اخبار اقتصادی عربستان سعودی - جده
گزیده اخبار و تحولات اقتصادی عربستان سعودی در هفته اول خرداد ماه 1405 مندرج در رسانههای این کشور به شرح زیر ارائه میگردد.
همکاری عربستان و هند در بخش کود
وزیر صنعت و منابع معدنی عربستان و وزیر کودها و مواد شیمیایی هند، در جلسه مجازی به بررسی راههای تقویت همکاری بین عربستان سعودی و هند در بخش کودها، جلسهای مجازی پرداختند. دو طرف به استحکام روابط ریشهدار میان پادشاهی عربستان سعودی و جمهوری هند و عمق پیوندهای اقتصادی دوجانبه میان آنها اشاره و بر اهمیت توانمندسازی بخش خصوصی برای بهرهگیری از فرصتهای سرمایهگذاری امیدبخش در هر دو کشور تأکید نمودند؛ به طوری که اهداف توسعه اقتصادی در آنها را حمایت کرده و منافع مشترکشان را محقق سازد.آنها جنبههای توسعه زنجیرههای تأمین مرتبط با محصولات فسفات و کودها را بررسی کردند و بر اهمیت حیاتی آنها در حمایت از امنیت غذایی جهانی تأکید کردند.
افزایش اعتبارات بانکی به بخشهای دولتی و خصوصی در عربستان
اعتبارات بانکی ارائه شده به بخشهای دولتی و خصوصی در عربستان سعودى تا پایان فوریه ۲۰۲۶ با رشد سالانه ۹.۶ درصدی، به بالاترین سطح خود یعنی حدود ۳.۳۳۵ تریلیون ریال رسید.بر اساس گزارش ماهانه بانک مرکزی سعودی «ساما»، حجم اعتبارات بانکی نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵ بیش از ۲۹۱.۹ میلیارد ریال افزایش داشته است. همچنین این شاخص در مقایسه با ژانویه ۲۰۲۶ نیز ۰.۵ درصد رشد کرد و بیش از ۱۵.۶ میلیارد ریال افزایش یافت. اعتبارات بلندمدت بیش از ۳ سال، با سهم ۴۸.۶ درصدی و ارزش ۱.۶۲۲ تریلیون ریال، بیشترین سهم از کل اعتبارات را به خود اختصاص داده است.همچنین اعتبارات کوتاهمدت کمتر از یک سال، ۳۷.۷ درصد معادل ۱.۲۵۷ تریلیون ریال و اعتبارات میانمدت بین یک تا ۳ سال نیز ۱۳.۷ درصد معادل حدود ۴۵۶ میلیارد ریال را تشکیل دادهاند.این رشد در راستای حمایت از توسعه اقتصادی و اهداف چشمانداز ۲۰۳۰ در گسترش سرمایهگذاری و تقویت محیط تأمین مالی ارزیابی شده است.
همکاریهای صنعتی عربستان با اردن
بندر بن ابراهیم الخریف، وزیر صنعت و منابع معدنی عربستان، در یک نشست مجازی با یعرب بن فلاح القضاه، وزیر صنعت، تجارت و تامین اردن، فرصتهای تقویت مشارکت صنعتی میان دو کشور و توسعه سرمایهگذاریهای مشترک در صنایع دارای اولویت را مورد بحث و بررسی قرار داد.در این نشست بر عمق پیوندهای برادرانه و روابط اقتصادی مستحکم میان دو کشور تأکید شد؛ روابطی که رکن مهمیبرای تقویت همکاریهای صنعتی و سوق دادن مسیرهای همافزایی صنعتی به افقهای گستردهتر در راستای تحقق تطلعات رهبران دو کشور و منافع مشترک آنها محسوب میشود.طرفین در این گفتگو، جنبههای تقویت همکاریهای مشترک در بخشهای صنعتی دارای اولویت از جمله: صنایع تبدیلی، دارویی، غذایی، تولید قطعات خودرو و خدمات لجستیکی را بررسی کردند. همچنین در این نشست، فرصتهای صادراتی و چالشهای پیش روی صادرکنندگان در دو کشور مورد بازبینی قرار گرفت و بر اهمیت تقویت زنجیرههای تأمین در سطح منطقهای تأکید شد.
برگزاری چهارمین دوره نمایشگاه بینالمللی «اینا ۲۰۲۶» در ریاض
چهارمین دوره نمایشگاه بینالمللی بخش غیرانتفاعی «اینا ۲۰۲۶» در ریاض برگزار شد. این نمایشگاه بامشارکت راهبردی وزارتشهرداریهاومسکن و حضور گسترده نهادهای داخلی و بینالمللی مرتبط با توسعه بخش غیرانتفاعی و تقویت اثرگذاری اقتصادی و اجتماعی آن در مرکز بینالمللی کنفرانسها و نمایشگاههای ریاض برگزار شد. در این نمایشگاه بین المللی بیش از ۱۰۰ غرفهدار از بخشهای مختلف حضور داشتند. همچنین یک برنامه علمیتخصصی شامل نشستهای گفتگو و دیدارهای کیفی با مشارکت بیش از ۴۰ سخنران از میان کارشناسان، متخصصان و شخصیتهای بینالمللی و منطقهای برگزار شد. هدف از این نشستها، بررسی آینده بخش غیرانتفاعی، فرصتهای سرمایهگذاری و پایداری در آن و همچنین بازخوانی برجستهترین تجربیات و شیوههایتوسعهای عنوان شد. همزمان با فعالیتهای این نمایشگاه، «همایش بخش غیرانتفاعی شهرداریها و مسکن» نیز برگزار شد. این همایش به بررسی فرصتهای همافزایی با نهادهای غیرانتفاعی در حوزههای مراکز محله، سلامت عمومی، بازیافت و ابتکارات اجتماعی مرتبط با بخش شهرداری و مسکن پرداخت.
آرامکو عربستان سود سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ را اعلام کرد
آرامکوی سعودی نتایج سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ را اعلام کرد و از عملکرد قوی خود بهدلیل انعطافپذیری و آمادگی عملیاتی بالا خبر داد. این شرکت اعلام کرد سود خالص تعدیلشده در سهماهه نخست به ۱۲۶ میلیارد ریال رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال ۲۰۲۵ حدود ۹۹.۸ میلیارد ریال بود. همچنین جریان نقدی حاصل از فعالیتهای عملیاتی ۱۱۵.۲ میلیارد ریال و جریان نقدی آزاد ۶۹.۹ میلیارد ریال ثبت شد. آرامکو همچنین از هزینههای سرمایهای ۴۵.۴ میلیارد ریالی برای حمایت از اهداف رشد خبر داد و نسبت بدهی را تا پایان مارس ۲۰۲۶ معادل ۴.۸ درصد اعلام کرد. هیئتمدیره این شرکت نیز سود پایه سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ به ارزش ۸۲.۱ میلیارد ریال را با افزایش ۳.۵ درصدی نسبت به سال گذشته تصویب کرد که در سهماهه دوم پرداخت خواهد شد.
ظرفیت انتقال نفت از طریق خط لوله «شرق ـ غرب» در این دوره به حداکثر ۷ میلیون بشکه در روز رسید و این موضوع به تداوم صادرات نفت از ساحل غربی عربستان سعودى و کاهش آثار اختلالات حملونقل در تنگه هرمز کمک کرده است. رئیس و مدیرعامل آرامکو، تأکید کرد عملکرد این شرکت نشاندهنده توان بالای آن در سازگاری با شرایط پیچیده ژئوپلیتیکی و حفظ امنیت انرژی جهانی است.
توافق اردن و عربستان بر گسترش همکاریهای صنعتی
وزیران صنعت و تجارت اردن و عربستان سعودی بر لزوم تقویت پیوندهای اقتصادی و صنعتی و گسترش سرمایهگذاریهای مشترک در بخشهای راهبردی تأکید کردند.وزرای صنعت و تجارت دو کشور در گفتوگویی تصویری(مجازی)، توافق کردند با رفع موانع تجاری و حمایت از نقش بخش خصوصی، مسیر دستیابی به تکامل اقتصادی میان دو کشور را هموارتر کنند.به گزارش الرای، وزیرصنعت و تجارت اردن و وزیرصنعت و معدن عربستان، در این مباحثات بر گسترش مشارکت در حوزههای صنایع دارویی، «واد غذایی، «معادن و فلزات و خدمات لجستیک تاکید کردند و تقویت همکاریها در زنجیره تأمین و توزیع کالا را مورد بررسی و بررسی قرار دادند.وزیر صنعت اردن در این گفتوگو بر اهمیت برطرف کردن چالشهای پیش روی تبادل کالا و تسهیل تردد محصولات میان دو کشور تأکید کرد.
هشدار آرامکو عربستان درباره پیامدهای انسداد تنگههرمز
مدیرعامل شرکت ملی نفت عربستان (آرامکو)، هشدار داد: به دلیل تداوم بحران در تنگه هرمز، بازارهای جهانی انرژی با فشاری بیسابقه روبرو هستند.امین الناصر ، با اشاره به اختلالات گسترده در دریانوردی از طریق تنگه هرمز، اعلام کرد: بازگشت ثبات به بازارهای جهانی انرژی حتی در صورت بازگشایی مسیرها زمانبر خواهد بود چرا که جهان در ۶۰ روز گذشته با کمبود یک میلیارد بشکهای نفت مواجه شده است.به گزارش الغد، وی تأکید کرد: حتی در صورت ازسرگیری جریان نفت، جبران کاهش یک میلیارد بشکهای دو ماه اخیر به سرعت امکانپذیر نخواهد بود.الناصر با اشاره به محدودیتهای شدید در کشتیرانی که عملاً تنگه هرمز را در وضعیت نیمهتعطیل قرار داده است، گفت: بازگشایی مسیرها به معنای بازگشت فوری بازار به شرایط عادی نیست. بازار جهانی مدتی است که از دسترسی به یک میلیارد بشکه نفت محروم شده و این در حالی است که کاهش سرمایهگذاریها در سالهای گذشته، فشار بر ذخایر استراتژیک پایینِ فعلی را دوچندان کرده است.مدیرعامل آرامکو تصریح کرد: این شرکت برای دور زدن تنگه هرمز و انتقال نفت به بندر ینبع در کرانه دریای سرخ، به خط لوله «شرق به غرب» متکی شده است که یک مسیر حیاتی برای کاهش شدت بحران به حساب می آید.آرامکو در بیانیهای هدف فعلی خود را تداوم جریان انرژی، حتی در شرایطی عنوان کرد که کل سیستم جهانی تحت فشار شدید قرار دارد.همزمان با این اظهارات، آرامکو در گزارش مالی جدید خود از جهش ۲۵ درصدی سود خالص این شرکت در سهماهه نخست سال خبر داد که عمدتا ناشی از رشد شدید قیمتها در پی اختلال در عرضه جهانی نفت است.
توافقنامه لغو روادید بین روسیه و عربستان اجرایی شد
توافقنامه لغو متقابل روادید برای سفر شهروندان فدراسیون روسیه و عربستان سعودی به کشور یکدیگر وارد مرحله اجرایی شد. به گزارش روسیا الیوم، به موجب این توافقنامه، شهروندان روس میتوانند هر سال به مدت 90 روز در خاک عربستان بمانند ولی حق کار و تحصیل و اقامت در این کشور را نخواهند داشت. همچنین سفرهای غیرگردشگری و شرکت در مراسم حج و عمره نیاز به دریافت روادید جداگانه خواهد داشت. شهروندان عربستانی نیز از حقوق مشابهی برای سفر به روسیه برخوردار میشوند. طبق گزارش وزارت خارجه روسیه، سفر شهروندان عربستانی به روسیه در سال 2025 حدود 35 درصد افزایش یافت و به رقم 60 هزار نفر رسید. همچنین سفر شهروندان روس به عربستان سعودی نیز با 42 درصد افزایش در همان سال به رقم 50 هزار نفر رسید. توافقنامه لغو متقابل روادید بین فدراسیون روسیه و عربستان سعودی روز 1 دسامبر 2025 در ریاض امضا شد.
صادرات ۴ میلیارد دلار مواد غذایی عربستان در سال ۲۰۲۵
وزیر صنایع و منابع معدنی عربستان، تأیید کرد که این کشور در طول سال ۲۰۲۵، محصولات غذایی به ارزش ۱۵ میلیارد ریال (۴ میلیارد دلار) صادر کرده است و خاطرنشان کرد که موسم حج فرصتی استراتژیک برای معرفی محصولات سعودی به میلیونها زائر و تقویت حضور جهانی آنها است. عربستان در سال ۲۰۲۴ بزرگترین خوشه غذایی جهان را در زمینی به مساحت ۱۱ میلیون متر مربع راهاندازی کرد که در حال حاضر شامل ۳۷۵ کارخانه است و پیشبینی میشود که این تعداد تا سال ۲۰۳۵ به ۸۰۰ کارخانه افزایش یابد و سرمایهگذاری به ۲۰ میلیارد ریال (۵.۳ میلیارد دلار) برسد .الخریف افزود که ارزش واقعی این بخش محدود به حجم سرمایهگذاریها نیست، بلکه شامل نقش آن در حمایت ازبازار محلی و ارتقای صادرات ملی نیز میشود. او تأکید کرد که عربستان به نرخهای بالایی از خودکفایی در تعدادی از کالاهای اساسی دست یافته است و در بخشهای لبنیات و تخممرغ به ۱۰۰٪ و در بخش طیور به حدود ۷۰٪ رسیده است.عربستان دارای یک پایگاه صنعتی غذایی قوی است که شامل بیش از ۱۹۰۰ کارخانه مواد غذایی با سرمایهگذاری بیش از ۸۸ میلیارد ریال (۲۳.۴۶ میلیارد دلار) میشود.
تشکیلشورای بازرگانیعربستانی-آمریکایی بامشارکترؤسایشرکتهایبزرگجهانی
شورای بازرگانی سعودی-آمریکایی از تشکیل هیئتمدیره جدید و توسعهیافته خود خبر داد؛ هیئتی که شماری از برجستهترین رهبران شرکتهای جهانی در بخشهای مالی، انرژی، فناوری، گردشگری، دفاع، زیرساخت و صنایع پیشرفته را در بر میگیرد. این اقدام با هدف تقویت شراکت اقتصادی میان عربستان و آمریکا و حمایت از رشد تجارت و سرمایهگذاری میان دو کشور انجام شده است. ترکیب جدید شورا شامل مدیران ارشد شماری از بزرگترین شرکتهای جهانی است که نشاندهنده نقش روزافزون شورا در تعمیق و تنوعبخشی به روابط اقتصادی عربستان و ایالات متحده است. از طرف آمریکایی، مدیران ارشد شرکتهایی مانند گوگل، بانک آو آمریکا، بلکراک، شورون، سیسکو، کوکاکولا، اکسونموبیل، هیلتون و لوکهید مارتین در این هیئت حضور دارند. از طرف سعودی نیز شماری از مدیران ارشد شرکتهای کلیدی ازجمله Humain، البحرالأحمر الدولیة، البنک الأهلی السعودی، آرامکو، معادن و ترکی هولدینگ عضو این شورا هستند.آقاى چارلز حلّاب، مدیرعامل شورای بازرگانی سعودی-آمریکایی، در گفتگویی اعلام کرد که هیئتمدیره جدید نمایانگر همافزایی کمنظیر رهبران جهانی در مقطعی مهم از روابط دو کشور است و نقش مهمی در تقویت تجارت، سرمایهگذاری و همکاری اقتصادی میان عربستان و ایالات متحده ایفا خواهد کرد. شورای بازرگانی سعودی-آمریکایی مهمترین مجمع همکاری تجاری میان دو کشور بهشمار میرود و در توسعه شراکتهای راهبردی و گسترش مبادلات تجاری و سرمایهگذاری نقش محوری دارد.
شورای جدید شامل تعدادی از مدیران اجرایی شرکتهای بزرگ جهانی، ازجمله روث پورات از آلفابت و گوگل، برایان موینیهان از بانکآمریکا، لری فینک از بلکراک، مایک ویرث از شورون، چاک رابینز از سیسکو و جیمز کوئینسی از کوکاکولا است.این شورا همچنین شامل رهبرانشرکتهایبزرگ بینالمللی در بخشهای انرژی، هوانوردی، فناوری و دفاع است.تشکیل این شورا در زمانی صورت میگیرد که روابط اقتصادی بین ریاض و واشنگتن شاهد رشد سریعی در زمینههای مختلف اقتصادی، سیاسی و امنیتی است، چرا که این شورا به دنبال گسترش کانالهای همکاری بین بخش خصوصی در دو کشور، تقویت مشارکتهای استراتژیک و افزایش حجم سرمایهگذاریها و تبادلات تجاری است.
لندن: توافق تجارت آزاد با خلیج فارس برای دولت ما اولویت دارد
سخنگوی دولت بریتانیا، تایید کرد که مذاکرات برای توافق تجارت آزاد بین شورای همکاری خلیج فارس و بریتانیا همچنان برای دولت لندن دراولویت است وخاطرنشان کرد که این مذاکرات وارد مراحل پیشرفتهای شده است.این سخنگو به روزنامه الاقتصادیه گفت که تمرکز بر انعقاد توافقی است که رشد اقتصادی را ارتقا دهد و برای شرکتهای بریتانیایی ارزش واقعی ایجاد کند و بر ادامه ارتباط بین وزرا و مقامات هر دو طرف تأکید کرد.او توضیح داد که تیمهای مذاکرهکننده هفته گذشته در لندن دور مذاکراتی را به عنوان بخشی از تلاشها برای نهایی کردن توافق در دوره آینده برگزار کردند. این اظهارات پس از آن منتشرشد که جاسم البدیوی، دبیرکل شورایهمکاریخلیجفارس، تأیید کرد که وزرای بازرگانی ازپیشرفت حاصل شده در مذاکرات تمجید کردهاند وابراز امیدواری کردهاندکه توافق به زودی نهایی و امضا شود. البدوی گفت که در این دیدارها، تقویت مشارکت استراتژیک، غلبه بر موانع و نزدیک کردن دیدگاهها در مورد بندهای مختلف مربوط به توافقنامه، به منظور آمادهسازی برای تکمیل آن، مورد بحث قرار گرفت.هدف از این مذاکرات نهایی کردن یک توافق جامع برای تقویت تجارت است که در حال حاضر سالانه بیش از ۵۷ میلیارد پوند (حدود ۷۷ میلیارد دلار) است و انتظار میرود تجارت دوجانبه ۱۶ درصد افزایش یابد و حجم تجارت به ۱۰ میلیارد دلار دیگر برسد. براساس گزارش وزارت تجارت بریتانیا، هدف این توافقنامه افزایش همکاری در زمینههای انرژیهای تجدیدپذیر و فناوری پاک، از طریق حذف یا کاهش عوارض گمرکی بر زیرساختهای انرژی تجدیدپذیر و تسهیل دسترسی به فناوریهای بریتانیایی است.
عربستان قصد دارد تا سال ۲۰۵۰، ۵۰ درصد از نیازهای انرژی خود را از طریق منابع تجدیدپذیر تأمین کند، که بخشی از برنامه ملی انرژی تجدیدپذیر این کشور است که هدف آن افزایش ۵۸.۷ گیگاوات ظرفیت تولید تا سال ۲۰۳۰ است. این مذاکرات همچنین شامل بحثهایی در مورد کاهش یا حذف عوارض گمرکی کشورهای خلیج فارس بر واردات مواد غذایی و آشامیدنی بریتانیا است که در حال حاضر بین ۵ تا ۲۵ درصد است، به منظور تنوع بخشیدن به شرکای تجاری کشورهای خلیج فارس.عربستان بزرگترین شریک تجاری بریتانیا در منطقه خلیج فارس است و حدود یک سوم از کل تجارت بین دو طرف را تشکیل میدهد.سپتامبر گذشته، وزرای امور خارجه کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و بریتانیا در نشستی بر اهمیت تقویت هماهنگی مشترک در راستای مشارکت استراتژیک تأکید کردند.بریتانیا و کشورهای حوزه خلیج فارس در حال تهیه پیشنویس یک توافقنامه تجارت آزاد هستند که هر دو طرف امیدوارند حجم تجارت را در طول دهه آینده بین ۱۰ تا ۱۵ درصد افزایش دهد. همزمان با تلاشهای بریتانیا برای جبران خسارات ناشی از برگزیت، کشورهای حوزه خلیج فارس در تلاشند تا اقتصاد خود را متنوع کرده و خود را به عنوان قطبهای تجارت جهانی معرفی کنند.کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس همچنین درحال انجام مذاکرات تجاری با تعدادی از بلوکها و کشورها، از جمله اتحادیه اروپا، چین، هند و ترکیه هستند.
افزایش 19 درصدی صادرات چین به عربستان
سرکنسول چین در جده، اعلامکرد که صادرات کشورش به عربستان طی دو ماه اول سال ۲۰۲۶، با وجود تنشها در تنگههرمز و تأثیر آن بر کشتیرانی و زنجیرههایتأمینجهانی، حدود ۱۹ درصد افزایش یافته است.یانگ یی در مصاحبهای با روزنامه محلی «الاقتصادیه» اظهار داشت حجم مبادلات تجاری بین عربستان و چین در دو ماه اول سال جاری به ۱۷.۷ میلیارد دلار رسیده است که نرخ رشد سالانه ۵.۵ درصد را ثبت میکند، در حالی که صادرات چین به عربستان به ۹.۸ میلیارد دلار رسیده است.او افزود که صادرات چین به سعودی بر محصولات الکترومکانیکی، ماشینآلات، وسایل نقلیه، مبلمان و فولاد متمرکز است، در حالی که واردات از عربستان شامل سوختهای معدنی، محصولات شیمیایی و پلاستیکی است و خاطرنشان کرد که حجم تجارت بین دو کشور در سالهای اخیر در بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار سالانه تثبیت شده است. وی تأیید کرد که عملیات حمل و نقل به بندر جده با وجود افزایش هزینههای حمل و نقل دریایی، حق بیمه و زمان حمل و نقل ناشی از تنشها در تنگه هرمز و بسته شدن بخشهایی از خطوط دریایی مربوط به درگیری در منطقه، نسبتاً ثابت مانده است.یانگ یی در مورد سرمایهگذاریها فاش کرد که حجم سرمایهگذاری مستقیم چین در عربستان تا پایان سال ۲۰۲۴ به ۳۱.۱ میلیارد ریال سعودی (۸.۳ میلیارد دلار آمریکا) رسیده است و جریان سرمایهگذاری سالانه ۸.۶ میلیارد ریال سعودی (۲.۲ میلیارد دلار آمریکا) بوده است که افزایشی ۱۶۴ درصدی را نشان میدهد.وی افزود که بخش تولید بیشترین سهم از سرمایهگذاریهای چین را به خود اختصاص داده و پس از آن بخشهای خدمات مالی، بیمه، ساخت و ساز، معدن، فناوری، تجارت، زیرساختها و مراقبتهای بهداشتی قرار دارند که نشان دهنده اعتماد روزافزون شرکتهای چینی به بازار عربستان است.