معاونت دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران

ماهنامه فناوری-شهریور1405

بررسی اسناد و گزارش‌های اخیر نشان‌دهنده جهش راهبردی چین در تثبیت موقعیت خود به عنوان یک قدرت پیشرو در حوزه فناوری‌های نوظهور است. تمرکز این کشور از تقلید به سمت نوآوری‌های ساختاری وبهره‌وری هزینه تغییر یافته است. اقدامات کلیدی چین شامل راه‌اندازی زیرساخت‌های ملی داده‌های علمی (مانند سامانه آئوچانگ)، تسلط ۸۵ درصدی بر بازار جهانی ربات‌های انسان‌نما، و رشد بی‌سابقه استارتاپ‌های یونیکورن در حوزه‌های هوش مصنوعی و رباتیک است. چین با ادغام هوش مصنوعی در زیرساخت‌های صنعتی (۵جی)، امنیت سایبری (نفوذ به دارک‌وب) و خدمات عمومی (لجستیک هوشمند)، در حال بازتعریف روایت انقلاب صنعتی جدید است. در حالی که ایالات متحده به سمت سیاست‌های حمایتی و محدودکننده حرکت می‌کند، چین با تکیه بر مدل‌های متن‌باز و کاهش هزینه‌های فناوری، نفوذ خود را در بازارهای جهانی، به ویژه در جنوب جهانی و اروپا، گسترش می‌دهد.

ماهنامه خودروی چین-مرداد1405

صنعت جهانی خودرو در حال تجربه یک گذار پارادایمیک است که مرکز ثقل آن از غرب به شرق، به‌ویژه چین، منتقل شده است. خودروسازان بین‌المللی (مانند هیوندای، فولکس‌واگن و نیسان) در تلاشی تهاجم برای بازپس‌گیری سهم بازار از دست رفته خود در چین، به استراتژی‌های بومی‌سازی عمیق و بهره‌گیری از فناوری‌های محلی روی آورده‌اند. همزمان، برندهای چینی با پیشرفت در تولید تراشه‌های اختصاصی هوش مصنوعی و سامانه‌های رانندگی خودکار، جبهه جدیدی در جنگ فناوری گشوده‌اند. در سطح بین‌المللی، خودروسازان چینی با تغییر استراتژی از صادرات صرف به تولید محلی، در حال احیای ظرفیت‌های صنعتی راکد در اروپا و نفوذ به بازارهای سنتی و رقابتی مانند کره جنوبی هستند. با این حال، تغییر در سیاست‌های مالیاتی پکن و وضع تعرفه‌های جدید در اروپا، چالش‌های هزینه‌ای جدیدی را پیش روی این صنعت قرار داده است. در نهایت، پیشگامانی مانند شپینگ با ورود به حوزه ربات‌های انسان‌نما، در حال بازتعریف هویت خود از خودروساز به غول‌های هوش مصنوعی فیزیکی هستند.

ماهنامه خودرو-تیر1405

صنعت خودروی چین از مرحله رقابت بر سر قیمت عبور کرده و اکنون بر هوش مصنوعی و نوآوری‌های فناوری به عنوان موتورهای اصلی رشد تمرکز کرده است. شرکت‌های پیشرو مانند بی‌وای‌دی با هدف‌گذاری صفر تصادف رانندگی و معرفی سامانه‌های پیشرفته کمک‌راننده ارزان‌قیمت، در حال تغییر قواعد بازی هستند. همزمان، چین با توسعه مراکز شارژ تمام‌خودکار و باتری‌هایی با قابلیت شارژ فوق‌سریع (زیر 7 دقیقه)، در حال رفع موانع پذیرش خودروهای برقی است. در حوزه بین‌المللی، پیش‌بینی می‌شود خودروهای هوشمند چینی تا سال 2028، حدود 20درصد از بازار اروپای غربی را تسخیر کنند. این نفوذ نه تنها شامل صادرات، بلکه شامل احداث کارخانه‌های بومی در اروپا (مانند اسپانیا) و ایجاد فرصت‌های جدید برای تأمین‌کنندگان اروپایی است.

انرژی‌های نو و تجدیدپذیر چین

راهبرد انرژی چین در سال ۱۴۰۵ بر سه محور اساسی استوار است: تثبیت امنیت انرژی در مواجهه با بحران‌های بین‌المللی (به‌ویژه مسدود شدن تنگه هرمز)، پیشتازی در فناوری‌های نوظهور (مانند همجوشی هسته‌ای و سلول‌های سوختی پاک) و گسترش سلطه در بازار جهانی ذخیره‌سازی انرژی. پروژه‌های عظیمی نظیر انتقال برق از تبت به قطب‌های صنعتی جنوب و ایجاد هاب‌های انرژی در شمال آفریقا، نشان‌دهنده تغییر جهت از تکیه بر مسیرهای سنتی به سمت زیرساخت‌های نوین و تاب‌آور است. همزمان، تقاضای فزاینده ناشی از توسعه هوش مصنوعی، محرک اصلی سرمایه‌گذاری در شبکه‌های برق و سیستم‌های ذخیره‌سازی شده است.