجی نقش سوخت‌های فسیلی در اقتصاد جهانی، فشارهای ناشی از گذار به اقتصاد سبز، رشد جمعیت جوان، افزایش تعداد فارغ‌التحصیلان دانشگاهی و سرعت تحولات فناورانه، موجب شده‌اند که ساختار سنتی اقتصاد و بازار کار برونئی با فشارهای فزاینده‌ای مواجه شود. در چنین شرایطی، پروژه #171Youth Unemployment and Job Futures Project#187 که توسط مرکز مطالعات راهبردی و سیاست‌گذاری برونئی (CSPS) اجرا شد، یکی از مهم‌ترین مطالعات ملی این کشور درباره آینده اشتغال، سرمایه انسانی و اقتصاد دیجیتال محسوب می‌شود. این پروژه تلاش کرده است تصویری از آینده بازار کار برونئی در عصر انقلاب صنعتی چهارم ترسیم کرده و الزامات سیاستی لازم برای تحقق اهداف چشم‌انداز برونئی ۲۰۳۵#187 را بررسی کند.بررسی تازه‌ترین داده‌های بازار کار برونئی نشان می‌دهد که اگرچه نرخ بیکاری عمومی نسبت به سال‌های اوج بحران کاهش یافته، اما چالش‌های ساختاری بازار کار همچنان پابرجاست. بر اساس آخرین گزارش اندیشکده CSPS و داده‌های 171Labour Force Survey 202، نرخ بیکاری برونئی در سال ۲۰۲۴ حدود ۴.۷ درصد ثبت شده که نسبت به ۵.۱ درصد در سال ۲۰۲۳ کاهش نشان می‌دهد. تعداد شاغلان نیز از حدود ۲۱۶ هزار نفر در سال ۲۰۲۳ به بیش از ۲۲۲ هزار نفر در سال ۲۰۲۴ افزایش یافته است. برآوردهای اولیه سال ۲۰۲۵ نیز حاکی از تثبیت نرخ بیکاری در محدوده ۴.۵ تا ۴.۶ درصد است. با وجود این بهبود نسبی، نرخ بیکاری جوانان همچنان در سطح بالایی باقی مانده و حدود ۱۸ درصد برآورد می‌شود؛ موضوعی که نشان می‌دهد بخش مهمی از بحران اشتغال در برونئی ماهیتی ساختاری دارد و صرفاً با رشد اقتصادی کوتاه‌مدت حل نخواهد شد.

سی‌وهشتمین اجلاس منطقه‌ای فائو برای آسیا و اقیانوسیه در برونئی دارالسلام

سی و هشتمین اجلاس منطقه‌ای سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO) برای آسیا و اقیانوسیه در تاریخ ۲۰ تا ۲۴ آوریل ۲۰۲۶ در بندر سری بگاوان، برونئی دارالسلام برگزار شد. این اجلاس با حضور وزرا و مقامات ارشد از ۴۶ کشور عضو منطقه، نمایندگان سازمان‌های بین‌المللی، جامعه مدنی و بخش خصوصی برگزار گردید و به یکی از مهم‌ترین رویدادهای سیاست‌گذاری غذایی در منطقه تبدیل شد. در شرایطی که منطقه آسیا–اقیانوسیه همچنان بیشترین سهم جمعیت دچار ناامنی غذایی را در جهان دارد، این نشست با هدف تسریع تحول نظام‌های کشاورزی و غذایی، تقویت تاب‌آوری در برابر بحران‌ها و افزایش همکاری‌های منطقه‌ای برگزار شد. خروجی اجلاس بیشتر در قالب توصیه‌های سیاستی، تعیین اولویت‌های منطقه‌ای برای برنامه کاری FAO و تقویت چارچوب‌های همکاری چندجانبه قابل ارزیابی است. همزمان، برونئی از این فرصت جهت تثبیت نقش خود به‌عنوان یک بازیگر فعال در حوزه امنیت غذایی منطقه‌ای استفاده کرد.

گزارش بودجه برونئی در سال مالی ۲۰۲۷- ۲۰۲۶

بودجه 6٫3 میلیارد دلاری برونئی برای سال مالی 2026-2027 نشان‌دهنده تداوم الگوی هزینه‌های بالا در برابر درآمدهای ناپایدار و تثبیت کسری بودجه ساختاری است. دولت با حفظ سطح بالای هزینه‌های رفاهی و اتکا به ذخایر مالی، رویکردی محافظه‌کارانه برای حفظ ثبات اقتصادی و اجتماعی در پیش گرفته است. این بودجه بیش از آنکه نشان‌دهنده اصلاحات ساختاری باشد، بیانگر مدیریت کوتاه‌مدت فشارهای اقتصادی در چارچوب یک مدل اقتصاد نفتی در حال گذار است.

نظام سلامت در برونئی و تعاملات بین‌المللی در این حوزه

مدیریت کلان نظام سلامت بر عهده‌ی وزارت بهداشت برونئی است که چند اداره‌ کل تخصصی زیر نظر آن فعالیت می‌کنند. اداره کل خدمات درمانی مسئول برنامه‌ریزی و نظارت بر بیمارستان‌هاست، در حالی که اداره خدمات بهداشتی به حوزه‌های سلامت عمومی، واکسیناسیون، بهداشت محیط و ارتقای سلامت می‌پردازد. اداره خدمات دندانپزشکی وظیفه‌ی ارائه‌ی خدمات دهان و دندان را دارد و اداره خدمات علمی نیز مسئولیت آزمایشگاه‌های ملی، کنترل دارو، تجهیزات پزشکی و بررسی‌های علمی را بر عهده دارد. علاوه بر این، اداره سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی، مأمور تدوین خط‌مشی‌های کلان و نظارت بر اجرای طرح استراتژیک سلامت است.بر اساس «برنامه راهبرد وزارت بهداشت برونئی 2019–2025»، سیاست‌های اصلی نظام سلامت این کشور بر پنج محور سلامت برای همه، ارتقای بهره‌وری و نوآوری در خدمات درمانی، توسعه سلامت دیجیتال، تربیت سرمایه انسانی متخصص و گسترش همکاری‌های بین‌المللی در حوزه سلامت متمرکز است.

اخبار اقتصادی برونئی دارالسلام

گزیدۀ اخبار و تحولات اقتصادی برونئی دارالسلام در آبان ماه 1404 مندرج در رسانه‌های این کشور به شرح زیر ارائه می‌گردد:

جهش دیجیتال برونئی دارالسلام؛ حرکت استراتژیک به‌سوی جامعه هوشمند

تحول دیجیتال به‌عنوان یکی از ارکان اصلی توسعه پایدار در قرن بیست‌و‌یکم، اکنون بیش از گذشته در دستور کار دولت‌ها و سازمان‌های منطقه‌ای قرار گرفته است.در این میان، کشور برونئی دارالسلام با وجود جمعیت محدود و اندازه کوچک اقتصادی، با برنامه‌ریزی دقیق و سرمایه‌گذاری هدفمند در فناوری‌های نوین، خود را به‌عنوان نمونه‌ای از تحول تدریجی و هوشمندانه دیجیتال در یک کشور با منابع سنتی مطرح کرده است.

کشاورزی در برونئی

برونئی دارالسلام، کشوری کوچک اما ثروتمند از نظر منابع نفت و گاز، طی دهه گذشته در تلاش بوده تا با تقویت بخش کشاورزی، وابستگی شدید خود را به واردات مواد غذایی کاهش دهد. با وجود چالش‌هایی نظیر اقلیم مرطوب استوایی، خاک محدود قابل کشت و نیروی کار محدود، دولت این کشور با اتخاذ رویکردهای فناورانه و سیاست‌های حمایتی، برنامه‌هایی برای تقویت امنیت غذایی ملی طراحی کرده است.

نفت و گاز، نیمی از تولید ناخالص داخلی برونئی دارالسلام

از سال ۲۰۲۴ بخش غیرنفتی و گازی بیش از ۵۰ درصد از تولید ناخالص داخلی برونئی را تشکیل داده است. این تغییر، نشان‌دهنده‌ی تحول ساختاری مداوم برونئی و اثربخشی دستور کار تنوع اقتصادی آن است. صادرات غیرنفتی و گازی نیز به طور قابل‌توجهی رشد کرده است و اکنون نزدیک به ۷۰ درصد از کل صادرات را تشکیل می‌دهد که عمدتاً توسط محصولات پتروشیمی و سایر صنایع پایین‌دستی هدایت می‌شود.

هوش مصنوعی در برونئی دارالسلام

در عصر تحول دیجیتال، هوش مصنوعی به نیرویی کلیدی در پیشبرد نوآوری و بهره‌وری اقتصادی بدل شده است. با این حال، استفاده گسترده از این فناوری بدون وجود چارچوب‌های اخلاقی و نظارتی مناسب، می‌تواند پیامدهای اجتماعی، امنیتی و حقوقی در پی داشته باشد. کشورهای پیشرو از جمله برونئی دارالسلام، در مسیر توسعه اخلاق‌محور این فناوری گام برداشته‌اند.

پیشی گرفتن بخش غیر نفت و گاز در سهم تولید ناخالص داخلی برونئی دارالسلام

از سال ۲۰۲۴ بخش غیرنفتی و گازی بیش از ۵۰ درصد از تولید ناخالص داخلی برونئی را تشکیل داده است. این تغییر، نشان‌دهنده‌ی تحول ساختاری مداوم برونئی و اثربخشی دستور کار تنوع اقتصادی آن است. صادرات غیرنفتی و گازی نیز به طور قابل‌توجهی رشد کرده است و اکنون نزدیک به ۷۰ درصد از کل صادرات را تشکیل می‌دهد که عمدتاً توسط محصولات پتروشیمی و سایر صنایع پایین‌دستی هدایت می‌شود.